လူမ်ဳိးတုံး သတ္ျဖတ္မႈ ေျမာက္ေသာ စက္ဆုုတ္ရြံရွာဖြယ္ရာဇ၀တ္မႈမ်ားတြင္ ျမန္မာ့တပ္မေတာ္ ပါ၀င္ပတ္သက္ေၾကာင္း ၀န္ခံျခင္းအေပၚ ဥပေဒအေထာက္အကူျပဳကြန္ရက္၏ သံုုးသပ္ခ်က္
ရခုုိင္ျပည္နယ္၊ ေမာင္ေတာၿမိဳ ႔နယ္၊ အင္းဒင္ ေက်းရြာတြင္ ၂၀၁၇ စက္တင္ဘာလအတြင္း သတ္ျဖတ္ခံရမႈတြင္ ၄င္းတုုိ႔တပ္ဖြဲ႕၀င္မ်ား ပါ၀င္က်ဴးလြန္ခဲ့ေၾကာင္း ျမန္မာစစ္တပ္က ၀န္ခံလုုိက္သည့္အေပၚ လူ႔ အ၀ိုုင္း တခုုလုုံး အလြန္အမင္း အံ့အားသင့္သြားေစသည္သာမက အျခား အလားတူက်ဴးလြန္မႈမ်ားရွိေနေၾကာင္းသက္ေသျပလုုိက္သကဲ့သုုိ႔ ျဖစ္ေနသည္။ ယခုုလုုိ လူသိရွင္ၾကား၀န္ခံေျပာၾကားမႈမ်ိဳး ဘာေၾကာင့္ ျပဳလုုပ္လာရပါသနည္း။ ဤကိစၥမွာ မိမိတုုိ႔ ဥပေဒ အေထာက္အကူျပဳကြန္ရက္မွ ၂၀၁၇ ဒီဇင္ဘာလ ၃၁ ရက္ေန႔တြင္ ထုုတ္ျပန္ခဲ့ေသာ "ျမန္မာႏိုုင္ငံ ရခိုုင္ျပည္နယ္သိုု႔ ရိုဟင္ဂ်ာမ်ားျပန္ပို႔ေရး ကိစၥအေပၚ ဥပေဒေရးရာ သံုးသပ္ ေၾကညာခ်က္”နွင့္ တုုိက္ရုုိက္သက္ဆုုိင္ေနပါသည္။ ယင္းေၾကညာ ခ်က္တြင္ အျခားေသာ အေၾကာင္းအရာမ်ား အျပင္ ေအာက္ပါအတိုုင္း ေဖာ္ျပခဲ့သည္။
“နုုိင္ငံတကာ ဥပေဒတြင္ က်င့္သံုုးေသာ 'အထက္လူႀကီးအျဖစ္/အမိန္႔ေပးမႈအရ တာ၀န္ရွိျခင္း'၁ သည္ အေရးယူရန္ ပ်က္ကြက္မႈ အတြက္ တာ၀န္ရွိမႈပံုစံတရပ္ျဖစ္သည္။ ေအာက္အဆင့္ တာ၀န္ရွိသူမ်ား ျပစ္မႈ က်ဴးလြန္ေၾကာင္း သိရွိပါလွ်က္ ယင္းတုုိ႔ကိုု တားဆီးကာကြယ္ရန္နွင့္ အျပစ္ေပးအေရးယူရန္ ပ်က္ကြက္ခဲ့ပါက ဤ သေဘာတရားေအာက္တြင္ အထက္အရာရွိသည္ ျပစ္မႈဆုုိင္ရာဥပေဒအရ တာ၀န္ခံရမည္။”
ျမန္မာစစ္တပ္၏ေခါင္းေဆာင္အဆင့္ဆင့္သည္ ဤနုုိင္ငံတကာဥပေဒသေဘာတရားကုုိ ခ်ဳိးေဖာက္ လွ်က္ရွိေနေပ ၿပီ။ အင္းဒင္ရြာသတ္ျဖတ္မႈအျဖစ္ ပထမဦးဆုုံးေပၚထြက္လာေသာ လူမ်ဳိးတုုံးသတ္ျဖတ္မႈ ေျမာက္နုုိင္သည့္ စက္ဆုုပ္ရြံရွာ ဖြယ္ ျပစ္မႈတခုုကိုက်ဴးလြန္ခဲ့ေသာ ေအာက္ေျခစစ္သားမ်ားအားအေရးယူျခင္းျဖင့္ အထက္ေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ ၄င္းတုုိ႔၏ တာ၀န္ရွိကိုဖံုးကြယ္ရန္ ၾကိဳးပမ္းလ်က္ရွိသည္။၂ ထုုိသုုိ႔ လက္ေအာက္ငယ္သားမ်ားအား အျပစ္ပုုံခ် အေရးယူလုုိက္ ျခင္းမွာ အကယ္၍ ျမန္မာစစ္ေခါင္းေဆာင္မ်ားအား ယူဂိုဆလားဗီးယားျဖစ္ရပ္ကဲ့သိုု႔ ျမန္မာျပည္ဆုုိင္ရာ နုုိင္ငံတကာခုုံရုုံး (သုုိ႔) နုုိင္ငံ တကာ ျပစ္မႈဆုုိင္ရာ တရားရုုံး တြင္ တရားစြဲဆုုိ အေရးယူျခင္းခံရပါက ဤကဲ့သုုိ႔ ရာဇ၀တ္ျပစ္မႈမ်ား အား ကာကြယ္ျခင္းႏွင့္ အျပစ္ေပးအေရးယူျခင္းဆုုိင္ရာ ၄င္းတုုိ႔၏တာ၀န္ရွိမႈကုုိ ေက်ပြန္စြာလုုပ္ေဆာင္ခဲ့ၿပီးေၾကာင္း အမ်ားကထင္ျမင္ယူဆခံရ ေစရန္ နွင့္ ၄င္းတုုိ႔ကုုိယ္ ၄င္းတုုိ႔ ယင္းကဲသုုိ႔ ထုုေခ် ကာကြယ္ရွင္းလင္းရန္ ႀကိဳစားလုုိက္ျခင္းပင္။
တပ္မေတာ္သတင္းမွန္ျပန္ၾကားေရးအဖြဲ႕ အမည္ခံ၍ ထုုတ္ျပန္ခဲ့ေသာ ျမန္မာစစ္တပ္၏ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ဇႏၷ၀ါရီလ ၁၀ ရက္ေန႔ထုတ္ျပန္ခ်က္အနက္ ေအာက္ပါ၀ါက်တြင္ နုုိင္ငံတကာဥပေဒအသုုံးအနႈန္းအရ မိမိတိုု႔ ဥပေဒအေထာက္အကူ ျပဳကြန္ရက္က ေခၚေ၀ၚသုုံးစြဲထားေသာ အဂၤလိပ္ဘာသာျဖင့္ “အထက္အရာရွိႏွင့္ လက္ေအာက္ငယ္သား” (Superiors and subordinates) ဟူသည့္ စကားရပ္ကိုပင္ ျမန္မာစစ္ေခါင္းေဆာင္မ်ားက ထပ္တူျပဳမွီျငမ္း သုုံးစြဲထားေၾကာင္းေတြ႕ ရွိရသည္။
“အထက္ပါျဖစ္စဥ္ႏွင့္ပတ္သက္၍ အထက္အရာရွိအဆင့္ဆင့္သို႔ တင္ျပခဲ့ျခင္းမရွိ။ မႈခင္းနွင့္ တုိက္႐ုိက္သက္ဆိုင္မႈ မရွိေသာ္လည္း လက္ေအာက္ငယ္သားမ်ားအား ကြပ္ကဲရန္တာ၀န္ရွိသည့္ အထက္အရာရွိမ်ား ကိုလည္း လုိအပ္သလုိေဖာ္ ထုတ္အေရးယူ သြားမည္၊ အေရးယူေဆာင္ရြက္ၿပီးစီးမႈအေျခအေနမ်ား ကိုလည္း သတင္းထုတ္ျပန္သြားမည္ ျဖစ္သည္။”၃
ဤသည္မွာ သမိုင္းတြင္ပထမဆံုးအႀကိမ္အျဖစ္ နုုိင္ငံတကာရာဇ၀တ္မႈေျမာက္သည့္ စက္ဆုုပ္ရြံရွာဖြယ္ျပစ္မႈႀကီး မ်ားက်ဴးလြန္ရာတြင္ ၄င္းတုုိ႔ပါ၀င္ပတ္သက္ခဲ့ေၾကာင္းကို ျမန္မာစစ္တပ္က လူသိရွင္ၾကား တရား၀င္ ထုုတ္ေဖာ္၀န္ခံခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။ ဤကဲ့သုုိ႔ တစိတ္တပုုိင္းထုုတ္ေဖာ္၀န္ခံရျခင္းမွာ ရုုိးရုုိးသားသား အမွန္တကယ္အားျဖင့္ တာ၀န္ခံမႈ၊ တာ၀န္ယူမႈ ရွိစြာျဖင့္ ေဖာ္ထုတ္ျခင္းမ်ိဳး မဟုတ္။ ျမန္မာႏိုုင္ငံ၏ လက္ရွိတရားစီရင္ေရး စနစ္အရ တရား၀င္ အေရးယူေဆာင္ရြက္ရန္ လံုုေလာက္ေသာ အခြင့္အာဏာမရွိေသာ္လည္း မၾကာေတာ့သည့္ အနာဂတ္တြင္ နုုိင္ငံတကာ အသိုုင္းအ၀ိုုင္းက ၄င္းတုုိ႔ အေပၚ ဥပေဒေၾကာင္းအရ အေရးယူလာမည္ကို အလြန္အမင္း စိုုးရိမ္ပူပန္လာျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။ ထုုိ႔ေၾကာင့္ ၄င္းတုုိ႔၏ စက္ဆုုပ္ရြံရွာဖြယ္ ရာဇ၀တ္မႈမ်ားအတြက္ လက္ေအာက္ငယ္သား ေအာက္ေျခစစ္သားမ်ားကုုိ ဓားစာခံလုုပ္ ခ်ေကြ်း စေတးျခင္းျဖစ္သည္။
ဤကဲ့သုုိ႔ လုုပ္ေဆာင္မႈမွာ လူ႔က်င့္၀တ္၊ စစ္၀န္ထမ္းက်င့္၀တ္ကုုိ ခ်ဳိးေဖာက္ရာက်ရုုံသာမက နုုိင္ငံတ၀ွမ္းလုုံးတြင္ အျခခံလူ႔အခြင့္အေရးမ်ားကုုိ ဆက္လက္မ်က္ကြယ္ျပဳျခင္းျဖစ္သည္။ စစ္မွန္ေသာ တရားဥပေဒစိုုးမိုုးေရး မူမ်ားကိုု ဆန္႔က်င္ ျခင္းလည္း ျဖစ္သည္။ သုုိ႔ျဖစ္၍ “အထက္လူႀကီးအျဖစ္/အမိန္႔ေပးမႈအရ တာ၀န္ရွိျခင္း” ဥပေဒသကုုိ လက္ေတြ႕ က်င့္ သုုံး လွ်က္ လူ႔အခြင့္အေရးကို ေလးစားတန္ဖိုုးထားေသာ ႏိုင္ငံတကာႏွင့္ ျပည္တြင္း လူ႔အဖြဲ႔အစည္း ႏွစ္ရပ္စလံုုးတြင္ အမွန္ တရားကို ေဖာ္ထုတ္ရန္၊ စက္ဆုုပ္ရြံရွာဖြယ္ ရာဇ၀တ္မႈမ်ားအတြက္ သားေကာင္အျဖစ္ထုုိးေကြ်းခံရသူမ်ား ၏ အခြင့္အေရး ကို ကာကြယ္ရန္ႏွင့္ အမွန္တကယ္ ေဖာက္ဖ်က္က်ဴးလြန္သူမ်ားကို တရားဥပေဒ ေရွ႕ ေမွာက္သို႔ ပိုု႔ေဆာင္ ေပးရန္၊ တာ၀န္ ရွိ သည္။ တခ်ိန္တည္းမွာပင္ ေရရွည္တြင္ လူ႔အခြင့္အေရးကို ထိထိေရာက္ေရာက္ ကာကြယ္ျမွင့္တင္ႏုိင္ရန္အတြက္ နုုိင္ငံ၏ လံုၿခံဳေရးက႑ အလုုံးစုုံအား ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးကုုိလည္း ထည့္သြင္းလုုပ္ေဆာင္သြားရမည္ျဖစ္သည္။
ရခိုင္ျပည္နယ္ အပါအ၀င္ အထူးသျဖင့္ တိုင္းရင္းသား ျပည္နယ္မ်ားတြင္ဆက္တုုိက္ ျဖစ္ပြားေနေသာ ျပင္းထန္ ဆိုးရြားသည့္ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ နုုိင္ငံေတာ္၏ကုုိယ္စား လႊတ္ေတာ္မ်ား ႏွင့္ အစိုုးရအာဏာ ပိုုင္မ်ားတြင္ တာ၀န္ရွိသည္။ အထူးသျဖင့္ တုုိင္းျပည္၏ အျမင့္ဆံုုးအာဏာပိုုင္အဖြဲ႔ျဖစ္ေသာ သမၼတဦးထင္ေက်ာ္ ဥကၠဌ အျဖစ္ပါ၀င္သည့္ အမ်ဳိးသား ကာကြယ္ေရးနွင့္ လံုၿခံဳေရးေကာင္စီ (ကာ/လံု)မွာ တာ၀န္အရွိဆုုံးျဖစ္သည္။
“အထက္လူႀကီးအျဖစ္/အမိန္႔ေပးမႈအရ တာ၀န္ရွိျခင္း” ဥပေဒသအရ လက္ေတြ႕တြင္ အမ်ဳိးသား လံုုၿခံဳေရးနွင့္ ကာကြယ္ေရး ေကာင္စီတြင္ သမၼတ ဦးထင္ေက်ာ္ႏွင့္ ႏိုုင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္တို႔သည္ (၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုုံအရ) အထက္လူႀကီးျဖစ္ၿပီး ဗိုုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီး မင္းေအာင္လႈိင္ႏွင့္ ဒုုတိယ ဗိုုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီး စိုုး၀င္းတို႔မွာ လက္ေအာက္ငယ္သားမ်ားျဖစ္ၾကသည္။ တစ္ခ်ိန္တည္းမွာပင္ တပ္မေတာ္ကာကြယ္ေရး ဦးစီးခ်ဳပ္ရံုုး၌ ဗိုုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီး မင္းေအာင္လိႈင္၊ ဒုတိယဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီး စိုး၀င္း၊ ဗိုုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ျမထြန္းဦး၄ ၊ ဒုုတိယ ဗိုုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ေအာင္ေက်ာ္ေဇာ ၅ နွင့္ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ေက်ာ္စြာလင္း၆ (ဇယား ၁ တြင္ ေဖာ္ျပထားသည့္ အထက္မွေအာက္ အစီအစဥ္အတိုုင္း) တိုု႔သည္ အထက္လူႀကီးမ်ားျဖစ္ၿပီး ဗိုုလ္ခ်ဳပ္ ေမာင္ေမာင္စိုုး ၇ မွာ လက္ေအာက္ငယ္သားျဖစ္သည္။
၅ ဒုုဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ေအာင္ေက်ာ္ေဇာ၊ (ကပ - ၁၇၄၄၄)၊ (ဒီအက္စ္ေအ-၂၄)။ ေတာင္ပိုုင္းတိုုင္း စစ္ဌာနခ်ဳပ္၊ အေနာက္ပိုုင္းတိုုင္း စစ္ဌာနခ်ဳပ္ႏွင့္
အေနာက္ ေတာင္တိုုင္း စစ္ဌာနခ်ဳပ္တိုု႔ ေအာက္ရွိ တပ္မေတာ္ စစ္ဆင္ေရးမ်ားကို ကြပ္ကဲရသည့္ အမွတ္ (၃) အထူးစစ္ဆင္ေရး အဖြဲ ႔မွဴး (ကစထ-၃) ျဖစ္ခဲ့ၿပီး၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ဇႏၷ၀ါရီလ ၂ ရက္ေန႔တြင္ လက္ေတြ႕ အားျဖင့္ လုုပ္ငန္းတာ၀န္ မရွိသည့္ ေနျပည္ေတာ္ တိုုင္းစစ္ဌာနခ်ဳပ္္နယ္ေျမအတြင္းရွိ စစ္ဆင္ေရးမ်ားကုုိ ႀကီးၾကပ္ရသည့္ အမွတ္ (၆) အထူးစစ္ဆင္ေရးအဖြဲ႔မွဴး (ကစထ-၆) အျဖစ္ ေျပာင္းေရႊ႔ျခင္းခံရသည္။
၆ ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ေက်ာ္စြာလင္း (ကပ-၂၅၀၇၄) (ဒီအက္စ္ေအ-၃၅)။ တပ္မေတာ္ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ရုုံး (ကက-ၾကည္း)၏
စစ္ဦးဗုုိလ္မွဴးခ်ဳပ္တာ၀န္နွင့္ အမွတ္ (၆) စစ္ဆင္ေရး ကြပ္ကဲမႈဌာနခ်ဳပ္ (စကခ-၆) တပ္မွဴး အျဖစ္တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ခဲ့ၿပီး ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ဇႏၷ၀ါရီလ ၂ ရက္ေန႔တြင္ အလယ္ပိုုင္တိုုင္း စစ္ဌာနခ်ဳပ္သိုု႔ ဗိုုလ္ခ်ဳပ္ရာထူးျဖင့္ ရာထူးတိုး ေျပာင္းေရႊ႔ခံရသည္။
၇ ဗိုုလ္ခ်ဳပ္ ေမာင္ေမာင္စိုုး။ ၂၀၁၆ ခုုႏွစ္ ေအာက္တိုုဘာလမွ စ၍ အေနာက္ပိုုင္းတိုုင္း စစ္ဌာနခ်ဳပ္ တိုုင္းမွဴး ျဖစ္ခဲ့ၿပီး ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ႏိုု၀င္ဘာလ
ဒုတိယ ပတ္မွစ၍ ရာထူးလက္ကိုုင္မရွိေသာ တပ္မေတာ္အရံအင္အားစာရင္းသြင္းခံထားရသည္။ ၄င္းကိုု အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုုက ၂၀၁၇ ဒီဇင္ဘာလ အတြင္း တြင္ အေရးယူပိတ္ဆို႔ခံရသူ အမည္မဲစာရင္းတြင္ ထည့္သြင္းခံရသည္။
အလားတူပင္ ဗိုုလ္ခ်ဳပ္ေမာင္ေမာင္စိုးႏွင့္ ဗိုုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ဆန္နီအုန္း ၈တုုိ႔မွာ အေနာက္ပိုုင္းတိုုင္း စစ္ဌာနခ်ဳပ္တြင္ အထက္လူႀကီးမ်ားျဖစ္ၿပီး ဗိုုလ္မွဴးခ်ဳပ္ခင္ေမာင္စိုုး၉ ၊ ဗိုုလ္မွဴးႀကီးေမာင္ေမာင္၀င္း၁၀ နွင့္ ရဲမွဴးႀကီးသူရစန္းလြင္၁၁တိုု႔မွာ
၈ ဗိုုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ဆန္နီအုန္း၊ ဒုုတိယတုုိင္းမွဴး၊ အေနာက္ပိုင္းတိုုင္း စစ္ဌာနခ်ဳပ္ (နပခ)။
၉ ဗိုုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ခင္ေမာင္စိုုး။ တပ္မွဴး (စကခ မွဴး) အမွတ္ ၁၅ စစ္ဆင္ေရး ကြပ္ကဲမႈ ဌာနခ်ဳပ္ (စကခ-၁၅)၊ ဘူးသီးေတာင္။
အရပ္သားမ်ားအေပၚရက္စက္ ဆိုုးရြားေသာ ရာဇ၀တ္မႈမ်ား က်ဴးလြန္သည္ဟု စြပ္စြဲခံရေသာ ေျချမန္တပ္ရင္း အမွတ္ (၅၆၄)၊ (၅၅၁)၊ (၃၅၂) နွင့္ (၃၄၅) တုုိ႔၏ ေျမျပင္ ရွင္းလင္းေရး လုုပ္ငန္းမ်ားကို ကြပ္ကဲရသည့္ ဘူးသီးေတာင္ အေျခစိုုက္ စစ္ဆင္ေရးကြပ္ကဲမႈ ဌာနခ်ဳပ္။
လက္္ေအာက္ငယ္သားမ်ားျဖစ္သကဲ့သို႔ အဆင့္ဆင့္ အမိန္႔ေပးမႈစနစ္အရ အေနာက္ပိုုင္းတိုုင္း စစ္ဌာနခ်ဳပ္ ေအာက္ရွိ စစ္တပ္ တပ္ရင္းမွဴးမ်ားႏွင့္ ရဲတပ္ရင္း တပ္ရင္းမွဴးမ်ားသည္လည္း အလားတူပင္ ျဖစ္ၾကသည္။ (ဇယား ၂ တြင္ ေဖာ္ျပသည့္အတိုုင္း အထက္မွေအာက္ အစီအစဥ္အတိုုင္း)
ျမန္မာလက္နက္ကုုိင္တပ္မ်ားအတြင္း လက္ရွိက်င့္သံုုးေနသည့္ အမိန္႔စီးဆင္းမႈစနစ္အရ ျမန္မာနုုိင္ငံရဲတပ္ဖြဲ႕ နွင့္ အျခားအရပ္ဖက္ဌာနမ်ားမွာ ျပည္ထဲေရး ၀န္ႀကီးဌာန၏ စီမံခန္႔ခြဲမႈေအာက္တြင္ ရွိေသာ္လည္း ႏိုုင္ငံတ၀ွမ္းရွိ တိုုက္ခိုုက္ေရး ရဲတပ္ရင္း ၁၆ ခုုမွာ သက္ဆိုုင္ရာ တပ္မေတာ္ စစ္တိုုင္းဌာနခ်ဳပ္မ်ား၏ တိုုက္ရိုုက္ကြပ္ကဲမႈေအာက္တြင္ ရွိသည္။၁၂
ေထာက္ခံတင္ျပခ်က္မ်ား
၁။ ဗိုုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီး မင္းေအာင္လႈိင္၊ သမၼတ ဦးထင္ေက်ာ္၊ ႏွင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္တိုု႔အား ရခိုုင္ျပည္နယ္တြင္သာမက အျခားေသာ တိုင္းရင္းသား ျပည္နယ္မ်ားတြင္ ျမန္မာစစ္တပ္က က်ဴးလြန္ခဲ့သည့္ အလားတူ စက္ဆုုပ္ရြံရွာဖြယ္ ရာဇ၀တ္မႈ မ်ားအားလံုုးကို ေဖာ္ထုုတ္ေပးရန္ မိမိတိုု႔ ေတာင္းဆိုသည္။
၂။ အင္းဒင္ ျဖစ္ရပ္ႏွင့္ ျမန္မာစစ္တပ္က ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္ က်ဴးလြန္ခဲ့ေသာ အျခားစက္ဆုုပ္ရြံရွာဖြယ္ ရာဇ၀တ္မႈမ်ားသည္ လူမ်ဳိးတုုံး သတ္ျဖတ္မႈ ေျမာက္သည္။ ျမန္မာႏိုုင္ငံတြင္ တည္ဆဲဥပေဒျဖစ္သည့္ ၁၉၅၉ တပ္မေတာ္ အက္ဥပေဒတြင္ အဆုုိပါျပစ္မႈမ်ားနွင့္ ပတ္သက္၍ ျပဌာန္းထားျခင္း အလွ်ဥ္းမရွိ။ သိုု႔ျဖစ္ရာ တပ္မေတာ္ လုုပ္ထံုုးလုုပ္ နည္း ဥပေဒ ပုုဒ္မ ၁၇၆ ကိုု အသံုုးျပဳ၍၄င္း၊ သိုု႔မဟုတ္ အျခား စစ္ဖက္ဆိုုင္ရာ လုုပ္ထံုုးလုုပ္နည္းမ်ားကို အသံုုးျပဳ၍၄င္း၊ စစ္တပ္ အထက္ အရာရွိႀကီးမ်ားသည္ လက္ေအာက္ငယ္သားမ်ားအေပၚ ၄င္းျပစ္မႈမ်ားနွင့္ပတ္သက္၍ စံုုစမ္းစစ္ေဆးရန္ ေသာ္၄င္း၊ အျပစ္ ေပးအေရးယူရန္ေသာ္၄င္း၊ အခြင့္အာဏာ လုုံး၀မရွိေပ။ ထုုိ႔အျပင္ ျမန္မာႏိုုင္ငံ၏ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒ ပုဒ္မ ၂၉၃(ခ) ႏွင့္ ၃၁၉ တိုု႔အရ လက္ရွိဖြဲ့စည္းလည္ပတ္ေနသည့္ စစ္ခံုရံုုးမ်ားတြင္လည္း အထက္တြင္ ေဖာ္ျပထား ေသာ စက္ဆုုပ္ရြံရွာဖြယ္ ရာဇ၀တ္မႈၾကီးမ်ားကို စစ္ေဆးစီရင္ဆံုုးျဖတ္ႏိုုင္သည့္ စီရင္ပိုင္ခြင့္ မရွိၾကေပ။ သိုု႔ျဖစ္ရာ လက္ရွိ အစိုုးရအေနျဖင့္ ဤ ရာဇ၀တ္မႈၾကီးမ်ားကို တားဆီးရန္ႏွင့္ အျပစ္ေပးအေရးယူရန္ တာ၀န္မ်ားကိုေဆာင္ရြက္ေၾကာင္း သက္ေသ ျပလိုပါက ကုုလ သမဂၢ အခ်က္အလက္ရွာေဖြေရး အဖြဲ႕ ၏ အကူအညီကို ရယူရန္လိုုအပ္ေပသည္။
၁ ဗိုုလ္မွဴးႀကီး ေမာင္ေမာင္၀င္း (ကိုုယ္ပိုုင္အမွတ္ ၂၇၂၀၃) (ဒီအက္စ္ေအ ၃၇)။ ဒုု-စကခမွဴး၊ အမွတ္ ၁၅ စစ္ဆင္ေရး ကြပ္ကဲမႈ ဌာနခ်ဳပ္
(စကခ-၁၅)၊ ဘူးသီးေတာင္။ ၂၀၁၈ ခုုႏွစ္ ဇႏၷ၀ါရီလ ၂ ရက္ေန႔တြင္ အမွတ္ (၅) စစ္ဆင္ေရး ကြပ္ကဲမႈ ဌာနခ်ဳပ္ (စစ္ေတြ) တပ္မွဴးအျဖစ္ ဗိုုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ရာထူး တိုုးျမွင့္ ခန္႔အပ္ျခင္း ခံရသည္။
၁၁ ရဲမွဴးႀကီး သူရ စန္းလြင္(ဒုုတိယ ဗိုုလ္မွဴးႀကီးေဟာင္း)၊ ဒုု ကြပ္ကဲေရးမွဴး(စစ္ေတြ)၊ ရဲတပ္ရင္းမ်ားဒုုတိယကြပ္ကဲမႈအဖြဲ႕ မွဴးရုုံး (စစ္ေတြ)။
အရပ္သား မ်ား အေပၚ ရက္စက္ဆိုုးရြားေသာ ရာဇ၀တ္မႈမ်ား က်ဴးလြန္ရာတြင္ ပူးတြဲပါ၀င္သည္ဟုု စြပ္စြဲခံရေသာ ေျမျပင္ ရွင္းလင္းမႈ စစ္ဆင္ေရးမ်ား လုုပ္ေဆာင္ခဲ့ သည့္ ဘူးသီးေတာင္ အေျခစိုုက္ ရဲတိုုက္ခိုုက္ေရး တပ္ရင္း အမွတ္ (၂) ႏွင့္ အမွတ္ (၁၃) တိုု႔ကိုု အမိန္႔ေပး ႀကီးၾကပ္ရေသာ ရဲတပ္ရင္းမ်ား ဒုုတိယကြပ္ကဲ မႈအဖြဲ႕ မွဴးရုုံး (စစ္ေတြ)၏ တပ္မွဴး။
၁၂ ဤအထူး ေလ့က်င့္ထားေသာ စစ္ေျမျပင္ရင္ဆုုိင္တုုိက္ပြဲ တိုုက္ခိုုက္ေရး စြမ္းရည္ရွိသည့္ ရဲတပ္ရင္းမ်ားကို ယခင္က လံုထိန္းဟု
လူသိမ်ားသည့္ အဓိကရုဏ္းႏွိမ္နင္းရဲ တပ္ဖြဲ႔၀င္မ်ားႏွင့္ တပ္မေတာ္ တပ္ရင္းမ်ားမွ အထူးေရြးခ်ယ္ထုုတ္နႈတ္ထားသူမ်ားျဖင့္ စုုဖြဲ႔ထားသည္။ ရဲတပ္ရင္းတစ္ခုုတြင္ အင္အား ၅၀၀ ေက်ာ္ပါ၀င္ၿပီး ဆက္သြယ္ေရးႏွင့္ ေဆးတပ္ဖြဲ႔ ႏွစ္ခုပါ ပူးတြဲေထာက္ပံ့ ဖြဲ႕စည္းထားသည္။ ဤတပ္ရင္းမ်ား၏ ဖြဲ႔စည္းပံုုမွာ တပ္မေတာ္၏ ေျချမန္ တပ္ရင္းမ်ား (ခမရ) ဖြဲ႔စည္းပံုုအတိုုင္းျဖစ္ၿပီး တပ္ရင္းအေျခစုုိက္သည့္ သက္ဆိုုင္ရာေဒသ စစ္တိုုင္းမွဴးမ်ား၏ တုုိက္ရုုိက္ အမိန္႔ေပးမွဴေအာက္တြင္ ရွိသည္။
၃။ ကုုလသမဂၢ အခ်က္အလက္ရွာေဖြေရး အဖြဲ႕ ၁၃ အေနနွင့္လည္း ျမန္မာအစုုိးရထံမွ ျမန္မာစစ္တပ္က်ဴးလြန္ခ်ိဳးေဖာက္ ထားေသာ စစ္ရာဇ၀တ္ျပစ္မႈမ်ား၊၁၄ လူသားမ်ိဳးႏြယ္အေပၚဆန္႔က်င္သည့္ျပစ္မႈမ်ား၊၁၅ လူမ်ိုုးတုုံးသတ္ျဖတ္မႈမ်ား၁၆ နွင့္ ပတ္သက္ သည့္ သတင္း၊ အခ်က္အလက္၊ အေထာက္အထားမ်ားအား လူသိရွင္ၾကား ထိထိေရာက္ေရာက္ ေတာင္းဆုုိသင့္သည္။
ဥပေဒအေထာက္အကူျပဳကြန္ရက္ ၂၀၁၈ ခုုနွစ္ ဇန္န၀ါရီလ (၁၈)ရက္။
အေသးစိတ္သိလုုိလွ်င္ေမးျမန္းရန္ ဦးေအာင္ထူး (လူ႔အခြင့္အေရးေရွ႕ေန) ဥပေဒအေထာက္အကူျပဳကြန္ယက္တည္ေထာင္သူ ဖုုန္းနံပါတ္ - + ၈၆ ၁၅၃၀ ၈၈၂ ၇၉၄၈ E.mail: legalaidnetwork@gmail.com Website: www.legalaidnetwork.org
