'ရခိုင္အေရး လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္မွုမ်ား စုံစမ္း စစ္ေဆးရန္လို’ ဟု ဥေရာပ ပါလီမန္အဖြဲ႕ေျပာ

ရခိုင္ျပည္နယ္ ေျမာက္ပိုင္းေဒသမွ မြတ္စလင္ လူ႔နည္းစုမ်ား၏ အခြင့္အေရးကို ျမန္မာ အစိုးရက ဖိႏွိပ္ထားေၾကာင္း ေတြ႕ရွိ ရ၍ လြတ္လပ္ေသာ စုံစမ္းစစ္ေဆးေရး အဖြဲ႕တခုျဖင့္ စစ္ေဆးရန္ လိုအပ္ေနၿပီ ျဖစ္ေၾကာင္း ဥေရာပ ပါလီမန္ ကိုယ္စားလွယ္ အဖြဲ႕ က ေျပာသည္။

(ရခုိင္ျပည္နယ္အတြင္း ျဖစ္ပ်က္ခဲ့တဲ့အေျခအေနေတြ တိက်စြာ သိရွိႏုိင္ေရးအတြက္ သီးျခားလြတ္လပ္တဲ့ စုံစမ္းစစ္ေဆးေရး ေကာ္မီတီ ဖြဲ႔စည္း စုံစမ္းဖုိ႔နဲ႔ ၁၉၈၂ ခုႏွစ္ ႏုိင္ငံသား ဥပေဒ ျပင္ဆင္ဖုိ႔ လုိအပ္ေၾကာင္း အီးယူ ဥေရာပပါလီမန္က လႊတ္ေတာ္အမတ္ေတြက ေနျပည္ေတာ္မွာ ဒီကေန႔ ျပဳလုပ္တဲ့ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲအတြင္း ျမန္မာအစုိးရကုိ ေတာင္းဆုိလုိက္သည္။

“၁၉၈၂ ႏုိင္ငံသားဥပေဒဟာ ႏုိင္ငံမဲ့ လူစုတရပ္ ေပၚထြက္လာေအာင္ ဖန္တီးခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ ဒီႏုိင္ငံမဲ့ လူတစုကုိ သူတုိ႔ရဲ႕ ကုိယ္ပုိင္ ၀ိေသသ လကၡဏာ Identity အျဖစ္ ႏုိင္ငံသားျဖစ္ခြင့္ဟာ ေပးသင့္တယ္လုိ႔ က်ေနာ္တုိ႔အေနနဲ႔ ယူဆပါတယ္။ ေနာက္ၿပီးတဲ့အခါက်ေတာ့ ဒီမွာ ဘယ္သူက လူနည္းစု၊ ဘယ္သူက လူမ်ားစုဆုိၿပီးေတာ့ ခြဲျခားသိႏုိင္ဖုိ႔ လုိအပ္တယ္ဆုိတာ သိပါတယ္။ ဒီအခ်က္အတြက္ေၾကာင့္ဘဲ က်ေနာ္တုိ႔ဟာ လြတ္လပ္တဲ့ စုံစမ္းစစ္ေဆးေရး ေကာ္မီတီတရပ္ ဖြဲ႔ၿပီးေတာ့ စုံစမ္း စစ္ေဆးခြင့္ေပးဖုိ႔ ေတာင္းဆုိေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။ Independent investigation ေကာ္မီတီ ဖြဲ႔စည္းေပးဖုိ႔ ဒီဟာေၾကာင့္ဘဲ က်ေနာ္တုိ႔ ေတာင္းဆုိရျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။”)

ျမန္မာနိုင္ငံသို႔ ေရာက္ရွိေနသည့္ ဥေရာပ ပါလီမန္ ကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႕၏ ဥကၠ႒ Mr. Pier Antonio Panzeri က ယေန႔ ေနျပည္ေတာ္တြင္ ျပဳလုပ္သည့္ သတင္းစာ ရွင္းလင္းပြဲတြင္ ေျပာၾကားျခင္း ျဖစ္သည္။

“ထပ္ကာထပ္ကာ ေျပာေနရတာ ရွိပါတယ္။ အဲဒါကေတာ့ လြတ္လပ္ေသာ စုံစမ္းစစ္ေဆးေရး အဖြဲ႕ ဖြဲ႕စည္းေပးဖို႔ပါပဲ။ ရခိုင္ မွာ ျဖစ္ပ်က္ခဲ့တာေတြကို အခ်က္အလက္ အမွန္ေတြနဲ႔ သက္ေသ အေထာက္အထား အျဖစ္ တင္ျပေပးဖို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္”ဟု လည္း ၎က ေျပာသည္။

ျမန္မာနိုင္ငံသို႔ ေဖေဖာ္ဝါရီလ ၁၂ ရက္မွ ၁၆ ရက္အထိ လာေရာက္ခဲ့သည့္ ဥေရာပ ပါလီမန္ ကိုယ္စားလွယ္ အဖြဲ႕သည္ ျမန္မာႏွင့္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ နိုင္ငံ နယ္စပ္မ်ားသို႔ သြားေရာက္ခဲ့ၿပီး ျပည္တြင္းရွိ လူမွုအဖြဲ႕အစည္းမ်ား၊ လႊတ္ေတာ္ ဥကၠ႒မ်ား၊ ရခိုင္ အေရးႏွင့္ သက္ဆိုင္သည့္ အစိုးရ ဝန္ႀကီးမ်ားႏွင့္ ေတြ႕ဆုံခဲ့ေၾကာင္း ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

သို႔ေသာ္ ၎တို႔အဖြဲ႕သည္ ျမန္မာျပည္တြင္းမွ ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းသို႔ သြားေရာက္ခြင့္ မရခဲ့သလို နိုင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံ ပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ႏွင့္လည္း ေတြ႕ဆုံခြင့္ မရခဲ့ေပ။

ယခုလို ျမန္မာ အစိုးရ၏ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္မွုမ်ားေၾကာင့္ ရိုဟင္ဂ်ာ ေခၚ ဘဂၤါလီမ်ားသည္ ရခိုင္ျပည္နယ္မွ အစု လိုက္ အျပဳံလိုက္ ထြက္ေျပးေနရသျဖင့္ ဥေရာပ သမဂၢ (EU) က အျခားေရြးခ်ယ္စရာ မရွိေတာ့ဘဲ ျမန္မာ အစိုးရႏွင့္ ဆက္ဆံ ေရးကို ျပန္လည္ သုံးသပ္ရေတာ့မည္ဟု ခရီးစဥ္ အၿပီးတြင္ Mr. Pier Antonio Panzeri က ေျပာသည္။

၎က“ျမန္မာျပည္မွာ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္မွုေတြ ရွိေနတာကို ထင္ထင္ရွားရွား ေတြ႕ရွိပါတယ္။ ေထာင္သြင္း အက်ဥ္း ခ်မွုေတြ၊ လြတ္လပ္စြာ ေနထိုင္ေျပာဆိုခြင့္ မရွိဘူးဆိုတာ သက္ေသ အေထာက္အထားေတြ ထင္ထင္ရွားရွား ေတြ႕ရပါတယ္။ ရွိေနတဲ့ မ်ိဳးႏြယ္စု တခုလုံးဟာ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ ဘက္ကို ဖိအားေပး ေျပာင္းေရႊ႕ခံခဲ့ရပါတယ္”ဟုလည္း ဆက္ ေျပာသည္။

ျမန္မာျပည္ ဒီမိုကေရစီ အေျပာင္းအလဲကို ကူညီေထာက္ပံ့ခ်င္၍ စီးပြားေရး ပိတ္ဆို႔မွုမ်ားကိုလည္း ႐ုပ္သိမ္းခဲ့ၿပီး ျဖစ္  ေၾကာင္း၊ အေျခခံ လူ႔အခြင့္အေရးႏွင့္ ဒီမိုကေရစီကို အားေပးခ်င္သည့္ လုပ္ရပ္မ်ိဳးကို သက္ေသျပရမည့္  အေနအထားမ်ိဳး ေမၽွာ္လင့္ခဲ့ေသာ္လည္း မေတြ႕ရေၾကာင္းႏွင့္ ဒီမိုကေရစီ အေျပာင္းအလဲ ေခ်ာေမြ႕ေစရန္ မည္ကဲ့သို႔ေသာ အာမခံခ်က္မ်ိဳး ေပး၍ ေလၽွာက္လွမ္းမလဲဟုလည္း ေမးခြန္းထုတ္သြားသည္။

ျမန္မာ အစိုးရကမူ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာ္မွုမ်ားကို မျငင္းဆိုဘဲ တိက်သည့္ အေထာက္အထားေပးရန္ ျပန္လည္ တုံ႔ျပန္ ထားၿပီး အမွန္တကယ္ ရွိခဲ့ပါက အေရးယူမွုမ်ား ျပဳလုပ္သြားမည္ဟု အႀကိမ္ႀကိမ္ ေျပာဆိုမွုမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့ၿပီး ျဖစ္သလို ယခု ေနာက္ပိုင္းတြင္ တပ္မေတာ္ကလည္း အင္းဒင္ျဖစ္စဥ္တြင္ ပါဝင္ပတ္သက္သူမ်ားကို အေရးယူမည္ဟု ထုတ္ျပန္ထားသည္။

၎တို႔ကို လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္မွုမ်ားအတြက္ သက္ေသ အေထာက္အထား ရွိပါသလားဟု မီဒီယာမ်ားက ေမးျမန္းရာ ၿဂိဳဟ္တုမွ ဓာတ္ပုံ ရိုက္ထားသည့္ အ႐ုပ္မ်ား၊ ႐ုပ္သံမ်ား ရွိေၾကာင္း၊ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ နယ္စပ္ ေကာ့ဘဇားရွိ ဒုကၡသည္ စခန္း မ်ားသို႔ ေရာက္ရွိခဲ့ၿပီး ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ပညာရွင္မ်ား၏ စာတမ္းမ်ားလည္း ရွိေၾကာင္း ျပန္လည္ ေျဖၾကားသည္။

ျမန္မာနိုင္ငံ၏ ဒီမိုကေရစီ အေျပာင္းအလဲသည္ ေႏွးေကြးေနဆဲျဖစ္ၿပီး လက္ရွိတြင္ ရည္မွန္းခ်က္သို႔ ေရာက္ရွိရန္ ယုံၾကည္ စိတ္ခ်၍ မရေတာ့ဘဲ အတိတ္ကာလသို႔ ျပန္ေရာက္သြားနိုင္သည့္ အေျခအေနမ်ိဳး ရွိေၾကာင္း၊ ျမန္မာနိုင္ငံတြင္ အစိုးရ ၂ ရပ္ ျဖစ္ေနသည္ကိုလည္း နားလည္ေၾကာင္း၊ ရခိုင္ေဒသသို႔ ကုလသမဂၢ၏ ပါဝင္ပတ္သက္ခြင့္ကိုလည္း ျပန္လည္ ခြင့္ျပဳေပးရန္ လိုေၾကာင္း ယင္းကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႕က ေျပာဆိုခဲ့သည္။

“က်ေနာ္တို႔က အီးယူက ျပည္သူေတြကို ကိုယ္စားျပဳၿပီးလာတဲ့ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေတြပါ။ အစိုးရကို ဆန္ရွင္ လုပ္ဖို႔၊ ပိတ္ဆို႔ဖို႔ တို႔ဆိုတာေတြကိုေတာ့ မလုပ္နိုင္ပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ မူဝါဒပိုင္းအရ ဘာလုပ္သင့္လဲ ဆိုတာကိုေတာ့ အႀကံ ေပးနိုင္ပါ တယ္။ အႀကံေပးသြားမွာပါ”ဟု ဥေရာပ ပါလီမန္ အဖြဲ႕ဝင္တဦးက ေျပာဆိုသည္။

Topics: ဥေရာပ ပါလီမန္အဖြဲ႕ သတင္းစာ ရွင္းလင္းပြဲ

Credit: ဧရာ၀တီ (ထက္ႏိုင္ေဇာ္)

https://burma.irrawaddy.com/news/2018/02/16/152156.html

https://burmese.voanews.com/a/eu-members-of-the-parliament-presser-/4258376.html