ဘင်္ဂလားဩဇာခံ ပထမမြောက်ဦး(၁၄၃၀-၁၅၃၀)

(ကိုနေဇင်စာလို့ထင်ပါတယ်၊ လင့်ဖွင့်မရ။)

နှင့် သမိုင်းဝင်ဗလီဖျက်၊ ဗလီခိုးသူများအကြောင်း

မင်းရဲကျော်စွာဦးဆောင်တဲ့ မြန်မာတိုက်စစ်ကို ပထမတော့ ရခိုင်တွေဟာ ခုခံကြပေမယ့် ကြာကြာတင်းမခံနိုင်ဘူး။ မြန်မာတွေလောင်းကြတ်ကိုသိမ်းလိုက်တယ်။ မင်းစောမွန်ဟာ မြန်မာတွေလည်း လောင်းကြတ်ကို သိမ်းလိုက်ရော မိဖုရား၊ သားမယားတွေနဲ့အတူ အနောက်ဘင်္ဂလားနယ်ထဲက စွလ်တန်ဘုရင်ဆီကို ထွက်ပြေးခိုလှုံပါတော့တယ်။ 

ထွက်ပြေးစဉ်အချိန်ကနေ အေဒီ၁၄၃၀အထိ နရမိတ်လှခေါ် မင်းစောမွန်ဟာ ဘင်္ဂလားဂေါရ်ဘုရင့်ထံမှာ ၂၆နှစ်တိုင်တိုင် နိုင်ငံရေးခိုလှုံနေခဲ့တယ်။

ကြည့်-အခြေပြု မြန်မာနိုင်ငံရေးသမိုင်း၊ ပထမတွဲ၊ ရန်ကုန် ၁၉၈၇၊စာမျက်နှာ၊၁၁၂-၁၁၈)

အဲဒီနောက် အေဒီ၁၄၃၀မှာ နရမိတ်လှခေါ်မင်းစောမွန်ဟာ အဲဒီဂေါရ်မွတ်စလင်ဘုရင်ရဲ့ စစ်တပ်အကူအညီနဲ့ပဲ

မြန်မာတွေလက်ကနေ ရခိုင်ပြည်ကိုပြန်လည်သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့တယ်။

ကြည့်-ဦးလှထွန်းဖြူ ၊ရခိုင်တန်ဆောင်မဂ္ဂဇင်း English section တွဲ၂၁၊စာ-၁၄၈

ဦးထွန်းမြင့်(မာန်အောင်)ကသူ့စာအုပ်မှာ "အေဒီ၁၄၃၀ အိန္ဒိယအနောက်ဘင်္ဂလားမှာခိုအောင်းနေသော မင်းစောမွန်သည် ဘင်္ဂလားတပ်များ၏ အကူအညီဖြင့် လာရောက်တိုက်ခိုက်ရာ အင်းဝရှိမြန်မာတပ်များက ဆုံးရှုံးဆုတ်ခွာသွားရပြီး မင်းစောမွန်သည်လောင်းကြတ်ထီးနန်းကို ပြန်ရသည်။ မွတ်စလင်ကုလားစစ်သည်များ ပထမဆုံးရခိုင်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည့်ကာလဖြစ်သည်"လို့ ရေးသားထားတယ်။

"နရမိတ်လှသည် မြောက်ဦးမြို့သစ်တည်ထောင်ခဲ့ရာ သူနှင့်အတူပါလာသော ဘင်္ဂလားပြည် ဂေါရ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီးစင်ဒီခန်နှင့် စစ်သည်ဗိုလ်ပါများကို မြောက်ဦးမြို့အနီး၌ အခြေစိုက်နေထိုင်စေခဲ့သည်။ စင်ဒီခန်ဗလီကြီး

ကိုလည်း တည်ဆောက်စေခဲ့သည်"

ကြည့်-Prof:D. G. E of southeast asia-London.Macmillan 1958 Page-328

အဲဒီနောက် နရမိတ်လှခေါ် မင်းစောမွန်ဟာ အစ္စလာမ်ဘွဲ့အမည် စူလိုင်မန်ရှားဟ် အမည်ခံပြီးနန်းတက်လာတယ်။

ပထမမြောက်ဦးခေတ် နှစ်၁၀၀အတွင်း အုပ်ချုပ်ခဲ့တဲ့ ရခိုင်ဘုရင်၁၁ပါးစလုံးဟာ မွတ်စလင်ဘွဲ့အမည်ခံယူခဲ့ကြတယ်။

ကြည့်-အခြေပြု မြန်မာနိုင်ငံရေးသမိုင်း၊ပထမတွဲ၊စာမျက်နှာ ၃၈၇

ဒီတော့ဒီနေရာမှာစဉ်းစားစရာဖြစ်လာတာက ရခိုင်ဗုဒ္ဓဘာသာဘုရင်ဟာ ဘာကြောင့် မွတ်စလင်ဘွဲ့အမည်ကို ခံရတာလဲ?

ပထမမြောက်ဦးခေတ်ဟာ sultanate Of Bengalရဲ့ ဩဇာခံဖြစ်နေတယ်ဆိုတာ ပေါ်လွင်နေတယ်။ ဘင်္ဂလားဂေါ်ရ်ဘုရင့်ဩဇာခံ အာရကန်ဆိုရင် ယုတ္တိမမဲ့ဘူး။ ဒါပေမဲ့ ဒါကိုရခိုင်သမိုင်းက မဖော်ဘူး။ ရခိုင်သမိုင်းက ဘင်္ဂါ၁၂မြို့ သိမ်းတဲ့သမိုင်းကိုပဲ အဓိက Highlight လုပ်တယ်။ အထောက်အထားဆက်ပေးပါ့မယ်။

၁။ ဘင်္ဂလားမွတ်စလင်တွေရဲ့ သြဇာရခိုင်မြောက်ဦးမှာရှိခဲ့တာ ငြင်းမရပါ။ အဲဒီနောက် ဘင်္ဂလားဂေါရ်စွလ်တန်က ဗိုလ်ချုပ်ကြီးဝလီခန်နဲ့ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးစင်ဒီခန်စစ်တပ်ကြီးက တပ်သားတွေ အခြေစိုက်နေထိုင်ခဲ့မှုကြောင့် ဘင်္ဂလားက မွတ်စလင်တွေ ပိုမိုရောက်ရှိလာပြီး ဂေါရ်စွလ်တန်နဲ့ အစ္စလာမ်ယဉ်ကျေးမှုသြဇာ သက်ရောက်ခဲ့တယ်။ ရခိုင်သမိုင်းမှာ အဲဒီမြောက်ဦးခေတ်ဟာ ရွှေခေတ်ဖြစ်တယ်။

ဆိုလိုင်မန်ရှားဟ်၊ အလီရှားဟ်၊ ကလီမာရှားဟ်၊ မဂိုရှားဟ်၊ မုဟမ္မဒ်ရှားဟ်၊ နူရီရှားဟ်၊ ရှိခ်အဗ်ဒွလ်လာဟ်ရှားဟ်၊ အိလ်လီလ်းရှားဟ်၊ အိလ်ယာစ်းရှားဟ်၊ ဂျလလ်ရှားဟ်နဲ့အလီရှားဟ်စတဲ့ ဘွဲ့အမည်၁၁ခုဟာ ပထမမြောက်ဦးခေတ် မင်း၁၁ပါးစလုံးခံယူခဲ့တဲ့ ဘွဲ့အမည်ဖြစ်တယ်။နောက်ပိုင်းမှာ အဲဒီဘွဲ့အမည်၁၁ခုနဲ့ မင်းတစ်ပါးစီဖော်ပြသွားပါ့မယ်။ နန်းဓလေ့တွေမှာလည်း အစ္စလာမ်သြဇာ သက်ရောက်ခဲ့ရတယ်။

၂။ဒါ့အပြင် နိုင်ငံတော်သုံးငွေဒင်္ဂါးတွေအပေါ်မှာ အစ္စလာမ်ဘာသာရဲ့ ယုံကြည်ချက်ဆိုင်ရာ စာသားဖြစ်တဲ့ "အလ္လာဟ်မှအပ ကိုးကွယ်ရာအရှင်မရှိ"ဆိုတဲ့ အာရဗီစာတန်းကို ရိုက်နှိပ်ထားတာကိုတွေ့ရတယ်။

ကြည့်-M. Robinson, The coins and Bank notes of Burma,1980, Page 49-50

ပါရှန်ကူဖစ်ရေးဟန်များ ရိုက်ခတ်ထားသည်ကိုလည်းတွေ့ရသည်။

ကြည့် Lt. Col. Ba shin, the coming of islam to Burma Down to1700 AD.

သို့ဖြစ်လေသောကြောင့် လောင်းကြက်မြို့တော်သည်ကား ကောဇာသက္ကရာဇ်၆၁၂ခုနှစ် အလောမာဖြူ မင်းတည်ထောင်ခဲ့သော လောင်းကြက်မြို့တော်သည် မင်းစောမွန်အထိ၁၆ဆက်၊ မျိုးခြားအမတ်၂ဆက် ပေါင်း၁၈ဆက် ထီးနန်း၁၅၆နှစ် အုပ်ချုပ်ကြာညောင်းခဲ့လေတော့သည်။

ထို့နောက် ကုလားစစ်သည်ဗိုလ်ပါ မြောက်များစွာဖြင့်စစ်ချီလာကာ လောင်းကြက်မြို့တော်ရှိ အင်း၀စစ်သည်တို့အား တိုက်ခိုက်လေသော် အင်း၀စစ်သည်တို့ မခံမရပ်နိုင်ဖြစ်ပြီး ဖရိုဖရဲထွက်ပြေးကြလေကုန်၏။ ထိုအခါ လောင်းကြက်မြို့တော်အား သိမ်းပိုက်ရရှိတော်မူလေသည်။ လောင်းကြက်မြို့တော်အား ပြန်လည်ရရှိသော်လည်း စေခိုင်းလိုက်သော ဂါဝါသူရတန်အမတ် (ဂေါ်ရ်စွလ်တန်စစ်ဗိုလ်) ဥလုံခင်(၀လီခန်)သည် မင်းစောမွန်အား သံခြေချင်းခတ် ချုပ်နှောင်ကာ ၎င်းအမတ်သာ လောင်းကြက်၌ အုပ်ချုပ်နေကြောင်း၊ ကစ္ဆဖနဒီကမ်းရှိ အသေယာသူဋ္ဌေးအိမ်၌ ခိုလှုံနေသော ညီတော်အလီခင်စောမွန် ကြားသိလေသော် မိမိမယားမှတစ်ဆင့် ယောက္ခမသူဋ္ဌေးကြီးအသေယအား ပြောပြလေသောအခါ ထောင်ချုပ်ထိန်း ထောင်မူးတို့အား များစွာရွှေငွေတို့ဖြင့် တံစိုးလက်ဆောင်ပေး၍ လွတ်လေသဖြင့် ညီနောင်နှစ်ပါး သူရတာန်မင်းထံ(စွလ်တန်မင်း) အရောက်သွား၍ သံတော်ဦးတင်ကြလေရာ သူရတာန်မင်းက ငါ၏သားတော်စောမွန်အား အမတ်ဆတျာခတ် (စင်ဒီခန် -စစ်ဗိုလ်)နှင့် ရာဇမဏိတို့သည် လောင်းကြက်မြို့တော်ကိုသိမ်းပြီး နန်းတင်ကြလေ။

သစ္စာမရှိသောအမတ် ၀လီခန်အားသတ်ပြီးလျှင် ၎င်းခန္ဓာ၏ အရေကို စည်းကြက်၍ယူခဲ့ချေဟု အမိန့်ချမှတ်ကာ ယခင်ကထက်များစွာသော စစ်သည်၃သိန်းနဲ့တကွ စစ်ချီစေတော်မူလေသည်။.....

ရက္ခပူရကြေးမုံကျမ်း....စာမျက်နှာ၁၀၁]

အဲတော့ ရခိုင်မှာဘင်္ဂလီမင်း ၀လီခန်ခေါ်ဥလုံခင် အုပ်စိုးခဲ့ကြောင်း ထင်ရှားနေတယ်။ ဘယ်နှစ်နှစ် အုပ်ချုပ်သွားတယ်တော့ မသိရဘူး။

ဒီဖော်ပြချက်အရ ဘင်္ဂလားစွလ်တန်က မင်းစောမွန်ကို သားလိုဆက်ဆံကြောင်း၊ စင်ဒီခန်ကိုစေလွှတ်ပြီး ၀လီခန်ကိုနန်းချ မင်းစောမွန်ကို နန်းတင်ပေးခဲ့ကြောင်း၊ ရခိုင်စစ်ဗိုလ်စစ်သားတွေနဲ့ မဟုတ်ဘဲ ဘင်္ဂလီစစ်ဗိုလ်စစ်သား စစ်တပ်နဲ့သာဖြစ်ကြောင်း၊ အဲဒီမှာပါလာတဲ့စစ်သားတွေကို မင်းစောမွန်က မြောက်ဦးမှာ အခြေချနေထိုင်စေခဲ့ကြောင်း အခြားသောသမိုင်းစာတမ်းတွေမှာ ပါရှိနေပါတယ်။ ဖျက်ဆီးခံလိုက်ရတဲ့ သမိုင်း၀င်စင်ဒီခန်ဗလီက မင်းစောမွန်က ကျေးဇူးတင်သောအားဖြင့်တည်ဆောက်ပေးခဲ့တာ ဖြစ်ပါလိမ့်မယ်။ မင်းစောမွန်ကိုယ်တိုင်အစ္စလာမ်ဘွဲ့ အမည်ခံခဲ့တာ ထင်ရှားသွားပြီး။ ဒီတော့ နရမိတ်လှ တည်ထောင်တဲ့ ပထမမြောက်ဦးဟာ ဘင်္ဂလားဩဇာခံ မင်းနိုင်ငံဖြစ်ပါတယ်လို့ပြောရင် လွန်မလား။

အေဒီ၁၄၀၄ခုနှစ်၌ အင်းဝဘုရင်မင်းခေါင်မှ သူ့သားကြီးအသက်၁၃နှစ်အရွယ် မင်းရဲကျော်စွာကို ဦးစီးခန့်ပြီး ရခိုင်အားကျူးကျော်စေသောအခါ ရခိုင်ဘုရင်နရမိတ်လှသည် အနောက်ဘက်ဘင်္ဂလားဂေါရ်မြို့သို့ ထွက်ပြေးသွားရသည်။ ၂၆နှစ်တိုင်တိုင် နိုင်ငံရေးခိုလှုံခဲ့သည်။ ထိုကာလတစ်လျှောက် အရှေ့တိုင်းအစ္စလာမ်၏ ရည်မွန်သောလောကကို လေ့ကျက်မှတ်သားခဲ့ရသည်။ 

ကြည့်-ခြေရာပျောက်မြစ်- သန်းမြင့်ဦး- မြနှင်းဆီဘာသာပြန်

အဲဒီမြောက်ဦးခေတ်မှာပဲ အစ္စလာမ်ဘာသာထဲ ကူးပြောင်းလာမှုတွေဟာ မြင့်တက်နေပါပြီ။ ရခိုင်သမိုင်းပညာရှင်တွေ၊ စာရေးဆရာတွေရဲ့ရေးသားချက်အရ မြောက်ဦးခေတ်မှာ အစ္စလာမ်ဘာသာကို ကူးပြောင်းသူများစွာရှိနေပြီး ဗလီတွေတည်ဆောက်ကြတယ်။

ကြည့်-ဦးအောင်သာဦး၊History of Arakan စာမျက်နှာ ၁၃၂

ကိုးဆက်မြောက်မြောက်ဦးဘုရင်ခေတ်မှာ ဒေလီမြို့က ကာဒီရ်၊ မူစာ၊ ဟိုနူမီယာအမည်ရှိ သာသနာဟောကြားသူတွေ ရောက်လာပြီး နိုင်ငံအနှံ့ဗလီတွေ တည်ဆောက်ခဲ့ကြသည်။ လူတွေလည်း အုပ်စုလိုက်အစ္စလာမ်အတွင်းကို ကူးပြောင်းသွားကြသည်။ မင်ဘာကြီးလက်ထက်တွင် ဆရာ မရဝ(ရှင်မြဝါ)က ကန့်ကွက်ခဲ့လို့ အစ္စလာမ်ဟောကြားမှု လုပ်ငန်းရပ်ဆိုင်းခဲ့ရတယ်။

ကြည့်-ပဏ္ဍိတဦးသာထွန်းအောင် ရခိုင်ရာဇဝင်ကြီးစာမျက်နှာ၇၄

ရခိုင်ဘုန်းတော်ကြီး ဓညဝတီဆရာတော်ဦးဥာဏကလည်း ဓညဝတီရာဇဝင်သစ်မှာ မင်းဘာကြီးမင်းလက်ထက်တွင် အစ္စလာမ်ဘာသာကူးပြောင်းကိုးကွယ်သူ များစွာရှိကြောင်းဆိုထားရာ ဝါရင့်နိုင်ငံရေးသမား ဦးလှထွန်းဖြူက ယင်းအဆိုမှန်ကန်ကြောင်း ထောက်ခံခဲ့သည်။

ကြည့်-ဦးလှထွန်းဖြူ ၊ရခိုင်ပြည်နယ်တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများ စာ.၃၆

ဒီအကြောင်းအရာနဲ့ပတ်သက်ပြီး သမိုင်းပညာတွေရဲ့ အမြင်သဘောထားကို လက်လှမ်းမီသလောက်ရှာကြံကြည့်တဲ့အခါ သမိုင်းပညာရှင်ဒေါက်တာခင်မောင်ညွှန့်က အာရဗ်တို့၏ သာသနာဟောကြားမှုကြောင့် ရခိုင်အပါအဝင် အရှေ့ပိုင်းနိုင်ငံများ၌ အစ္စလာမ်အမြစ်တွယ်ခဲ့ကြောင်း၊ ပေါ်တူဂီတို့ဖမ်းဆီးခဲ့သော ဘင်္ဂလားမှလူများတွင် အဆင့်မြင့်သူများနှင့် ပညာတတ်များလည်း ပါဝင်ခဲ့ကြောင်း၊ ၎င်းတို့ကို ရခိုင်ရှိ အာရဗ်၊ ဟိန္ဒူနှင့်ရခိုင်မိသားစုများထဲတွင် ရောင်းချကြောင်း၊ အများစုကို ရခိုင်ဘုရင်၏စိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်းတွင် အသုံးချကြောင်း ဖော်ပြထားတယ်။ ကြည့်- Dr. Khin Maung Nyunt.Myanmar Portuguese. Relations, Silver Jubilee Magazine Rangoon.University of Rangoon.

ပေါ်တူဂီဘုန်းတော်ကြီး မန်ရစ်က

ကျွန်ုပ်သည် မွတ်စလင်များကို ခရစ်ယာန်သာသနာပြုရာ မအောင်မြင်ခဲ့ပေ ....လို့ ၁၆ရာစုခေတ် ပေါ်တူဂီကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် မြောက်ဦးကိုရောက်လာတဲ့ ပေါ်တူဂီဘုန်းတော်ကြီး စဗ်ရှန်မန်ရစ်က သူကိုယ်တိုင်ရေးတဲ့ ကိုယ်တွေ့မှတ်တမ်း Travels of Frayမှာ ဆိုထားတယ်။ အတိအကျကတော့

Sebastian Manrique, Travels of Fray 1629-1643.Vol 1, Arakan, Oxford: Hakluyt Society  1927 page 101.102

ဒါအပြင် မန်ရစ်က အစ္စလာမ်နှင့်မွတ်စလင်တို့ကိုမုန်းတီးပြီး ရခိုင်နန်းတွင်း၌ မွတ်စလင်ထိပ်တန်းအရာရှိများ၊ ပညာရှင်များ၊ သြဇာသက်ရောက်နေမှုကို သူ၏မှတ်တမ်းမှာ မကျေမနပ်ဖော်ပြထားတယ်။

သူကိုယ်တိုင် ရခိုင်ဘုရင်သီရိသုဓမ္မာကိုတွေ့ဖို့ နန်းတွင်းကို ဝင်ရောက်တဲ့အခါမှာ မွတ်စလင်တွေရဲ့နှုတ်ခွန်းဆက် စလာမ်၆ကြိမ်ဆိုခဲ့ရကြောင်းကိုပါ ဖော်ပြထားတယ်။အဲဒီခေတ်မှာပဲ ရခိုင်ဒေသကမွတ်စလင်တွေဟာ ဟာဂျီဖြစ်နေကြောင်းကိုလည်း ဖော်ပြထားတယ်။ 

အတိအကျ ဖတ်ချင်ရင် Sebastian Manrique, Travels of Fray, page 379,388,335

@@@@@@@@@@@

မြောက်ဦးခေတ်မှာ မြောက်ဦးကိုရောက်ခဲ့သော ပေါ်တူဂီဘုန်းတော်ကြီး မန်ရစ်က သူကိုယ်တိုင်တွေ့ခဲ့သော ဗလီကြီးနှစ်လုံးပုံကို မြေပုံနဲ့တကွ ဖော်ပြခဲ့တယ်။

ဆရာချယ်မှတ်တမ်းက ဆင်ဒီခန်ဗလီကြီးပုံနှင့် နောက်ပိုင်းပျက်ဆီးပြုပျက်ပုံတွေကိုလည်း တင်ပြထားတယ်။

အခုတော့ ရခိုင်လူမျိုးအစွန်းရောက်တွေလက်ချက်ဖြင့် သမိုင်းဝင်ဗလီကြီး အစပျောက်သွားချေပြီ။

တချို့ရခိုင်တွေက ရခိုင်ပြည်မှ မွတ်စလင်ရှိကြောင်း ကျောက်စာပြလို့ ဆိုပါတယ်။ လူရာချီဆန့်တဲ့ ဗလီကြီးတောင် အစမကျန်အောင် ဖျက်ဆီးခံနေရချိန်မှာ ကျောက်ပြင်လောက်ရှိတဲ့ ကျောက်စာလောက်ကိုတော့ ရခိုင်အစွန်းရောက်တွေက သနားတယ်လို့ ပြောကြမယ်။

ရခိုင်အစွန်းရောက်တွေက ဖျက်လို့မရတဲ့ ဗလီတွေကို ဘုရားစေတီလုပ်ခဲ့တဲ့ ပုံတွေကိုလည်း ကြည့်လိုက်ကြပါအုံး။

https://www.facebook.com/share/19zztaktrL/

ရှေ့နေ ဦးကိုနီ သတ်ဖြတ်ခံရမှုနှင့်ကြံ့ဖွတ် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ ခင်ရီ

ရှေ့နေ ဦးကိုနီ သတ်ဖြတ်ခံရမှုနှင့် ကြံ့ဖွတ် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ ခင်ရီ ပါဝင်ပတ်သက်မှု (သို့မဟုတ်) "မင်းတို့ ထမင်း၀အောင် စားထား" လှုပ်ရှားမှု အတွက် ခင်ရီ ထုတ် ပေးခဲ့သော ငွေကျပ် သိန်း ၂၅၀  

By ဟိဏ်းဝေယံ(တချိန်က မဘသ) 

NLD အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် ၏ ဥပဒေအကြံပေး တရားလွှတ်တော်ရှေ့နေ ဦးကိုနီသည် အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံတွင် ပြုလုပ်သော Senior Leadership Program ကို တက်ရောက်ပြီး အပြန် ၂၀၁၇ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၂၉ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလေဆိပ်တွင် သေနတ်သမားကြည်လင်း၏ ပစ် ခတ်မှု ကြောင့် ကွယ်လွန်ခဲ့ရသည်။ 

၂၀၁၉ ခုနှစ် ၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၅ ရက်နေ့တွင် တရားလွှတ်တော်ရှေ့နေ ဦးကိုနီကို လုပ် ကြံသတ်ဖြတ်ခဲ့သည့် သေနတ်သမား ကြည်လင်း၊ အောင်ဝင်းဇော်တို့ကို တရားရုံးက သေဒဏ် ပြစ်ဒဏ်ချမှတ်ခဲ့သည်။ ဇေယျာဖြိုးကိုမူ ထောင်ဒဏ် ၅ နှစ်၊ အောင်ဝင်းထွန်းကို ထောင်ဒဏ် ၃ နှစ်ချမှတ်ခဲ့သည်။ 

တရားလွှတ်တော်ရှေ့နေ ဦးကိုနီကို သတ်ဖြတ်ခဲ့သော တရားခံ သေနတ်သမား ကြည်လင်းနှင့် အောင်ဝင်းဇော်တို့ကို သေဒဏ်ချမှတ်ခဲ့သော်လည်း ယနေ့ အ ချိန် အထိ မသတ်ဖြတ်သေးပေ။ ဦးကိုနီကို လုပ်ကြံသတ်ဖြတ်မှု၏ နောက် ကွယ် တွင် မည်သူများ ရှိနေသည်ကို မြန်မာပြည်သူများနှင့် ကမ္ဘာကပါ ခန့်မှန်းသိရှိကြပြီးဖြစ်သည်။ 

သို့သော် ကျနော်အနေဖြင့် ကျနော်သိရှိထားသော အမှန်တရားများကို သက် သေအဖြစ် ထုတ်ဖော်ခြင်းဖြစ်သည်။ စစ် တပ်၊ မဘသနှင့် ကြံ့ဖွတ်တို့သည် တ ရား လွှတ်တော်ရှေ့နေ ဦးကိုနီကို သတ်ဖြတ်မှုတွင် ပုံစံမျိုးနှင့်ပါဝင်ပတ်သက် နေကြသည်။

ယင်းအထဲမှ ကျနော်ကိုယ်တိုင် ပါဝင်လှုပ်ရှားမိခဲ့သည့် "မင်းတို့ ထမင်း၀အောင်စားထား " လှုပ်ရှားမှုနှင့် ကြံ့ဖွတ်ဒုဥက္ကဋ္ဌ ခင်ရီ၏ ပါဝင်ပတ်သက်မှုဖြစ်သည်။ 

၂၀၁၈ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂ ရက်နေ့ တရားခံ ကြည်လင်းနှင့် အပေါင်းအပါများ ရုံးထုတ်သည့်နေ့တွင် လူသတ်တရားခံ ကြည်လင်းနှင့် ရာဇဝတ်သားများကို ဝန်းရံသည့်အနေဖြင့် လှုပ်ရှားသော လှုပ်ရှားမှုလည်းဖြစ်သည်။ 

"မင်းတို့.....ထမင်းဝအောင်စားထား" ဆိုသော စကားသည် တရားလွှတ်တော်ရှေ့နေ ဦးကိုနီကို သတ်ဖြတ်ခဲ့သည့် တရားခံ ကြည်လင်းနှင့်အောင်ဝင်းဇော်က တရားလိုရှေ့နေဦးရောဘတ်ဆန်းအောင်တို့ ကို ခြိမ်းခြောက်သော စကားများဖြစ်သည်။ 

ထိုစဥ်က မဘသမှိုင်းနှင့် အမျိုးသားရေးမှိုင်းသွင်းခံရပြီး မှိုင်းမိနေသည့် ကျနော်၏ စိတ်ထဲတွင် "မင်းတို့ ထမင်း၀ အောင်စားထား" စကားဖြင့် NLD ထောက် ခံသူများ နှင့် အခြားဘာသာဝင်များကို ထိုးနှက် အသုံးချရန် ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။ 

ထို့ကြောင့် ၂၀၁၈ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၂ ရက်နေ့ လူသတ်တရားခံ ကြည်လင်းနှင့် ရာဇဝတ်ကောင်များကို ရုံးထုတ်ချိန်တွင် မြတ်ဖုန်းမိုရ်၊ မျိုးချစ်သေဓမ္မကွန်ရက် ဥက္ကဋ္ဌ လင်းလင်း (ခေါ်) တင်လင်းထိုက်၊ ကျနော်ဟိဏ်းဝေယံ၊ ကျနော်၏ အကိုဖြစ်သူ အကြီးကောင်(ခေါ်) တင်ဌေးအောင် တို့ "မင်းတို့ ထမင်း၀အောင်စား" တီရှပ်ကို ဝတ်ဆင်၍ လူသတ်တရားခံ ကြည်လင်းနှင့် အောင်ဝင်းဇော်၊ ဇေယျာဖြိုး၊ အောင်ဝင်းထွန်းတို့ကို တီရှပ်တစ်ထည်စီပင် လက်ဆောင်ပေးခဲ့သည်။ 

ထိုအတွက် ကျနော်အပါအဝင် ၄ ဦးစလုံး နိုင်ငံတော်အကြည်ညိုပျက်စေမှု ပုဒ်မ ၅၀၅ ဖြင့် အမှုဖွင့်ခံခဲ့ရပြီး ထိုပြစ်မှု အတွက် ထိုက်သင့်သော ပြစ်ဒဏ်ကို သွားရောက် ခံယူခဲ့ပြီးဖြစ်သည်။ 

ကျနော်ရှင်းပြနေသည်က "မင်းတို့ ထမင်း၀အောင်စား " လှုပ်ရှားမှု တစ် နည်းအား ဖြင့် လူသတ်သမား ကြည်လင်းကို ထောက်ခံသော လှုပ်ရှားမှုအကျဉ်းသာဖြစ်သည်။

ကျနော်အဓိက ပြောလိုသည်က မဘသ လှုပ်ရှားမှု၊ အမျိုးသားရေး လှုပ်ရှားမှုများ၏ အဓိက ဒေါက်တိုင် ကြံ့ဖွတ်ပါတီ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ ရဲချုပ်ဟောင်း ၊ ဗိုလ်မှူးချုပ်ဟောင်း ခင်ရီ၏ အခန်းကဏ္ဍဖြစ်သည်။ 

မင်းတို့ ထမင်း၀အောင် စားထား လှုပ်ရှားမှု အပြီး တွင် ကျနော်တို့ကို ဖမ်း၀ရမ်းထုတ်သဖြင့် ရှောင်ပြေးနေရစဉ် အဆိုပါတီရှပ် ၁၀၀ ကို ထပ်မံ ရိုက်နှိပ်ထုတ်ဝေကာ လင်းလင်း (ခေါ်)တင်လင်းထိုက်၏ သားအငယ်ကောင် မွေးနေ့တွင် အမျိုးသားရေးသမားများကို ဝတ်ဆင်စေခဲ့သည်။

 

ထိုလှုပ်ရှားမှုအတွက် အဓိက စပွန်ဆာသည် ကျနော်အဓိက ပြောလိုသည့်အပိုင်းဖြစ်သည်။ တီရှပ်များ ရိုက်နှိပ်ရန်နှင့် လှုပ်ရှားမှုများအတွက် အဓိက ထောက်ပံ့ပေးသူမှာ ကြံ့ဖွတ်ပါတီ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ ခင်ရီနှင့် စစ်တပ်မှ ဖြစ်သည်ကို ကျနော် နောက်ပိုင်း မှ သိရှိခဲ့ရခြင်းဖြစ်သည်။ 

"မင်းတို့ ထမင်း၀အောင် စားထား " လှုပ်ရှားမှုအတွက် ခင်ရီနှင့်စစ်တပ်က သိန်း ၂၅၀ ထုတ်ပေးခဲ့သည်။  

ငွေ သိန်း ၂၅၀ ထုတ်ပေးပြီး "မင်းတို့တွေ အဲဒီ အင်္ကျီ ဝတ်ရဲသေးလား။ ဝတ်ရဲရင် ငါတို့ ပိုက်ဆံထုတ်ပေးမယ်" ဟုဆိုပြီး ခင်ရီက ငွေထုတ်ပေးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ 

ထို့ကြောင့် "မင်းတို့ ထမင်း၀အောင်စားထား" လှုပ်ရှား မှု၏ နောက်ကွယ်တွင် ကြံ့ဖွတ်ဒုဥက္ကဋ္ဌ ခင်ရီနှင့်စစ်တပ်က အခိုင်အမာရှိနေခဲ့သည်။ 

 

တရားခံ ကြည်လင်း အပါအဝင် ၄ ဦးကို ဝန်းရံသော "မင်းတို့ ထမင်း၀အောင်စားထား" လှုပ်ရှားမှုကို အဘယ်ကြောင့် ကြံ့ဖွတ် ခင်ရီနှင့်စစ်တပ်က စပွန်ဆာပေးပါသနည်း။ အဖြေကရှင်းသည် သူတို့ လူများဖြစ်သည့် ကြည်လင်းနှင့် အပေါင်း အပါများကို ဝန်းရံစေလိုသောအတွက်ကြောင့် ဖြစ်သည်။ 

"မင်းတို့ ထမင်း၀အောင်စားထား" လှုပ်ရှားအတွက် ရရှိသော ငွေကြေး သိန်း ၂၅၀ ကို လင်းလင်း(ခေါ်) တင်လင်းထိုက် ၊ မဘသအရည်ခြုံ ဘုန်းကြီး သုစိတ္တ ၊ တင့်လွင်(MNO) ၊ မြတ်ဖုန်းမိုရ်၊ အကြီးကောင် (ခေါ်) တင်ဌေးအောင်တို့ က ခွဲဝေယူခဲ့ကြသည်။ အကျိုးအမြတ်ရှာကြသည်။ 

ကျနော်၏ အကိုဖြစ်သူ အကြီးကောင်(ခေါ်) တင်ဌေးအောင်သည် ထိုငွေမှရရှိသော အကျိုးအမြတ်ဖြင့်ပင် မြဝတီမြို့တွင် ပုန်းရှောင်နေစဉ် DKBA အဖွဲ့မှ ဗိုလ်မှူးတစ်ဦး အကွက်ရိုက်ရောင်းချသော ၅သိန်း ၇သောင်း တန် ပေ ၄၀ x ပေ ၆၀ မြေကွက် ၃ကွက် ဝယ်ယူခဲ့သေးသည်။ မြေကွက် တစ်ကွက်ပေါ်တွင် နှစ်ထပ်တိုက်တစ်လုံးပင် ဆောက်လုပ်ခဲ့သေးသည်။ 

လူထုခေါင်းဆောင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် NLD ပါတီ၏ ဥပဒေအကြံပေး တရားလွှတ်တော်ရှေ့နေ ဦးကိုနီကို သတ်ဖြတ်သော လူသတ်တရားခံ ကြည်လင်း၊ အောင်ဝင်းဇော်၊ ဇေယျာဖြိုး၊ အောင်ဝင်းထွန်းတို့ကို "မင်းတို့.....ထမင်းဝအောင်စားထား" တီရှပ်ဝတ်ဆင် ထောက်ခံ ဝန်းရံ ပြသသော လှုပ်ရှားမှုတွင် ကြံ့ဖွတ်ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ ခင်ရီနှင့် စစ်တပ်က သိန်း ၂၅၀ ထောက်ပံ့ခဲ့သည်မှာ ယခုအချိန်အထိ သက်သေများစွာ ရှိနေပါသေးသည်။ 

(ဆောင်းပါးရှင် ဟိဏ်းဝေယံသည် တစ်ချိန်က မဘသနှင့် အမျိုးသားရေး လှုပ် ရှားမှုတွင် ပါဝင်ခဲ့သော်လည်း ယခုအခါ စစ်အာဏာရှင် ဆန့်ကျင်ရေးနှင့် ဒီမိုကရေစီ အရေး လှုပ်ရှားမှု၏ ထောက်ပံ့ရေး ရဲဘော်အဖြစ် ပါဝင်ပြီး မဘသနှင့်စစ် တပ်တို့၏ပတ်သက်မှုများကို ဖော်ထုတ်လျက်ရှိနေသည်)

https://www.facebook.com/share/p/1EzwekdnT2/

အာဏာပိုင်တွေက ခြိမ်းခြောက်နှင်ထုတ်နေ

 မြန်မာ မွတ်စလင်တွေ မိတ္ထီလာမှာ နှင်ထုတ်ခံရ

မိတ္ထီလာမြို့ကနေ ၂ဝ၁၃ ခုနှစ် လူမျိုးရေးနဲ့ ဘာသာရေး အဓိကရုဏ်းကြောင့် ဒုက္ခသည်စခန်းတွေမှာ သွားရောက်နေထိုင်ရာကနေ အာဏာပိုင်တွေက နှင်ထုတ်တဲ့အတွက် ပြီးခဲ့တဲ့ စနေနေ့က မူလနေထိုင်ရာ ရန်မျိုးအောင်နဲ့ မင်္ဂလာဇေယျုံရပ်ကွက်တွေမှာ ပြန်လည်နေထိုင်ဖုိ့ ရောက်လာတဲ့ မွတ်စလင် မိသားစုတချို့ ကို ဒေသခံပြည်သူတွေက လက်မခံဘဲ မောင်းထုတ်ခဲ့ကြတယ်လို့ ဧရာဝတီသတင်းဌာနက အောက်တိုဘာ ၅ ရက်နေ့မှာ ဖေါ်ပြလိုက်ပါတယ်။

အဲဒီသတင်းနဲ့ ပတ်သက်ပြီး လန်ဒန်မြို့အခြေစိုက် BHRN မြန်မာလူ့အခွင့်အရေးကွန်ရက်ရဲ့ အမှုဆောင်အရာရှိ ဦးကျော်ဝင်း က အခုလို မွတ်စလင်တွေကို ပြန်လည်မောင်းထုတ်တဲ့သူတွေထဲမှာ မဘသ အဖွဲ့ဝင်တွေလည်း ပါတယ်လို့ RFA ကိုပြောပါတယ်။

"ပြန်ကြတဲ့အချိန်မှာ ရပ်ကွက်မှာရှိတဲ့ မဘသအဖွဲ့ဝင်တွေကနေပြီးတော့ သူတို့ကို ဒီမှာနေလို့မရဘူး ဆိုပြီး မောင်းထုတ်တယ်၊ ထူးခြားတာက လူမှုကွန်ရက်မှာ ထွက်လာတဲ့သတင်းက ကုလားတွေက လာပြီးတော့ ဗုဒ္ဓဘာသာတွေကို စိန်ခေါ်နေတယ်ဆိုတဲ့ လေသံမျိုးနဲ့ ထွက်လာတယ်၊ နောက်အဲဒီမှာ အခြေအနေက နည်းနည်းလေး ပွက်လောရိုက်သွားတယ်၊ အာဏာပိုင်တွေကလည်း စိုးရိမ်လာ တယ်ပေ့ါနော်၊ ပြဿနာများ ပြန်ဖြစ်သွားမလားဆိုပြီး အဲဒီမှာ သူတို့ကို အာဏာပိုင်တွေက ပြန်ခိုင်း လိုက်တယ်"

အဲဒီလို အငြင်းပွားနေစဉ်မှာ ဒေသခံအာဏာပိုင်တွေနဲ့ ရဲအရာရှိတွေ ရောက်ရှိလာပြီးနောက် မွတ်စလင်တွေ အတွက် လုံခြုံရေးအတွက် တာဝန်မယူနိုင်ဘူးလို့ ပြောဆိုခဲ့တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

ဦးကျော်ဝင်းကတော့ အခုလို ခိုကိုးရာမဲ့ဖြစ်ရတဲ့ မြန်မာနိုင်ငံသား မွတ်စလင်တွေကို လက်ရှိအစိုးရ နဲ့ မြန်မာပြည်သူတွေက စာနာကြပါလို့ ပြောပါတယ်။

"ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ဦးဆောင်တဲ့ NLD အစိုးရကို ကျနော်မေတ္တာရပ်ခံချင်တာကတော့ မြန်မာနိုင်ငံ သားအားလုံးကို ကျောသား ရင်သား မခွဲခြားဘဲ အကာအကွယ်ပေးဖို့၊ နောက်တဦးချင်းရဲ့ ရသင့်ရထိုက် တဲ့ လူ့အခွင့်အရေးတွေကို ကာကွယ်ပေးဖို့အတွက် ကျနော်တော်မေတ္တာရပ်ခံချင်ပါတယ်၊ မြန်မာ လူထုကိုလည်း ကျနော်အဓိကမေတ္တာရပ်ခံချင်တာကတော့ ကျနော်တို့အားလုံးဟာ တမြေထဲနေ တရေ တည်းသောက် ကြီးပြင်းလာတဲ့လူတွေပေါ့နော်၊ ဘာသာတရားကြောင့် ကျနော်တို့တွေ တစ်ယောက်ကို တစ်ယောက် သွေးခွဲမနေဘဲ လက်ရှိနိုင်ငံတိုးတက်ဖို့ အားလုံးကို တညီတညွှတ်တည်း လက်တွဲပြီးတော့ ဆောင်ရွက်ဖို့နဲ့ တယောက်နဲ့တယောက် ဘာသာတရားအပေါ် အခြေခံပြီးတော့ ညီညွှတ်မှုပျက်ပြားစေတဲ့ အတွေးအခေါ်မျိုးလေးတွေ မယူလာဖို့ ကျနော်အဓိက မေတ္တာရပ်ခံချင်ပါတယ်"

စနေနေ့က မောင်းထုတ်ခံရတဲ့ မွတ်စလင်ဦးရေကို အတိအကျမသိရပါဘူး။ မင်္ဂလာဇေယျုံရပ်ကွက် မှာ မောင်းထုတ်ခံရတာကတော့ မိသားစု ၄ စုဖြစ်တယ်လို့ ဒေသခံ လူမှုရေးအဖွဲ့ဝင် ရှေ့နေဦးအောင်သိန်း က ပြောပါတယ်။

မိတ္ထီလာမြို့မှာ ဖြစ်ပွားခဲ့တဲ့ ၂ဝ၁၃ ခုနှစ် အဓိကရုဏ်းကြောင့် သူတို့နေထိုင်ရာ ရပ်ကွက်တွေကနေ ထွက်ပြေးစွန့်ခွာခဲ့ရတဲ့ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်က ၆ဝဝ လောက်ရှိပြီး မွတ်စလင်တွေက တစ်သောင်းသုံးထောင်ကျော်ရှိကြောင်းနဲ့ ယာယီစခန်းမှာ ဆက်လက်နေထိုင်တဲ့ မွတ်စလင် ၂ဝဝ လောက်ကို အာဏာပိုင်တွေက ခြိမ်းခြောက်နှင်ထုတ်နေကြောင်း ဧရာဝတီ သတင်းဌာနက ဖေါ်ပြပါတယ်။

မြန်မာလူ့အခွင့်အရေးကွန်ရက်ရဲ့ အမှုဆောင်အရာရှိ ဦးကျော်ဝင်းကတော့ အဲဒီ မွတ်စလင်တွေဟာ မိတ္ထီလာမှာ ဆွေစဉ်မျိုးဆက် နေထိုင်ခဲ့သူတွေဖြစ်ပြီး အကြမ်းဖက်သမားတွေလည်း မဟုတ်ပါဘူးလို့ ပြောပါတယ်။

https://www.facebook.com/share/15VYpsfs7B/

နိုင္ငံေရးမွာ စစ္တပ္ပါဝင္မွုအဆုံးသတ္ရမယ္လို့ KNU ေျပာၾကား - ခင္ေမာင္စိုး (ဝါရွင္တန္ဒီစီ)

■ အမ်ိဳးသားညီညြတ္ေရးအတိုင္ပင္ခံေကာင္စီ NUCC နဲ႔ အမ်ိဳးသားညီညြတ္ေရးအစိုးရ NUG တို့ ဦးေဆာင္ၿပီး ြေႏြဦးေတာ္လွန္ေရးတြင္ အတူတကြလက္တြဲတိုက္ပြဲဝင္ေနၾကေသာ ေတာ္လွန္ေရးအဖြဲ႕အစည္းမ်ား၏ ဘုံရပ္တည္ခ်က္သေဘာထား ပူးတြဲထုတ္ျပန္ခ်က္”ကို ၾသဂုတ္လ ၆ ရက္ေန႔က ေၾကညာခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီ ထုတ္ျပန္ေၾကညာခ်က္မွာ ဖက္ဒရယ္ဒီမိုကေရစီျပည္ေထာင္စုတည္ေဆာက္ေရးအတြက္ အာဏာရွင္စနစ္ကို အဆုံးသတ္ၿပီး ျပည္ပရန္ကာကြယ္ေရးကိုသာ တာဝန္ယူမယ့္ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုတပ္မေတာ္ကို တည္ေထာင္မယ္လို့ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ NUCC အဖြဲ႕ဝင္ KNU ကရင္အမ်ိဳးသားအစည္းအ႐ုံးေျပာခြင့္ရ ပဒိုေစာေတာနီးက ဒီထုတ္ျပန္ခ်က္အတိုင္း မိမိတို့ အခိုင္အမာရပ္တည္တယ္လို့ RFA ကိုေျပာပါတယ္။ “ကၽြန္ေတာ္တို့မွာ မဟာဗ်ဴဟာရွိတယ္။ နည္းဗ်ဴဟာေတြလည္း ရွိပါတယ္။ ဒီလို ကြဲျပားေနတဲ့ အေျခအေနေအာက္မွာ ကစားေနတာဟာ ကၽြန္ေတာ္တို့အတြက္ အထူးအဆန္း မဟုတ္ပါဘူး။ တခ်ိဳ့ေနရာေတြမွာ ပုံစံတမ်ိဳးနဲ႔ ျမင္ေတြ႕ေနရမွာျဖစ္ၿပီး တခ်ိဳ့ေဒသေတြမွာေတာ့ ေနာက္ထပ္ပုံစံတစ္မ်ိဳးနဲ႔ ျမင္ေတြ႕ေနရမွာျဖစ္တယ္။ ဒါေပမယ့္ ကၽြန္ေတာ္တို့ မဟာဗ်ဴဟာက ရွင္းတယ္။ စစ္အာဏာရွင္စနစ္ကို ကၽြန္ေတာ္တို့ တိုင္းျပည္က ရွင္းထုတ္ရမယ္။ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးေရးကို ကၽြန္ေတာ္ဘယ္ေတာ့မွ မျငင္းဘူး။ ဒါေပမယ့္ အခ်က္ ေလးခ်က္ကိုေတာ့ လုံးဝျငင္းပယ္လို့ မရဘူး။ နံပါတ္ (၁) စစ္တပ္ဟာ နိုင္ငံေရးကစြန႔္ခြာၿပီး ျပည္ပရန္ကို ကာကြယ္ေရးကလြဲလို့ က်န္တဲ့ဟာေတြနဲ႔ ကင္းရမယ္။ အဲဒီတပ္မေတာ္ဟာ အရပ္သားအုပ္ခ်ဳပ္မွုေအာက္မွာပဲ ရွိရမယ္။ ဒုတိယကေတာ့ သမိုင္းတေလၽွာက္ လူထုအေပၚ ညႇဥ္းဆဲသတ္ျဖတ္ခဲ့မွုအားလုံးကို ေျပၿငိမ္းလို့မရဘူး။ တာဝန္ခံမွု တာဝန္ယူမွုရွိေစရမယ္။ ဒီလုပ္ေဆာင္မွုေတြကို သူတို့ လက္ခံရမယ္။ နံပါတ္ (၃) အေနနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္တို့တည္ေဆာက္မယ့္ တိုင္းျပည္ဟာ စစ္အာဏာရွင္စနစ္ လုံးဝေပ်ာက္ကင္းၿပီး ဖက္ဒရယ္ဒီမိုကေရစီဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒအသစ္နဲ႔သြားရမယ္။ ေနာက္ဆုံးအခ်က္အေနနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္တို့ ဖက္ဒရယ္ဒီမိုကေရစီျပည္ေထာင္စုကို တည္ေဆာက္ၿပီဆိုေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို့ အေတြ႕အၾကဳံအရ နိုင္ငံတကာပါဝင္မွုရွိမွ လုံျခဳံစိတ္ခ်ရတဲ့ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးမွုေတြျဖစ္လာမယ္။” NUG ေျပာခြင့္ရ ဦးေနဘုန္းလတ္ က KNU ဟာ သမိုင္းဝင္ေတာ္လွန္ေရးအဖြဲ႕တစ္ဖြဲ႕ျဖစ္ၿပီး အခုလို ရပ္တည္ခ်က္ေတြအတြက္ ဝမ္းသာႀကိဳဆိုပါတယ္လို့ ေျပာပါတယ္။ “လက္ရွိကၽြန္ေတာ္တို့ေတာ္လွန္ေရးက NUG တစ္ခုတည္းလုပ္ေနတဲ့ ေတာ္လွန္ေရးမဟုတ္ဘူး။ အထူးသျဖင့္ တိုင္းရင္းသားအင္အားစုေတြရယ္ ျပည္သူလူထုေထာက္ခံမွုေတြနဲ႔ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားစြာ ညီညီညြတ္ညြတ္နဲ႔ စုေပါင္းေခါင္းေဆာင္မွုနဲ႔ သြားေနတဲ့ ေတာ္လွန္ေရးျဖစ္တယ္။ ဒီေၾကညာခ်က္ထုတ္တယ္ဆိုတာကလည္း အခုအခ်ိန္မွာ တခ်ိဳ့အစုအဖြဲ႕ေတြက ေတာ္လွန္ေရးကို လမ္းလႊဲေအာင္ နည္းေပါင္းစုံနဲ႔ လုပ္ေနၾကတာကို ျမင္ေနၾကားေနရလို့ ကၽြန္ေတာ္တို့ တညီတညြတ္ရွိေၾကာင္း ေဖာ္ျပတဲ့အေနနဲ႔ ထုတ္ျပန္တာျဖစ္တယ္။ ေတာ္လွန္ေရးစကတည္းက KNU က ကူညီခဲ့တာေတြရွိတယ္။ KNU လို အစဥ္အလာႀကီးမားတဲ့ အဖြဲ႕အစည္းတစ္ခုက ဒီလိုေထာက္ခံတာဟာ အင္မတန္အေရးႀကီးၿပီး အားရစရာျဖစ္ပါတယ္။” လတ္တေလာကာလေတြအတြင္း စစ္ေကာင္စီက KNU အပါအဝင္ တိုင္းရင္းသားေခါင္းေဆာင္တခ်ိဳ့ကို ခ်ဥ္းကပ္ၿပီး ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ေဒသေတြေပးမယ္ဆိုတဲ့ ကမ္းလွမ္းခ်က္မ်ိဳးနဲ႔ စည္း႐ုံးေနတယ္ဆိုတဲ့ သတင္းေတြ ထြက္ေပၚေနတာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေမးျမန္းရာမွာေတာ့ ပဒိုေစာေတာနီးက အဲဒီလိုစစ္အုပ္စုရဲ့ လွည့္ဖ်ားမွုေတြကို မိမိတို့ လက္ခံမွာ မဟုတ္ဘူးလို့ ေျဖၾကားခဲ့ပါတယ္။ “သူတို့လုပ္ေနက် ဟိုအဖြဲ႕ေခၚေတြ႕လိုက္ ဒီအဖြဲ႕ေခၚေတြ႕လိုက္၊ ဟိုနားေပးမယ္ ဒီနားေပးမယ္ေျပာ၊ ေသနတ္သံတိတ္ရင္ ၿပီးေရာဆိုတဲ့ အခ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔လာၿပီးေတာ့ အခြင့္အေရးေပးတဲ့လုပ္ရပ္မ်ိဳးက ကၽြန္ေတာ္တို့ ဘုံရည္မွန္းခ်က္နဲ႔ လုံးဝဆန႔္က်င္ေနပါတယ္။ ဘာကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ဆိုၿပီး ဟိုနယ္ေျမေလးျခမ္းၿပီး ေပးလိုက္ ဆိုတာမ်ိဳးကို လက္ခံနိုင္စရာမရွိဘူး။ အဲဒါေတြကို ကၽြန္ေတာ္တို့ ျပတ္ျပတ္သားသား ျငင္းပယ္တယ္ဗ်ာ။” အခုလို NUCC NUG KNU အဖြဲ႕အစည္းေတြရဲ့ ထုတ္ျပန္ေျပာဆိုခ်က္ေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး စစ္ေကာင္စီဘက္က တုံ႔ျပန္ေျပာၾကားခ်က္ကို လတ္တေလာ မသိရေသးပါဘူး။ https://m.facebook.com/story.php?story_fbid=pfbid028NeY1bNMLEssELHRGS7ouCVBWVn2gtwg2zGHak6GPBT62K1A1s1kuhrz9KbeKP5Tl&id=100064542350311

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို လႊတ္ေပးဖို့ ထပ္မံ ေတာင္းဆို

 " လုံျခဳံေရးေကာင္စီ ဆုံးျဖတ္ခ်က္အရ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို မျဖစ္မေန လႊတ္ေပးဖို့ထပ္မံ  ေတာင္းဆိုလိုက္ၿပီ. "

လုံျခဳံေရးေကာင္စီ ဆုံးျဖတ္ခ်က္အရ နိုင္ငံေတာ္ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို လႊတ္ေပးဖို့အတြက္ ကုလသမဂၢ အေထြေထြအတြင္းေရးမွုးခ်ဳပ္က ထပ္မံ ေတာင္းဆိုလိုက္ပါတယ္ ။ ကုလသမဂၢ အေထြေထြအတြင္းေရးမွုးခ်ဳပ္ အန္တိုနီယို ဂူတာရတ္စ္က နိုင္ငံေတာ္သမၼတ ဦးဝင္းျမင့္ ၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ နိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသားအားလုံးကို ျမန္မာစစ္တပ္အေနနဲ႔ လုံျခဳံေရးေကာင္စီ ဆုံးျဖတ္ခ်က္အတိုင္း မျဖစ္မေန လႊတ္ေပးရမယ္လို့ ထပ္မံ ေတာင္းဆိုလိုက္တာပါ ။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို အၿပီးသတ္ အမိန္႔ခ်တဲ့ ျမန္မာစစ္တပ္ရဲ့ လုပ္ရပ္ဟာ စိုးရိမ္စရာေကာင္းေနၿပီလို့ ေျပာၾကားထားပါတယ္ ။ ကုလအတြင္းေရးမွုးခ်ဳပ္ရဲ့ လက္ေထာက္ ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ Farhan Haq က

" ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို အၿပီးသတ္ အမိန္႔ခ်ရတဲ့အေၾကာင္းကို ကုလအတြင္းေရးမွုးက ေလးေလးနက္နက္ စိုးရိမ္တဲ့အေၾကာင္း ေျပာၾကားထားပါတယ္ ။  လႊတ္ေပးဖို့ကိုလည္း ထပ္ေလာင္း ေတာင္းဆိုထားပါတယ္ ။ သမၼတဦးဝင္းျမင့္ ၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ နိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသားေတြကို လႊတ္ေပးဖို့ ျမန္မာစစ္တပ္ကို ေတာင္းဆိုထားပါတယ္ ။ လုံျခဳံေရးေကာင္စီ ဆုံးျဖတ္ခ်က္အရ ျမန္မာစစ္တပ္က မျဖစ္မေန လႊတ္ေပးမွာပါ ။ "

" လူ႔အခြင့္အေရး ေၾကညာစာတမ္းမွာ ဥပေဒေရွ႕ေမွာက္မွာ တန္းတူညီမၽွေရး အေျခခံမူေတြကို ျပ႒ာန္းထားပါတယ္ ။ အျပစ္ကင္းတယ္လို့ ယူဆထားခံရသူအတြက္ ဘက္မလိုက္တဲ့ ခုံ႐ုံးတစ္ခုကေန လူတစ္ဦးအတြက္ ခုခံကာကြယ္မွု့ေတြကို အသုံးခ်သြားမွာပါ ။ "

လို့ CNN သတင္းဌာနကို ေျပာၾကားလိုက္ပါတယ္ ။

ျမန္မာ့အေရး အထူးကိုယ္စားလွယ္ တြမ္အင္ဒ႐ူးကေတာ့ ...၊

" လုံျခဳံေရးေကာင္စီ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ခ်အၿပီး တစ္ပတ္အၾကာမွာ ျမန္မာစစ္တပ္ကေန နိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားအခ်ိဳ့ကို လႊတ္ေပးခဲ့ေပမဲ့ သမၼတနဲ႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ မပါဝင္ေသးပါဘူး ။ ကမၻာ့ေခါင္းေဆာင္ေတြဟာ ျမန္မာစစ္တပ္အေပၚမွာ ရွုတ္ခ်တဲ့ စကားလုံးထက္ ပိုမို ျပင္းထန္တဲ့ အေရးယူေဆာင္ရြက္မွု့ေတြ လိုအပ္ပါတယ္ ။ "

ဆိုရရင္ .....၊ လုံျခဳံေရးေကာင္စီ ဆုံးျဖတ္ခ်က္မွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို လႊတ္ေပးဖို့က အဓိကအခ်က္မွာ ပါဝင္ပါတယ္ ။ ျမန္မာစစ္တပ္ဘက္ကေတာ့ လုျခဳံေရးေကာင္စီ ဆုံးျဖတ္ခ်က္အရ မျဖစ္မေန လႊတ္ေပးရေတာ့မယ္ဆိုတာ သိေနေလာက္ပါၿပီ ။

ဒီေန ရာမွာ လုံျခဳံေရးေကာင္စီ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ဟာ ဘယ္ေလာက္အေရးပါသလဲဆိုတာ ေျပာျပခ်င္ပါတယ္ ။ ကုလသမဂၢ လူ႔အခြင့္အေရး ေၾကညာစာတမ္းအရ ၊ ရာဇဝတ္မွု့ ( သို့မဟုတ္ ) စစ္ရာဇဝတ္မွု့ေတြ က်ဴးလြန္ေနတဲ့ လူပုဂၢိဳလ္ ၊ အဖြဲ႕အစည္း ၊ နိုင္ငံတစ္နိုင္ငံကို ဥပေဒအရ ( သို့မဟုတ္ ) စစ္ေရးအရ အေရးယူေတာ့မယ့္ အခ်ိန္မ်ိဳးမွာ လုျခဳံေရးေကာင္စီ အဖြဲ႕ဝင္ေတြထံကေန သေဘာထား ေတာင္းခံပါတယ္ ။ ( မဲခြဲဆုံးျဖတ္တာပါ ။ ) ။ ေထာက္ခံမွု့ရတဲ့အခါ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ခ်ရပါတယ္ ။ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ခ်ၿပီးတဲ့အခါ လုံျခဳံေရးေကာင္စီရဲ့ ေတာင္းဆိုခ်က္ကို သက္ဆိုင္ရာ လူပုဂၢိဳလ္ ၊ အဖြဲ႕အစည္း ၊ နိုင္ငံတစ္နိုင္ငံက လိုက္နာသလားဆိုတာ ေစာင့္ၾကည့္ပါတယ္ ။ မလိုက္နာရင္ ထပ္မံ သတိေပးပါတယ္ ။

သာဓက ျပရမယ္ဆိုရင္ ဆက္ဒမ္ဟူစိန္က ကူဝိတ္ကို က်ဴးေက်ာ္တဲ့အခါ လုံျခဳံေရးေကာင္စီ ဆုံျဖတ္ခ်က္နဲ႔ အရင္ဆုံး သတိေပး ေတာင္းဆိုပါတယ္ ။ မလိုက္နာတဲ့အတြက္ အေမရိကန္က ဝင္တိုက္ပါတယ္ ။ အေမရိကန္နဲ႔ အေပါင္းပါေတြဆိုေပမဲ့ အေမရိကန္က ဦးေဆာင္သူပါ ။

" လုံျခဳံေရးေကာင္စီဆုံျဖတ္ခ်က္ကို အေမရိကန္က ဘာ့ေၾကာင့္ ဝင္တိုက္သလဲ ...? "

လို့ ေစာဒကတက္ခ်င္ရင္ေတာ့ လုံျခဳံေရးေကာင္စီ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ ရွိထားၿပီးလို့ပါ ။ အေမရိကန္ဘက္မွာလည္း အီရတ္ကို စစ္ဆင္ဖို့ အထက္လႊတ္ေတာ္နဲ႔ ေအာက္လႊတ္ေတာ္ အမတ္ေတြက NDAA နဲ႔ လက္မွတ္ထိုး ေတာင္းဆိုထားတဲ့အတြက္ သမၼတက ခြင့္ျပဳလိုက္တာပါ ။

ဆိုေတာ့ ၊ အေျခအေနက ဘယ္အေျခအေနမွာ ေရာက္ေနသလဲဆိုတာကို ေတာ္လွန္ေရးျပည္သူေတြ သေဘာေပါက္ေလာက္ပါၿပီ ။

( ၁ ) ျမန္မာ့အေရးအတြက္ လုံျခဳံေရးေကာင္စီက ဗီတိုမသုံးရတဲ့ သမိုင္းဝင္ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ကို ခ်လိုက္ပါၿပီ။

( ၂ ) သမၼတ ဦးဝင္းျမင့္ ၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ နိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသားအားလုံးကို မျဖစ္မေန လႊတ္ေပးဖို့ ေတာင္းဆိုထားပါတယ္ ။

( ၃ ) ျမန္မာစစ္တပ္ကို အၾကမ္းဖက္ တာလီဘန္နဲ႔ ခိုင္းႏွိုင္းထားပါတယ္ ။

( ၄ ) အေမရိကန္က NDAA ကို ျမန္မာ့အေရးအတြက္ ခြင့္ျပဳထားပါတယ္ ။ ကာကြယ္ေရး ခြင့္ျပဳခ်က္ ျဖစ္တဲ့အတြက္  အကူအညီ ၊ စစ္ေရး အားလုံး ပါဝင္ပါတယ္ ။

( ၅ ) ဒီေန႔ ဇန္နဝါရီလ ၄ ရက္ေန႔မွာ ကုလသမဂၢ အေထြေထြအတြင္းေရးမွုးခ်ဳပ္ကိုယ္တိုင္ ၊ လုံျခဳံေရးေကာင္စီ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ကို လိုက္နာဖို့ ေတာင္းဆိုလိုက္ပါတယ္ ။

ဒါဟာ အေျခအေနကို ထင္ရွားစြာ သုံးသပ္ျခင္းပါ ။ မိုတီေပးျခင္း မဟုတ္ပါဘူး ။ ေတာ္လွန္ေရးျပည္သူေတြအေနနဲ႔ အေျခအေနကို မွန္းဆၾကည့္နိုင္သလို ၊ စစ္အာဏာရွင္လက္ေအာက္မွာ အမွု့ထမ္းေနတဲ့ လက္နက္ကိုင္ေတြ ၊ ဝန္ထမ္းေတြအေနနဲ႔ အာဏာရွင္ေတြ ဖုံးအုပ္ထားတဲ့ ျမန္မာ့အေရး အေျခအေနကို ကြင္းကြင္းကြက္ကြက္ သိရေအာင္ တင္ျပေပးျခင္းပါ ။

ဘႀကီးေအာင္ LA

4 January, 2023

https://www.facebook.com/groups/1259131144219832/permalink/2803377309795200/

ရွက္ေၾကာျပတ္ေနတဲ့ ၾကင္စိုး

အင္းဝ ပ်က္ခါနီးေတာ့ ဘုရင္က သာသနာပိုင္ကေန စၿပီး တံခါးမွူးအထိကို ဆုေတြေပးတယ္တဲ့။ ဒုတိယ ကမၻာစစ္တုန္းကလည္း ဟစ္တလာႀကီးက သူ႔ဖာသာ သတ္မေသခင္ ကေလးက အစ ဆုတံဆိပ္ေတြ ေပးခဲ့ေသးတယ္။ အဲ့အခ်ိန္က ဘာလင္ကို ဆိုဗီယက္နဲ႔ မဟာမိတ္တပ္ေတြ တစ္ျခမ္းစီ သိမ္းၿပီးေနၿပီ။ 

ၾကင္စိုးက သာတယ္။ ေနဝင္း စိန္လြင္ လို ေသၿပီးသားေကာင္ေတြကိုပါ အမွုတြဲၿပီး ဆုေတြ ခ်ေနတယ္။ ဘိုခင္ညြန႔္ ယိုထားတဲ့ -်ီးပုံႀကီးေပၚ တက္ခြၿပီး သူ႔ -်ီးပုံ လုပ္ေနေသးတာ။ ေရွာသြားၿပီးသား၊ ေရွာလုလု၊ ေရွာလတၱံ့ေသာ အပစ္ရပ္ေတြကိုပါ ဆုေတြ ေပးလို့။

 

အံမယ္ စလြယ္ အာဘင္ ႀကီးကို စြပ္ထားေသးတယ္။ နဝရတ္ ကိုးသြယ္ မစီရဲေတာ့ ပတၱျမားစလြယ္ ေပါ့ေလ။ ဘို႐ူးခံပြဲ မၿပီးေသးသေရြ႕ေတာ့ ၾကင္စိုး ဘာအကြက္အဆန္းမွ လုပ္ဦးမယ္ မထင္ဘူး။ ဒါက သူ႔ရဲ့ ႀကိဳးစင္ မတိုင္ခင္ ေနာက္ဆုံးပြဲ ျဖစ္သြားနိုင္တယ္။ မိန္လုံးရဲ့ ေနာက္ဆုံး ဆႏၵေပါ့။

ရွက္ေၾကာျပတ္ေနတဲ့ ၾကင္စိုးအတြက္ အရွက္ရစရာႀကီး တစ္ခု ထပ္တိုးလာေသးတယ္။ ျမန္မာနိုင္ငံနဲ႔ အဆက္အသြယ္လုပ္ေနတဲ့ နိုင္ငံေပါင္း ၁၅၂ နိုင္ငံ ရွိတာမွာ “မလြတ္မလပ္ေသးေန႔” သဝဏ္လႊာကို ႐ုရွ၊ နီေပါ၊ ကေမၻာဒီးယား ၃ နိုင္ငံကပဲ ပို့သတဲ့။ ထူးထူးျခားျခား အိမ္နီးခ်င္းနိုင္ငံ တနိုင္ငံမွ မပါဘူး။ သမိုင္းဝင္႐ုံတင္ မကဘူး လွိုင္သာယာထိ ေရာက္ေရာ။ “သူစိမ္း တို့ရဲ့ အလယ္မွာ” သီခ်င္းဆိုၿပီး ေဆြးေနေပ‌ေရာ့။ 

ၾကင္စိုးက ၂၀၂၃ တစ္ႏွစ္ပါတ္လုံး အပစ္ရပ္မယ္ ေၾကျငာအၿပီးမွာ NUG-NUCC သာမက၊ စၾကဝဌာ တိုက္တေသာင္းက ERO ေတြက ဝိုင္းႏွံၾကစို့လို့ ညာသံေပးၾကတယ္။ မႏၲေလး PDF လို ႀကိတ္ေနတဲ့ အဖြဲ႕ေတြလည္း လက္နက္အျပည့္အစုံနဲ႔ တပ္ႀကီးကို ထုတ္ရွိုးတယ္။ KNU တပ္မဟာ-၅ ကလည္း ၁၀ ရက္ေန႔ ေနာက္ဆုံး စကစ နဲ႔ ဆက္စပ္ အားလုံး ထြက္ၾကဖို့ ရာဇသံ ေပးထားတယ္။ ေျပာသာ ေျပာရတယ္ အဖူးေဘာ္ေက်ာ္ နယ္ထဲမွာ စကစ ဝန္ထမ္း ကုန္သေလာက္ ျဖစ္ေနပါၿပီ။

MNDAA ကေတာ့ အၾကမ္းဆုံးေပါ့ေလ။ ကိုးကန႔္ လူမ်ိဳး မဟုတ္တဲ့ တပ္မဟာ အသစ္ႀကီးကို Lက္Nက္ ေတြ တပ္ေပးလိုက္တာ။ RPG ေတြေတာင္ ပါေသး။ PDF ေတြကို NUG ရဲ့ Lက္Nက္ ေတြ တပ္ေပးလိုက္တယ္လို့ေတာ့ တရားဝင္ ဘယ္ေျပာမလဲ။ ဘယ္စက္႐ုံထြက္ေတြကို ဘယ္သူ႔ ခြင့္ျပဳခ်က္နဲ႔ ေပးတယ္ ဆိုတာ ေအာ္ၾကက္ ျဖစ္လို့ မေကာင္းေသးဘူးေလ။

အရင္လက စၿပီး အညာမွာ ပ်ဴေစာထီးရြာ (စခန္း) ေတြ တလစပ္ က်ကုန္တယ္။ မီးရွို့ခံရတဲ့ ရြာေတြက ရြာသားေတြက လက္နက္ႀကီး ပစ္ကူေတြကို ဂ႐ုမစိုက္ပဲ တလၾကမ္း ဝင္ခုတ္ၾကလို့တဲ့။ လူေတြရဲ့ နာက်ည္းမွုက အထြဋ္အထိပ္။ ျမန္မာေတြ ပါးစပ္ကေန “မထူးေတာ့ဘူးကြာ” လို့ၾကားရင္ ေျပးေပေတာ့လို့ အင္းဂလိပ္ စစ္ဗိုလ္ေတြ ေျပာခဲ့ဖူးၾကတာ မမွား။

၂၀၂၃ မွာ ဘာေတြ ျဖစ္မလည္း၊ ဘယ္ဖက္က သာမလဲ ဆိုတာ လယ္ျပင္မွာ ဆင္သြားသလို ထင္းကနဲ လင္းကနဲ ပါဖဲ။

ဆို့စ္ - က်ဴးလိေပါင္ သတင္းစဥ္ (စစ္ေခြး နိဂုံး ၂၀၂၃ က႑)

https://m.facebook.com/story.php?story_fbid=pfbid03483ByqWVwBcgfx5nDWZRcsuwiV2t37fqpJV6V5djQaLEkVVmSoRbvMUzwkXTVxJAl&id=100072490602406

တိုင္းရင္းသားေတြကို ဖုတ္စား၊ ျပဳတ္စား၊ သုတ္စားၾကသူမ်ာ

ဘဂၤလီ+တ႐ုတ္+ျမန္မာ ဦးခင္ရီ

တိုင္းရင္းသားေတြကို ဖုတ္စား၊ ျပဳတ္စား၊ သုတ္စားၾကသူမ်ား (၂၀၁၃)

ခုတေလာ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳး (၁၃၅)မ်ိဳးဆိုၿပီး ဝန္ႀကီးဦးခင္ရီခမ်ာ ထပ္တလဲလဲ ေျပာေနလိုက္ရတာ တေတြး(တံေတြး)ေတာင္ သီးေလာက္ေပၿပီ။ မၾကာေသးခင္က တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳး (၁၀၁)မ်ိဳးဆိုၿပီး သူဘဲ အခုလို ထပ္တလဲလဲ ျမည္ခဲ့တာကို ေမ့သြားရွာၿပီနဲ႔ တူပါတယ္။ မွတ္ညာဏ္က တိုသကိုး။

ဒီေတာ့ တိုင္းရင္းသား (၁၃၅)မ်ိဳး ဘယ္ကရသလဲ ဆိုတာကို ဆန္းစစ္ဖို့လိုပါတယ္။ တစ္ကယ္ေတာ့ စစ္အစိုးရေတြက တိုင္းရင္းသားေတြ ဘယ္လို ျပန႔္ႏွံ့ေနထိုင္ ဝတ္စားၾကတယ္၊ အသက္ေမြးၾကတယ္။ ဘယ္လို ယဥ္ေက်းမွုေတြ၊ ဓေလ့ေတြ ရွိၾကတယ္။ ဘာေၾကာင့္ တိုင္းရင္းသား (၁၃၅)မ်ိဳးဆိုတဲ့ အေရအတြက္ကို ရခဲ့တယ္ဆိုၿပီး တိုင္းရင္းသား ျပည္သူလူထုကို တင္ျပတာမ်ိဳး၊ ညႇိႏွိုင္းတိုင္ပင္တာမ်ိဳး၊ ဘယ္တုန္းကမွ မရွိခဲ့ဘူး။ ဒါ့အျပင္ ဘာေၾကာင့္ ၁၃၅ဆိုတဲ့ ဂဏန္းကိုမွ ေရြးခဲ့တာလဲ ဆိုတာက ေမးခြန္းထုတ္စရာ ျဖစ္တယ္။ (၁+၃+၅= ၉)

ေဒၚစုက ျမန္မာျပည္မွာ တိုင္းရင္းသားဆိုၿပီး တိတိက်က် သတ္မွတ္ထားတဲ့ အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္ေတြ မရွိတဲ့အတြက္ ရွုပ္ေထြးမွုေတြျဖစ္ေနတယ္။ တိက်ရွင္းလင္းစြာ သတ္မွတ္မွုေတြ လိုအပ္ေနၿပီလို့ ဆိုခဲ့တာ ၾကာပါၿပီ။

တိုင္းရင္းသားပါတီ ခုနစ္ပါတီျဖင့္ စုဖြဲ႕ထားတဲ့ “ညီေနာင္ တိုင္းရင္းသားမ်ား ဖက္ဒေရးရွင္း”ကလည္း ျမန္မာနိုင္ငံမွာ အဓိက လူမ်ိဴးႀကီး ရွစ္မ်ိဳးရွိၿပီး မ်ိဳးႏြယ္စုေပါင္း (၁၃၅)မ်ိဳးရွိတယ္လို့ အစိုးရက ေျပာဆိုေနမွုကို ကန႔္ကြက္ေၾကာင္း၊ ၂၀၁၃ခု မတ္လ(၂-၃)ရက္ေန႔က ျပဳလုပ္ေသာ ႏွစ္လတႀကိမ္ လႊတ္ေတာ္ အစည္းအေဝးအၿပီးမွာ ေၾကညာခ်က္ ထုတ္ျပန္ခဲ့တယ္။

“လႊတ္ေတာ္မွာ လဝကဒုတိယဝန္ႀကီး ဦးဝင္းျမင့္က တိုင္းရင္းသား ၁၃၅မ်ိဳး နာမည္ေတြ ခ်ျပတယ္၊ နာမည္ထပ္ေနတာ ေတြ႕ရတယ္။ ရွမ္းမွာဆိုလၽွင္ ရွမ္း၊ရွမ္းႀကီး၊ တိုင္းလ်မ္တို့ဆို တမ်ိဳးတည္းပဲ၊ တိုင္းရင္းသားမ်ိဳးႏြယ္စု ၁၃၅ မ်ိဳးရွိသည္ဟု သုံးႏွုန္းျခင္းသည္ မ်ိဳးႏြယ္စုမ်ားလြန္း၍ တစ္မ်ိဳးစီ၏ အခြင့္အေရးအား သီးျခား ေဆာင္ရြက္ေပးရန္ ခက္ခဲသည္ဟု နိုင္ငံေရးအရ အေၾကာင္းျပရန္ ျဖစ္နိုင္တယ္လို့ ရွမ္းတိုင္းရင္းသားမ်ား ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီမွ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ဦးစိုင္းမိုးေအာင္ကလည္း ကန႔္ကြက္ ေထာက္ျပခဲ့ၿပီးျဖစ္တယ္။

တိုင္းရင္းသား(၁၃၅)မ်ိဳးကို လက္မခံနိုင္ဘူးဆိုရင္ အဲဒီ(၁၃၅)မ်ိဳးကို ရယူခဲ့တဲ့ မူလအေျခခံ တိုင္းရင္းသား (၁၄၄)မ်ိဳးကိုေကာ ဘယ္လိုသတ္မွတ္ထားခဲ့သလဲ။ 

ဘာေၾကာင့္ (၁၄၄)ဆိုတဲ့ ဂဏန္းကို ရခဲ့ျပန္တာလဲ။ ဒါကလည္း စိတ္ဝင္စားစရာပါ။ (၁+၄+၄=၉)

တေလာတုန္းက ဝန္ႀကီးဦးခင္ရီႏွင့္ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ ဥကၠဌ ဦးတင္ေအးတို့ ထပ္တလဲလဲ ရြတ္ခဲ့တဲ့ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳး (၁၀၁)မ်ိဳးကိုေကာ အခု ဘယ္ေနရာမွာ ေခ်ာင္ထိုးလိုက္ျပန္ပလဲလို့ ေမးလိုပါတယ္။ 

ဇိုမီးအမ်ိဳးသား ကြန္ဂရက္ပါတီက ပါတီမွတ္ပုံတင္ေတာ့ ဇိုမီးလူမ်ိဳးဆိုတာ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳး (၁၀၁)မ်ိဳးထဲမွာ မပါဘူးဆိုၿပီး ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္က ပယ္ခ်တယ္။ 

ဦးသိန္းစိန္အစိုးရလက္ထက္မွာမွ ၾကားဖူးရတဲ့ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳး(၁၀၁)မ်ိဳးကို ဘယ္သူက ဘယ္တုန္းက ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ကို ေဘးခ်ိတ္ၿပီး တိတ္တိတ္ႀကိတ္ သတ္မွတ္ခဲ့တာလဲ။ ျပည္သူကို တာဝန္ခံမဲ့ ပြင့္လင္းျမင္သာေသာ ျပည္သူ႔အစိုးရ ျဖစ္တယ္လို့ ဦးသိန္းစိန္ အႀကိမ္ႀကိမ္ဆိုခဲ့တာနဲ႔ မဆန႔္က်င္ေနဘူးလား။ 

ဒါဆို တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳး (၁၃၅)မ်ိဳးထဲက (၁၀၁)မ်ိဳးဘဲက်န္ေအာင္ တိုင္းရင္းသား(၃၄)မ်ိဳးကို ဘယ္ေခ်ာင္မွာ ဘယ္သူ႔အမိန႔္နဲ႔ လူမသိ သူမသိ သြားသတ္(GENOCIDE)လိုက္ၿပီလဲလို့ ေမးရပါမယ္။

ဇိုမီးေတြက တင္းခံေတာ့ ဇိုမီးကို တိုင္းရင္းသားအျဖစ္ လကၡံလိုက္ရတယ္။ ဒါဆို တိုင္းရင္းသား (၁၀၂)မ်ိဳးျဖစ္ရမွာေပါ့။ မဟုတ္ရပါဗ်ာ။ ဇိုမီးကို တိုင္းရင္းသားအျဖစ္ လကၡံၿပီးေနာက္ပိုင္းလည္း တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးက (၁၀၁)မ်ိဳးပါဘဲ။ 

တိုင္းရင္းသား(၁၀၁)မ်ိဳးထဲက ကံဆိုးသူေမာင္ရွင္ ဘယ္တိုင္းရင္းသားကို ျဖဳတ္ထုတ္သတ္ လုပ္လိုက္လဲ မသိျပန္ဘူး။

ေတာ္ေတာ္ လက္ယဥ္ၾကတယ္ေနာ္။ မူလတိုင္းရင္းသား (၁၄၄)က ထင္ရာျမင္ရာ ခုတ္ျဖတ္ၿပီး (၁၃၅) လုပ္တယ္။ ေနာက္ (၁၃၅)ကေန ျဖဳတ္ခ်င္ရာ ျဖဳတ္ၿပီး (၁၀၁)မ်ိဳး လုပ္ခ်လိုက္ျပန္တယ္။ ေနာက္တစ္ခါ မျဖစ္ေခ်ဘူး ျပန္ထဲ့ျပန္ထဲ့ဆိုၿပီး (၁၃၅)ျပန္တိုး လိုက္ျပန္တယ္။ တိုင္းရင္းသားေတြ ရွိေစ၊ ေပ်ာက္ေစ၊ ရွင္ေစ၊ ေသေစ၊ ျပန္ရွင္ေစဆိုတဲ့ အခြင့္အာဏာ သူတို့ကို ဘယ္တိုင္းရင္းသား ျပည္သူက အပ္ႏွင္းထားသလဲ။

ဒီေနရာမွာ ဘာေၾကာင့္ (၁၃၅)ဆိုတဲ့ ဂဏန္းက (၁၀၁)ဆိုတဲ့ ဂဏန္းကို ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေတြ တန္းတန္းစြဲ ႀကိဳက္သြားျပန္ရတာလဲဆိုတာ ေမးခြန္းထုတ္စရာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါကလည္း တစ္မ်ိဳး စိတ္ဝင္စားစရာပါ။

တစ္ကယ္ေတာ့ သူတို့ေတြဟာ တိုင္းရင္းသားေတြ တစ္ကယ္ရွိတာ၊ မရွိတာ၊ တိုင္းရင္းသားဘဝ တိုးတက္တာ မတိုးတက္တာ၊ တရားတာ၊ မတရားတာေတြကို ဘယ္တုန္းကမွ ဂ႐ုမစိုက္ခဲ့ၾကဘူး။ သူတို့နားလည္တဲ့ တိုင္းရင္းသားဆိုတာ တစ္ႏွစ္တစ္ခါ ျပည္ေထာင္စုေန႔ေတြမွာ တိုင္းရင္းသူေခ်ာေခ်ာေလးေတြက သူတို့ကို ကျပေဖ်ာ္ေျဖတာရယ္၊ ေခၚရင္လာ၊ ခိုင္းတာလုပ္၊ ေပးတာယူ၊ ျပန္မေျပာနဲ႔ရယ္နဲ႔၊ သူတို့ရဲ့ တန္းတူညီမၽွမွုဆိုတာက ကရင္တစ္က်ပ္ ဗမာတစ္က်ပ္၊ ခ်င္းတစ္က်ပ္ ဗမာတစ္က်ပ္၊ မြန္တစ္က်ပ္ ဗမာတစ္က်ပ္နဲ႔ ေနာက္ဆုံး တိုင္းရင္းသား အသီးသီးက တစ္က်ပ္စီ ရသြားတဲ့အခါမွာ သူတို့က ခုႏွစ္က်ပ္တိတိကို သပိတ္ဝင္ အိတ္ဝင္ ရသြားတာဘဲျဖစ္တယ္။ ဒါ့ထက္ ဘယ္တုန္းကမွ ပို မသိဘူး။

ျမန္မာ့သမိုင္းမွာ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးစာရင္း မွတ္တမ္းမွတ္ရာ ဘယ္လိုရွိခဲ့သလဲ ဆိုတာကို ေလ့လာၾကရေအာင္။

ကုန္းေဘာင္ေခတ္က ပုဂံေခတ္အထိ အဓိကက်တဲ့ လူမ်ိဳးအုပ္စုႀကီးေတြျဖစ္တဲ့ ျမန္မာ၊ ကရင္၊ ခ်င္း၊ ရွမ္း၊ ရခိုင္၊ မြန္၊ ကခ်င္စတဲ့ အမည္ေတြသာ မွတ္တမ္းတင္ခံရတာ မ်ားပါတယ္။ ဂၽြန္း၊ ေတာင္သူ၊ ပ်ဴ၊ ကဒူး၊ သက္၊ တ႐ုတ္(စိန႔္)၊ တရက္(မြန္ဂို)၊ ကုလား၊ ပသီ၊ ပန္းေသး(ပန္းသီ)တို့ကိုလည္း ရံဖန္ရံခါ ေဖၚျပခဲ့တယ္။ ဒါေလာက္ဘဲ။ ဘယ္တုန္းကမွ တိုင္းရင္းသား (၁၃၅)မ်ိဳးဆိုတာ မရွိခဲ့ဘူး။

အဂၤလိပ္ေခတ္မွာ လူမ်ိဳးအမည္အခ်ိဳ့ကို ေဖၚျပခဲ့ေသာ္လည္း တိုင္းရင္းသား (၁၃၅)မ်ိဳး ရွိေၾကာင္းမွတ္တမ္း မရွိဖူးဘူး။ ေဒသိယဘာသာစကားအပါအဝင္ ဘာသာစကားေပါင္း (၆၅)မ်ိဳးရွိေၾကာင္းကို ၁၉၁၁သန္းေခါင္စာရင္းႏွင့္ တ႐ုပ္ႏွင့္ အိႏၵိယစကားအပါအဝင္ ဘာသာစကား (၁၃၅)မ်ိဳးရွိေၾကာင္းကို ၁၉၃၁သန္းေခါင္စာရင္းမွာ ေဖၚျပခဲ့ဘူးတယ္။

လြတ္လပ္ေရးရၿပီး ဖဆပလ၊ ပထစ၊ အိမ္ေစာင့္အစိုးရ ဘယ္ကာလမွာမွ တိုင္းရင္းသား (၁၃၅)မ်ိဳးဆိုတာ နတၳိ မရွိ။ မဆလေခတ္ဦးမွာလည္း ၾကားေတာင္ မၾကားဖူးဘူး။

ပထမဆုံး တိုင္းရင္းသားစာရင္းကို မွတ္တမ္းမွတ္ရာနဲ႔ ေတြ႕မိတာက ၁၉၇၂ခု ဒီဇဘၤာ(၉)ရက္ေန႔ ျပည္ေထာင္စု ျမန္မာနိုင္ငံေတာ္၊ ျပည္ထဲေရးႏွင့္ သာသနာေရး ဦးစီးဌာနက ထုတ္ျပန္တဲ့ တိုင္းရင္းသား (၁၄၄)မ်ိဳး စာရင္းျဖစ္တယ္။ (၁၄၄)ထဲမွာ ျမန္မာမြတ္စလင္(ပသီ)၊ ရိုဟင္ဂ်ာ၊ ေျမဒူး၊ ပသၽွူး(မေလး)၊ ပန္းေသးတို့ ပါဝင္တယ္။ 

စဥ္းစားစရာ ေကာင္းတာက လူမ်ိဳး(၁၄၄)ကို ၁+၄+၄လုပ္ၾကည့္ရင္ ၉ ဂဏန္းကို ရျခင္းဘဲ။ လူမ်ိဳး (၁၄၄)မ်ိဳးရွိလို့ ၁၄၄လို့ သတ္မွတ္တာလား။ ကိုးဂဏန္းရေအာင္ (၁၄၄)မ်ိဳးလို့ သတ္မွတ္ခဲ့တာလား။

ေနာက္တိုင္းရင္းသား (၁၃၅)မ်ိဳးဆိုတာကို မူလ(၁၄၄)မ်ိဳးထဲမွာ ပါဝင္တဲ့ အစၥလာမ္သာသနာဝင္ တိုင္းရင္းသား အမ်ားအျပားကို ျဖဳတ္၊ ဖဆပလ၊ မဆလ ေခတ္အဆက္ဆက္က တ႐ုပ္ေတြျဖစ္တယ္ဆိုၿပီး ဖယ္ထားခဲ့တဲ့ ကိုးကန႔္ကို တိုင္းရင္းသားလုပ္ အသစ္ျဖည့္ထဲ့ၿပီး ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွူးႀကီးေစာေမာင္က ၁၉၈၉ ဇူလိုင္ (၅) သုံးနာရီၾကာ မိန႔္ခြန္းမွာ မာရွယ္ေလာနဲ႔ ေၾကျငာသြားခဲ့တာျဖစ္တယ္။ 

တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳး (၁၃၅)မ်ိဳးထက္ မာရွယ္ေလာလူမ်ိဳး(၁၃၅)မ်ိဳးလို့သာ ေခၚသင့္တယ္။ စဥ္းစားစရာ ျဖစ္ရျပန္တာက လူမ်ိဳး(၁၃၅)ကို ၁+၃+၅ ဆိုရင္ ၉ ဂဏန္းကို ရေနျပန္ျခင္းဘဲ။

ေနာက္တခါ တိုင္းရင္းသား (၁၀၁)မ်ိဳးဆိုတာက ဘယ္လိုဂဏန္းမ်ိဳးျဖစ္လို့ တန္းတန္းစြဲ ေနၾကျပန္သလဲ။

ကမၻာ့နိုင္ငံေတြမွာ ကိုယ့္ျပည္သူေတြ ေရတြက္ရလြယ္ေအာင္ ၁၀တန္၊ ၂၀တန္၊ ၁၀၀တန္ ေငြစကၠဴေတြ ထုတ္ေနၾကေပမဲ့ လူထုဒုကၡေရာက္တာကို ဂ႐ုမစိုက္တဲ့ ျမန္မာစစ္အစိုးရ ေဗဒင္႐ူး၊ ယၾတာ႐ူးေတြက ထူးထူးဆန္းဆန္း ၁၅က်ပ္တန္၊ ၄၅က်ပ္တန္၊ ၉၀က်ပ္တန္ ေငြစကၠဴေတြ ထုတ္ခဲ့ၾကတယ္။ 

အခုလည္း တိုင္းရင္းသား တစ္ကယ္ရွိတာ၊ မရွိတာထက္ သူတို့ အာဏာသက္ ရွည္ေရးအတြက္ ကိန္းဂဏန္းေကာင္းေကာင္းရၿပီး ယၾတာေခ်ဖို့ေလာက္သာ အာ႐ုံရွိတဲ့ လူတစ္စုပါ။

ဇိုမီးေတြကို တိုင္းရင္းသား လူမ်ိဳး(၁၀၁)မ်ိဳးထဲမွာ မပါဘူးလို့ လူသိရွင္ၾကား ျငင္းခဲ့တယ္။ ဇိုမီးေတြကို တိုင္းရင္းသားအျဖစ္ ျပန္လက္ခံၿပီးေတာ့လည္း (၁၀၁)မ်ိဳးဘဲဆိုခဲ့တာကို ၾကည့္ျခင္းျဖင့္ လူမ်ိဳး (၁၀၁)ပါး ခစားရတဲ့ ထီးျဖဴေဆာင္း ျမန္မာစၾကာဝေတးမင္း႐ူး ႐ူးေနၾကျပန္ၿပီ တူပါရဲ့ဗ်ာ။ တျခား ဘာေရာဂါ ရွိအုံးမွာလဲ။

ဦးခင္ရီတို့ အခု ေျပာေနတဲ့ ဒီတိုင္းရင္းသား (၁၃၅)မ်ိဳးကိုဘဲ ဘယ္ေလာက္ မွန္သလဲဆိုတာ ဆန္းစစ္ ၾကည့္ရေအာင္။

လူမ်ိဳးအုပ္စုႀကီး ရွစ္စု(ဗမာ၊ ကရင္၊ ကခ်င္၊ ခ်င္း၊ ရွမ္း၊ ကယား၊ မြန္၊ ရခိုင္)ဆိုတဲ့ အုပ္စုႀကီး ရွစ္အုပ္စုလုံး တစ္အုပ္စုမက်န္ အကုန္လြဲပါ။ မဆီမဆိုင္တဲ့ လူမ်ိဳးငယ္ေတြကို ဗရမ္းဗတာ ေပါင္းထဲ့ ခ်ဲ႕ကားထားတာက ျမင္မေကာင္း ရွုမေကာင္းပါဘဲ။

ကခ်င္အုပ္စုမွာ ကခ်င္နဲ႔ ဂ်ိန္းေဖာ အတူတူဘဲကို ႏွစ္မ်ိဳးခြဲလိုက္တယ္။ ေဂၚရီ၊ ခခူ၊ ဒူးလန္းတို့ဟာ ဂ်ိန္းေဖာ(ကခ်င္)ျဖစ္လၽွက္နဲ႔ ထပ္ခြဲထုတ္ျပန္တယ္။ တစ္ကယ္ျဖစ္သင့္တာက (၆)မ်ိဳးကို (၁၂)မ်ိဳးလုပ္ထားတယ္။

ကယားလူမ်ိဳး (၉)မ်ိဳးမွာ ဇယိမ္း၊ ကယန္း၊ ပေဒါင္၊ ကဲ့ခို၊ ယင္းေဘာ္ဆိုတာ မ်ိဳးတူ အမည္ကြဲေတြျဖစ္တယ္။ ကယားလူမ်ိဳး (၅)မ်ိဳးရွိမဲ့ေနရာမွာ (၉)မ်ိဳးလုပ္ပစ္တယ္။

ကရင္ကိုလည္း ကရင္၊ စေကာ၊ ပိုး၊ ဘြဲဆိုၿပီး ကရင္ကို ကရင္အျဖစ္က ခြဲထုတ္ၿပီး (၃)မ်ိဳးျဖစ္ရမွာကို (၁၁)မ်ိဳး လုပ္ျပန္တယ္။

ခ်င္းလူမ်ိဳးကြဲေတြ သတ္မွတ္ပုံက တာဝန္အမဲ့ဆုံးႏွင့္၊ အက်ည္းတန္ဆုံးျဖစ္တယ္။ ခ်င္းလူမ်ိဳး(၅၃၀) မလုပ္ဘဲ (၅၃)မ်ိဳးဘဲလုပ္ခဲ့လို့ သူတို့ကို ေက်းဇူးျပန္တင္ရမလိုပါဘဲ။ ကာယကံရွင္ ခ်င္းတိုင္းရင္းသားေတြကို အခ်င္းခ်င္း ပြင့္လင္းစြာ တိုင္ပင္ခြင့္ျပဳမယ္ဆိုရင္ ခ်င္းလူမ်ိဳး (၈)မ်ိဳးမွ (၁၀)မ်ိဳးေက်ာ္ေက်ာ္ေလာက္ ျဖစ္သြားနိုင္ပါတယ္။

ဗမာအုပ္စုကို ဗမာျဖစ္တဲ့ ေယာ၊ ထားဝယ္၊ ဘိတ္ကို အတင္းခြဲထုတ္ၿပီး ကိုးနဝင္းေၾကတဲ့လူမ်ိဳး ကိုးမ်ိဳး လုပ္ခ်လိုက္ျပန္ေရာ။ ငါရွင္ဘုရင္ ဘယ္ႏွစ္ပတ္ လွည့္ လွည့္ေပါ့။

မြန္က်ေတာ့ မြန္ခမာအႏြယ္ဝင္ ဝ၊ ပေလာင္ေတြကို ရွမ္းအုပ္စုမွာ ထဲ့လိုက္ၿပီး မြန္ကို တစ္မ်ိဳးတည္းျဖစ္ေအာင္ လုပ္တယ္။ က်န္တဲ့လူမ်ိဳးေတြကို မတရားေဖာင္းပြခိုင္းၿပီး မြန္က်မွ အထီးက်န္ျဖစ္ေအာင္ ထားခ်င္ဟန္တူပါရဲ့။

ရခိုင္အုပ္စုထဲမွာ ခ်င္းေတြျဖစ္တဲ့ ခမြီးနဲ႔ ၿမိဳကို ႏွစ္မ်ိဳးခြဲၿပီး ထဲ့ထားတယ္။ ခမြီးနဲ႔ ၿမိဳက လူမ်ိဳးတစ္မ်ိဳးတည္းက မ်ိဳးႏြယ္ကြဲေတြျဖစ္တယ္။ ရခိုင္အုပ္စုနဲ႔ မဆိုင္ပါ။

ရွမ္းေတြကိုလည္း အစိပ္စိပ္အမႊာမႊာ ခြဲျခားျဖစ္တဲ့အျပင္ တိဗက္ျမန္မာ၊ မြန္ ခမာေတြကို ထဲ့ထားတယ္။ ရွမ္းလူမ်ိဳး (၃၃)က (၂၁)မ်ိဳးေလာက္ဘဲ တစ္ကယ္ရွိေနနိုင္တယ္။

အေသအခ်ာစိစစ္ရင္ တိုင္းရင္းသား (၁၃၅)က လူမ်ိဳး (၆၀)ေလာက္ဘဲရွိမယ္။ 

ပါသင့္လၽွက္ ခ်န္ထားတဲ့ ေဂၚရခါး၊ ပန္းေသး၊ ပသီ(ျမန္မာမြတ္စလင္)၊ ရိုဟင္ဂ်ာ၊ ပသၽွူး(မေလး)၊ ေျမဒူး စသည္တို့ကို ေပါင္းထဲ့ရင္ (၇၀)ေတာင္ ျပည့္မယ္ မထင္ပါ။

တိုင္းရင္းသားအျဖစ္ သတ္မွတ္ျခင္းႏွင့္ ရပိုင္ခြင့္ျပသနာေတြကို ေျဖရွင္းဖို့ ပထမေျခလွမ္းအျဖစ္ ဦးသိန္းစိန္အစိုးရ အခုကိုင္စြဲက်င့္သုံးေနတဲ့ တိုင္းရင္းသားအျဖစ္ သတ္မွတ္ျခင္းႏွင့္ ပယ္ဖ်က္ျခင္း အာဏာကို ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္ကို ခ်က္ခ်င္းလႊဲအပ္သင့္ပါတယ္။ ဒီအာဏာမ်ိဳးကို အစိုးရထက္ လႊတ္ေတာ္ကသာ ကိုင္တြယ္က်င့္သုံးသင့္တယ္။

ေနာက္တဆင့္အေနနဲ႔ ဦးသိန္းစိန္အစိုးရက ပါတီစြဲ မရွိဘဲ၊ သမိုင္းအခ်က္အလက္ႏွင့္ တိုင္းျပည္တည္ၿငိမ္၊ တိုးတက္ေရးကို အာ႐ုံထားၿပီး ဒီမိုကေရစီႏွင့္ ကိုယ္ပိုင္ျပဌာန္းခြင့္ကို လက္ေတြ႕က်က် ေပါင္းစပ္နိုင္တဲ့ တိုင္းရင္းသားေရးရာ ညီလာခံတစ္ရပ္ကို စနစ္တက် အလၽွင္အျမန္ က်င္းပေပးျခင္းျဖင့္ လမ္းေၾကာင္းမွန္ေပၚ တက္သင့္တယ္။

ဒီလိုညီလာခံမ်ိဳးကို အဆင့္ႏွစ္ဆင့္ခြဲၿပီး ျဖတ္သန္းဖို့ ျပင္ဆင္ထားသင့္တယ္။ 

ကာလရွည္ၾကာ အဖိႏွိပ္ခံေနရတဲ့ တိုင္းရင္းသားေတြရဲ့ မိမိကိုယ္ကို တန္ဖိုးျပန္ျမႇင့္လိုမွုေတြ (Identity Protection or Reassertion)ႏွင့္ မိမိကိုယ္ကို လုံျခဳံမွု၊ ကိုယ္ပိုင္ျပဌာန္းခြင့္ေတြ (Security and Self-determination)ကို အဆင့္တစ္ခုထားရွိ ျဖတ္သန္းေရးက ပထမအဆင့္ျဖစ္တယ္။ 

အဲဒီ ပထမအဆင့္ကို တပ္မေတာ္ႏွင့္ ဦးသိန္းစိန္အစိုးရက အေမၽွာ္အျမင္ႀကီးမွု၊ သေဘာထားႀကီးမွု၊ သတၱိရွိမွုျဖင့္သာ ျဖတ္သန္းနိုင္မယ္။ နို့မဟုတ္ရင္ တိုင္းျပည္က ဒုံရင္းျပန္ျဖစ္သြားမယ္။ ဘယ္အဆင့္ေတြႏွင့္ ဘယ္လိုျဖတ္ေက်ာ္ရမယ္ဆိုတဲ့ အေသးစိပ္ကို တစ္ဖြဲ႕ေကာင္း၊ တစ္ဦးတစ္ေကာင္း မည္သူမၽွ စြမ္းေဆာင္နိုင္မွာ မဟုတ္ဘူး။ တိုင္းရင္းသားမ်ား၊ နိုင္ငံေရးအင္အားစုမ်ား၊ တပ္မေတာ္အားလုံး တန္းတူရည္တူ ပါဝင္ေဆြးေႏြး ဆုံးျဖတ္ၾကရမွာျဖစ္တယ္။

ပထမအဆင့္ကို ကာလတစ္ခုျဖတ္ေက်ာ္ေနစဥ္ လုံျခဳံမွုေတြ၊ စိတ္ခ်မွုေတြ၊ ယုံၾကည္မွုေတြ ရရွိလာေအာင္ အားလုံးဝိုင္း ႀကိဳးစားၾကရမယ္။ တရားဥပေဒကလည္း စိုးမိုးလာမယ္ဆိုရင္ တိုင္းရင္းသားအခြင့္အေရးႏွင့္ နိုင္ငံသားအခြင့္အေရးႏွစ္ခု တူညီတဲ့ ကာလတစ္ခုကို ေရာက္လာမွသာ ၿခံစည္းရိုး ခတ္ထားတာေတြ၊ တံခါးတပ္ထားတာေတြ၊ သံသယေၾကာင့္ ဖန္တီးထားတဲ့ အတားအဆီးေတြကို အားလုံးသေဘာတူ ဖယ္ထုတ္နိုင္မွာ ျဖစ္တယ္။

တစ္ကယ္ေတာ့ တိုင္းျပည္တျပည္မွာ တိုင္းရင္းသား (၁၄၄)မ်ိဳးျဖစ္ျဖစ္၊ (၁၃၅)မ်ိဳးျဖစ္ျဖစ္၊ (၁၀၁)မ်ိဳးျဖစ္ျဖစ္က အေရးမႀကီးပါဘူး။ အေရးႀကီးတာက တိုင္းရင္းသား၊ နိုင္ငံသားအခ်င္းခ်င္း ခြဲျခားဆက္ဆံမွုေတြ မရွိၾကဖို့ျဖစ္တယ္။

တိုင္းျပည္တျပည္မွာ အဆင့္ႏွိမ့္ခံထားရတဲ့ ႀကီးမားေသာ လူအုပ္စုႀကီးတစ္စု တည္ရွိေနျခင္းကို ခြင့္ျပဳထားျခင္းကိုက တရားမၽွတမွု၊ လြတ္လပ္မွုအတြက္ စိန္ေခၚမွုႀကီးျဖစ္ေနပါၿပီ။ အဖိႏွိပ္ခံရသူေတြက ဖိႏွိပ္မွုမွ လြတ္ေျမာက္ေအာင္ ႀကိဳးစားၾကမယ္။ ဖိႏွိပ္သူေတြက ဖိႏွိပ္ေရးယႏၲရား ရွင္သန္ေနေအာင္ ေမာင္းႏွင္ေနၾကမယ္ ဆိုကတည္းက တိုင္းျပည္ရဲ့ အရင္းအျမစ္ေတြ၊ အခ်ိန္ေတြကို ျဖဳံးတီးရာလည္း က်ေနတယ္။ တိုင္းျပည္ မတည္ၿငိမ္ေအာင္ တမင္ ဖန္တီးထားသလိုလည္း ျဖစ္တယ္။ 

တဖန္ အႏွိမ္ခံထားရသူေတြက သဘာဝအရ ပိုႀကိဳးစားဖို့လိုလို့ ပိုႀကိဳးစားၾကေတာ့ ပိုေတာ္လာၾကတယ္။ အလိုအေလၽွာက္ အေပၚစီးရေနသူေတြက အခြင့္ထူးခံျဖစ္လာၿပီး ႀကိဳးစားမွု ေလၽွာ့လၽွဲလာမယ္ဆိုရင္ ပိုညံ့လာၾကမယ္။ က်ေနာ္တို့လို ဖူးသစ္စ နိုင္ငံတစ္ခုရဲ့ နိုင္ငံသားေတြအတြက္ ဘယ္လိုမွ မေကာင္းနိုင္တဲ့ ေရခံေျမခံေတြလည္းျဖစ္တယ္။

လူဦးေရ ထူထပ္တဲ့ နိုင္ငံႀကီးေတြၾကား ညႇပ္ေနတဲ့ ျမန္မာျပည္ရဲ့ လုံျခဳံေရးက အေရးႀကီးတယ္ဆိုတာနဲ႔ နိုင္ငံျခားသားေတြကို အလြယ္တကူ နိုင္ငံသား မေပးသင့္ဘူး ဆိုတာကို ေထာက္ခံပါတယ္။ နယ္စပ္လုံျခဳံေရးကို တင္းၾကပ္ထားရပါမယ္။ သို့ေသာ္ ဒါေၾကာင့္ တရားဝင္ရွိေနတဲ့ နိုင္ငံသားေတြကို မတရား ဖိႏွိပ္တာက ဘာမွ မဆိုင္ပါဘူး။

ရိုဟင္ဂ်ာေတြ ျမန္မာျပည္က အခြင့္သင့္တိုင္း ခိုးထြက္ေနလို့ ရိုဟင္ဂ်ာ ေလွစီးဒုကၡသည္(Boat People) ျပသနာက ေဒသဆိုင္ရာ ျပသနာ(Regional Issue)မက ၾသစေတလ်အထိေတာင္ ရိုက္ခတ္ေနလို့ ကမၻာ့ျပသနာ ျဖစ္ေနတာလည္း ၾကာပါၿပီ။ 

သမၼတဦးသိန္းစိန္ႏွင့္ လူဝင္မွုဝန္ႀကီး ဦးခင္ရီတို့က ခိုးဝင္လာသူဆိုတာ မရွိသေလာက္ ျဖစ္ပါတယ္လို့ လူသိရွင္ၾကား ေျပာၾကားခဲ့ေသာ္လည္း ခိုးဝင္ ဘဂၤါလီဆိုၿပီး က်ားက်ား မီးယပ္ မလုပ္ေကာင္းပါဘူး။ ဆင္ျခင္သင့္ၿပီ။

သမၼတ႐ုံးညြန္ၾကားေရးမွူး ဗိုလ္မွူးေဇာ္ေဌးက ဘဂၤါလီ အၾကမ္းဖက္ လက္နက္ကိုင္ေတြ က်ဴးေက်ာ္လာလို့ ကာကြယ္ရမယ္ ဆိုပါတယ္။ နယ္စပ္ေရးရာ ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး ဒုဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးသိန္းေဌးက ဘဂၤလားေဒ့ရွ္က ဘယ္လက္နက္ကိုင္မွ မဝင္လာဘူးဆိုခဲ့တဲ့ သာဓကကိုလည္း သခၤန္းစာ ယူဖို့လိုပါတယ္။

၂၁ရာစုလို ေခတ္မ်ိဳးမွာ ရခိုင္ျပည္နယ္ရဲ့ ဒုတိယ လူဦးေရအမ်ားဆုံးျဖစ္တဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာေတြကို အဆင့္နိမ့္ထားၿပီး ရခိုင္ျပည္နယ္ လုံျခဳံေရး၊ တိုးတက္ေအး၊ ေအးခ်မ္းေရးကို လုံးဝ မေဖၚေဆာင္နိုင္ဘူးဆိုတာေလာက္ကို ရခိုင္အမ်ိဳးသားေတြ ျမင္သင့္ၿပီ။ တိုင္းရင္းသားျပသနာကို ေနာက္မွာခဏထားၿပီး နိုင္ငံသားခ်င္း တန္းတူထား မဆက္ဆံနိုင္ရင္ အေျဖ မရွိပါဘူး။

နိဂုံးခ်ဳပ္အေနႏွင့္ ဘာသာေရးကို အေျခခံၿပီး လူမ်ိဳးေရးတရား လုပ္ေနတာမ်ိဳးကို ခ်က္ခ်င္း ရပ္ပစ္ဖို့ ေတာင္းဆိုပါတယ္။

ဒီေနရာမွာ ဝန္မင္းဦးခင္ရီ ကိုယ္တိုင္က အင္မတန္လိုက္ဖက္တဲ့ ပုံစံ(Perfect Candidate) ျဖစ္ေနလို့ ဥပမာေဆာင္ခ်င္ပါတယ္။ နားနဲ႔ မနာ၊ ဖဝါးနဲ႔ နာပါ ဝန္မင္း။

ဦးခင္ရီဆိုတဲ့ နာမည္ကိုက ဦးစန္းယု၊ ဦးရွုေမာင္ကဲ့သို့ ျမန္မာေတြ မွဲ႕ေလ့မွဲ႕ထမရွိေသာ တ႐ုတ္နာမည္ကို ျမန္မာသံ ဖလွယ္ယူထားတာျဖစ္တယ္။ ဦးခင္ရီမွာ ကုလားကဲ့သို့ေသာ မဲေမွာင္ေသာ အသားအေရႏွင့္ တ႐ုပ္ကဲ့သို့ေသာ ဗန္ဒါေစ့ မ်က္လုံးလည္း ရွိပါတယ္။ 

တစ္ကယ္လို့ ဦးခင္ရီသာ အစၥလာမ္ဘာသာ ကိုးကြယ္ရင္ ဦးခင္ရီရဲ့ ဘိုးေဘးေတြက ျမန္မာျပည္မွာ ၁၈၂၃ခုႏွစ္ မတိုင္မီကတည္းက ေနထိုင္ခဲ့ေၾကာင္း အေထာက္အထား ျပရမွာျဖစ္တယ္။ 

သန္း(၆၀)ေသာ ျမန္မာျပည္သူေတြ ဘယ္သူမွ သက္ေသမထူနိုင္တာကို ျမန္မာမြတ္စလင္ေတြကိုမွ ကြက္ၿပီး မရွက္မေၾကာက္ သက္ေသထူခိုင္းတာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ ဦးခင္ရီလည္း သက္ေသထူနိုင္မယ္ မဟုတ္ပါဘူး။ 

ဒါဆို ဦးခင္ရီဟာ ဘဂၤါလီ+တ႐ုပ္+ျမန္မာလူမ်ိဳး ျဖစ္သြားၿပီး ဝန္ႀကီးရာထူးလည္း ျပဳတ္၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္လည္း ဘယ္ေတာ့မွ မျဖစ္ေတာ့ဘဲ၊ ေနရာတကာမွာ လူတကာ အထင္ေသးခံ၊ အေစာ္ကားခံေနရမွာကို ျမင္ေယာင္မိပါရဲ့။ 

ျမန္မာျပည္က အစၥလာမ္ဘာသာဝင္ေတြ ခံစားေနရတဲ့ ေန႔တဓူဝ ဒုကၡေတြကို ကိုယ္ခ်င္းစာနိုင္ဖို့ ခဏေလာက္ျဖစ္ျဖစ္၊ စိတ္ကူးထဲမွာဘဲျဖစ္ျဖစ္ မြတ္စလင္ျဖစ္ၾကည့္ပါလား ဝန္မင္းရယ္။

စက္တဘၤာ ၂၀ ၂၀၁၃

https://m.facebook.com/story.php?story_fbid=pfbid0xJamFsmifB5p9BmyUzPhGpvyd8VPtGBNj8L9yyeZkWjH9eMmpiSakS63Fwtcxorl&id=100002036403855

မဇၩိမေဒသ ေက်းရြာ ၿမိဳ့ျပ တိုင္းနိုင္ငံမ်ား

ေရွးေဟာင္းသုေတသန အေထာက္အထားမ်ားအရ ဗုဒၶ မပြင့္ထြန္းမီ ႏွစ္ေပါင္း ၂၅၀၀ (3000 BC) ခန႔္ကပင္ အိႏၵိယနိုင္ငံ အိႏၵဳျမစ္ဝွမ္းေဒသ (ယေန႔ေခတ္ Harappā ႏွင့္ Mohenjo Dāro ရြာ အနီးေဒသမ်ား)တြင္ ၿမိဳ့ျပ ယဥ္ေက်းမွု ထြန္းကားခဲ့သည္။ သို့ေသာ္ ထိုေဒသတြင္ ေနထိုင္ခဲ့ၾကသူမ်ားသည္ အာရိယန္ (Aryan) လူမ်ိဳးမ်ား မဟုတ္ၾက။ ယင္းေဒသႏွင့္ ကုန္သြယ္ေရး အဆက္အဆံရွိခဲ့သည့္ ဆူေမးရီယန္း (Sumerian) မွတ္တမ္းမ်ားတြင္ Meluhha ဟုေဖာ္ျပေသာ လူမ်ိဳးမ်ား ျဖစ္သည္။ တဖန္ ယင္း Meluhha ဆိုသူမ်ားသည္  အာရိယန္တို့က Mleccha (ပါဠိဘာသာျဖင့္ မိလကၡ) ဟုေခၚေသာ “တိုင္းတပါးသား အရိုင္းအစိုင္း” လူမ်ိဳးမ်ားပင္ ျဖစ္သည္ဟု အခ်ိဳ့က ယူဆၾကသည္။ 

စင္စစ္အားျဖင့္ 1700 BC ခန႔္တြင္မွ အိႏၵဳျမစ္ဝွမ္းေဒသသို့ စတင္ ဝင္ေရာက္လာခဲ့ၾကေသာ အာရိယန္ လူမ်ိဳးမ်ားသည္သာ အိမ္ေျခအတည္တက် မရွိဘဲ၊ ျမင္းအုပ္၊ သိုးအုပ္၊ ဆိတ္အုပ္မ်ားျဖင့္ ေရၾကည္ရာ ျမက္ႏုရာ လွည့္လည္သြားလာ ေနထိုင္ခဲ့ၾကေသာ လူမ်ိဳးမ်ား ျဖစ္ေလသည္။ အိႏၵဳျမစ္ဝွမ္းသို့ အာရိယန္လူမ်ိဳးမ်ား တစ္သုတ္ၿပီး တစ္သုတ္ဝင္ ေရာက္လာၿပီး ဌာေန ၿမိဳ့ျပမ်ားအား တိုက္ခိုက္ ဖ်က္ဆီးလိုက္ၾက၍ မူလကထြန္းကားခဲ့ေသာ ၿမိဳ့ျပယဥ္ေက်းမွု ဆိတ္သုန္းသြားခဲ့သည္။ 

အာရိယန္တို့ အိႏၵဳျမစ္ဝွမ္းေဒသသို့ ေရာက္ရွိလာၿပီး ရာစုႏွစ္ ႏွစ္ခု သုံးခုၾကာမွ ေဝဒက်မ္းမ်ားအား ေရးဖြဲ႕သီကုံးခဲ့ၾကျခင္း ျဖစ္သည္။ ထိုေဝဒက်မ္းမ်ားတြင္ အိႏၵဳျမစ္ဝွမ္းေဒသအား ျမစ္ ၇-စင္း စီးဆင္းရာေဒသ သတၱသိႏၶဳ (Sapta Sindhu) ဟု မွတ္တမ္း တင္ခဲ့ၾကသည္။ 

ေဝဒေခတ္ေႏွာင္းပိုင္း ေရာက္ေသာအခါ အာရိယန္တို့သည္ မဇၩိမေဒသ ယမုံနာႏွင့္ ဂဂၤါျမစ္ဝွမ္းလြင္ျပင္ဆီသို့ ထပ္မံ ေျပာင္းေရႊ႕လာၾကျပန္သည္။ မဇၩိမေဒသအား အာရိယန္တို့၏ ေနရာေဒသ (အာရိယာဝတၱ) ဟု ေခၚေဝၚခဲ့ၾကသည္။ 

အုပ္စုအလိုက္ လွည့္လည္ သြားလာေနၾကေသာ ထိုမ်ိဳးႏြယ္စုမ်ားအား “ဂါမ” ဟုေခၚရာမွ ေနာင္တြင္ ယင္းလူမ်ိဳးစုတု့ိ စုေဝးစတည္းခ်ရာ အရပ္ေဒသမ်ားအားလည္း “ဂါမ” ဟုပင္ ေခၚေဝၚ သုံးစြဲေလသည္။ ေနာင္တြင္ ေနရာအတည္တက် ေနထိုင္လာၾကေသာ အခါအတြင္လည္း ရြာမ်ားအား “ဂါမ” ဟုပင္ ဆက္လက္ေခၚၾကသည္။ ဤသို့ျဖင့္ အာရိယန္တို့သည္ အိႏၵဳျမစ္ဝွမ္းႏွင့္ ဂဂၤါျမစ္ဝွမ္းေဒသမ်ားတြင္ ၿမိဳ့ရြာတိုင္းနိုင္ငံမ်ား ထူေထာင္ကာ ၿမိဳ့ျပယဥ္ေက်းမွု ျပန္လည္ထြန္းကာ လာခဲ့ျပန္သည္။ 

🔹 ဂါမ၊ နိဂမ၊ နဂရ၊ ဇနပဒ 

လူေန ထူထပ္မွုႏွင့္ စီးပြားေရး နိုင္ငံေရးအရ အခ်က္အျခာက်မွု စသည္တို့ အလိုက္ ေက်းရြာ ၿမိဳ့ျပ တိုင္းနိုင္ငံမ်ားဟူ၍ ခြဲျခားထားရာ၊ ပါဠိဘာသာျဖင့္ ဂါမ၊ နိဂမ၊ နဂရ၊ ဇနပဒဟု ေလးဆင့္ခြဲ၍ ေဖာ္ျပေလ့ရွိသည္ (မ-၁-၁၉၅၊ ဝနပတၳသုတ္ )။ 

အထက္တြင္ ဆိုခဲ့သည့္အတိုင္း ေရၾကည္ရာျမက္ႏုရာ လွည့္လည္ သြားလာသူတို့ ေခတၱ စတည္းခ်ရာ ဂါမသည္ ၿမိဳ့ျပယဥ္ေက်းမွုျပန္လည္ ထြန္းကားလာျခင္း၏ အစျဖစ္သည္။ ျမန္မာဘာသာျဖင့္ “ရြာ” ဟုျပန္ေလ့ရွိသည္။ ကုန္သည္တို့ ေလးလထက္ အလြန္ စခန္းခ်ရာ အရပ္ကိုလည္းေကာင္း၊ လူေနအိမ္ေျခ တစ္လုံး ႏွစ္လုံးမၽွ ရွိလၽွင္လည္းေကာင္း ဂါမဟုပင္ ေခၚနိုင္ေၾကာင္း ပါရာဇိကဏ္ပါဠိေတာ္ (ဝိ.၁.၉၂) တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။ နဠကာရဂါမ (က်ဴထရံ ယက္လုပ္ေသာရြာ)၊ အာရာမိကဂါမ (ဥယ်ာဥ္ လုပ္သားတို့ ေနေသာရြာ)၊ ေလာဏကာရဂါမ (ဆားခ်က္သူတို့ ေနေသာရြာ) စသျဖင့္ အသက္ေမြးမွု တူရာလူတို့ စုေဝး ေနထိုင္ၾကသည္မ်ားရွိသကဲ့သို့၊ စ႑ာလဂါမ၊ ျဗာဟၼဏဂါမ စသျဖင့္ အမ်ိဳးဇာတ္တူရာ စုေဝးေနထိုင္ၾကေသာ ရြာမ်ားလည္း ရွိသည္။ 

ကုန္ကူးသန္း ေရာင္းဝယ္ရာေဈး ရွိသည့္ ရြာႀကီး (သို့မဟုတ္ ၿမိဳ့ငယ္) အား နိဂမဟု ေခၚသည္။ နိဂုံ၊း ရြာႀကီးစသျဖင့္ ျမန္မာဘာသာ ျပန္ေလ့ရွိ၍၊ market-town (ေဈးၿမိဳ့) ဟု အဂၤလိပ္ဘာသာ ျပန္ၾကသည္။ ကုန္သည္မ်ား၊ လက္သမားစေသာ လက္မွုပညာသည္မ်ာ၊ ကုန္သည္မ်ား စုေဝးေနထိုင္ကာ အသက္ေမြးဝမ္းေၾကာင္းရာ ေနရာဌာန ျဖစ္သည္။ 

နိဂုံးထက္ပိုႀကီး၍ ခံတပ္ၿမိဳ့ရိုးရွိေသာ ၿမိဳ့တို့အား နဂရဟု သတ္မွတ္သည္။ အရြယ္အစားေသးငယ္သည့္ ခံတပ္ၿမိဳ့မ်ားအား “နဂရ”ဟု မေခၚဘဲ “နဂရက”ဟု ေခၚေလ့ရွိၿပီး၊ ၿမိဳ့ႀကီးမ်ားအား “မဟာနဂရ” ဟုေခၚသည္။ စမၸာ၊ ရာဇၿဂိဳဟ္၊ သာဝတၳိ၊ သာေကတ၊ ေကာသမၺီ၊ ဗာရာဏသီတို့သည္ ဗုဒၶလက္ထက္က ထင္ရွားေသာ ၿမိဳ့ႀကီးမ်ား ျဖစ္၏ (ဒီ.၂.၂၁၀။ မဟာပရိနိဗၺာနသုတ္)။ နာဂရကို ေယဘုယ်အားျဖင့္ “ၿမိဳ့”ဟု ဘာသာျပန္ေလ့ ရွိေသာ္လည္း၊ စမၸာနဂိုရ္၊ သကၤႆနဂိုရ္စသျဖင့္ ပါဠိသက္ျဖင့္ “နဂိုရ္” ဟုလည္းေကာင္း၊ သာဝတၳိျပည္၊ ရာဇၿဂိဳဟ္ျပည္စသျဖင့္ မင္းနန္းစိုက္ရာ “ျပည္” ဟုလည္းေကာင္း သုံးစြဲေလ့ရွိသည္။ နဂရကဲ့သို့ပင္ ခံတပ္ၿမိဳ့ရိုးရွိေသာ ၿမိဳ့မ်ားအား “ပုရ” ဟုလည္း ေခၚသည္။ ပုရသည္ ကာကြယ္ေရးအတြက္ အခ်က္အျခာျဖစ္ေသာ ခံတပ္ၿမိဳ့မ်ားျဖစ္၍ ၿမိဳ့ရိုးအတြင္း၌သာ လူေနၾကသည္။ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး၊ စီးပြားေရးအရ အခ်က္အျခာက်၍ ၿမိဳ့ရိုးအတြင္း အျပင္ပါလူေနထိုင္ေသာ ၿမိဳ့မ်ားအား နဂရဟု ေခၚသည္။ “ပုရ” ဟူေသာ အသုံးအႏွုံးသည္ ေဝဒေခတ္က ထင္ရွားခဲ့၍၊ နဂရဟူေသာ အသုံးႏွုံးသည္ ေနာင္မွ ေပၚေပါက္လာေသာ ေဝါဟာျဖစ္သည္။ 

“ဇနပဒ” သည္ မူရင္းအဓိပၸါယ္အရ တူရာရာ လူမ်ိဳးစုမ်ား စုေဝးအေျခခ်ေနထိုင္ရာ အရပ္ေဒသ ျဖစ္ေသာ္လည္း၊ ေနာင္တြင္ နိုင္ငံေရး အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအရ ၾသဇာသက္ေရာက္သည့္ တိုင္းနိုင္ငံ (ရ႒) ဟူေသာ အဓိပၸါယ္ျဖင့္ ေခၚေဝၚသုံးစြဲသည္။ ျမန္မာဘာသာတြင္ “ဇနပုဒ္” ဟူေသာ ပါဠိသက္ ေဝါဟာရအား “ေက်းလက္ေတာရြာ၊ ရြာငယ္”ဟူေသာ အဓိပၸါယ္ျဖင့္ ေခၚေဝၚ သုံးစြဲေလ့ရွိၾကေသာ္လည္း၊ ပါဠိစာေပမ်ားမွ ဇနပဒသည္ ဂါမ၊ နိဂမ၊ နဂရတို့ထက္ ပိုမိုက်ယ္ဝန္းေသာ တိုင္းနိုင္ငံကို ဆိုလိုပါသည္။ ဗုဒၶေခတ္တြင္ ထင္ရွားေသာ တိုင္းႀကီး (မဟာဇနပဒ) ၁၆-တိုင္းရွိေၾကာင္း အဂၤဳတၱရနိကာယ္ (အံ.၃.၇၁၊ ဥေပါသထသုတ္) စေသာ သုတၱန္မ်ားတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

၁။ အဂၤ

၂။ မဂဓ

၃။ ကာသိ

၄။ ေကာသလ

၅။ ဝဇ္ဇီ

၆။ မလ္လ

၇။ ေစတိ

၈။ ဝံသ

၉။ ကု႐ု

၁၀။ ပဥၥာလ

၁၁။ မစ္ဆ (မဇ္ဈ)

၁၂။ သူရသေန

၁၃။ အဿက (*)

၁၄။ အဝန္တိ (*)

၁၅။ ဂႏၶာရ (*)

၁၆။ ကေမၺာဇ (*)

ဒီဃနိကာယ္ ဇနဝသဘသုတ္တြင္ တိုင္းနိုင္ငံမ်ားအား (ဒီ.၂.၂၇၃) တြင္ ရတနာသုံးပါးအား ၾကည္ညိဳၾကေသာ တိုင္းနိုင္ငံသားမ်ားအား ေဖာ္ျပရာတြင္ တိုင္းႀကီး ၁၆-တိုင္းအနက္ (*သေကၤတျပထားသည့္) ေနာက္ဆုံး ၄-တိုင္းအား ခ်န္လွပ္၍ က်န္တိုင္းႀကီး ၁၂-တိုင္းကိုသာ ေဖာ္ျပထားသည္ကို ေတြ႕ရ၏။ 

အႆက၊ အဝႏၲိ၊ ဂႏၶာရ၊ ကေမၺာဇတိုင္းတို့သည္ မဇၩိမေဒသ၏ ျပင္ပ (ပစၥႏၲိမ ဇနပဒ) တြင္ တည္ရွိသည္ ဆိုေသာ္လည္း၊ မဇၩိမေဒသႏွင့္ ကုန္ကူးသန္းေရာင္းဝယ္ ဆက္ဆံေနၾကေလသည္။ 

မဇၩိမေဒသ၏ ေျမာက္ပိုင္းရွိ ဂႏၶာရႏွင့္ ကေမၺာဇတိုင္းတို့သည္ ေျမာက္ပိုင္း ကုန္သြယ္ေရး လမ္းေၾကာင္း (ဥတၱရာပထ) ေပၚတြင္ တည္ရွိ၍ ဥတၱရာပထ တိုင္းနိုင္ငံမ်ားဟု ေခၚေလ့ရွိသည္။ 

ထို့အတူပင္ မဇၩိမေဒသႏွင့္ ေတာင္ပိုင္း ကုန္သြယ္ေရး လမ္းေၾကာင္း (ဒကၡိဏာပထ) ဆက္သြယ္ထားေသာ အႆက၊ အဝႏၲိစေသာ တိုင္းနိုင္ငံမ်ားအား ဒကၡိဏာပထ တိုင္းနိုင္ငံမ်ားဟုလည္း ေခၚသည္။ 

ဥတၱရာပထႏွင့္ ဒကၡိဏပထ တိုင္းနိုင္ငံမ်ားသည္ မဇၩိမေဒသ၏ ျပင္ပတြင္ရွိသည္ ဆိုေသာ္လည္း၊ အရွင္မဟာကပၸိန၊ အရွင္မဟာကစၥည္း၊ အရွင္ဗာဟိယဒါ႐ုစရိယစသည့္ ထင္ရွားေသာ သာဝကႀကီးမ်ားသည္ ဥတၱရာပထႏွင့္ ဒကၡိဏပထ အရပ္ေဒသမ်ားမွ ျဖစ္ၾကေလသည္။

သီဟိုဠ္မွ အရွင္ေမာဂၢလာန္ျပဳစုေသာ အဘိဓာနပၸဒီပိကာေခၚ ပါဠိအဘိဓာန္က်မ္း ဘူမိဝဂ္တြင္ ေအာက္ပါအတိုင္း ဇနပဒ ၂၁-တိုင္း၏ အမည္ကို ေဖာ္ျပထားသည္။ (¤) သေကၤတျပထားေသာ တိုင္းမ်ားသည္ ပါဠိေတာ္လာ တိုင္းႀကီး (မဟာဇနပဒ) ၁၆-တိုင္းတြင္ မပါဝင္ေသာ တိုင္းနိုင္ငံမ်ား ျဖစ္သည္။

၁။ ကု႐ု 

၂။ သက္က (¤)

၃။ ေကာသလ

၄။ မဂဓ

၅။ သိဝိ (¤)

၆။ ကလိဂၤ (¤)

၇။ အဝန္တိ

၈။ ပဥၥာလ

၉။ ဝဇ္ဇီ

၁၀။ ဂႏၶာရ

၁၁။ ေစတိ

၁၂။ ဝဂၤ (¤)

၁၃။ ဝိေဒဟ (¤)

၁၄။ ကေမၺာဇ

၁၅။ မဒၵ (¤)

၁၆။ ဘဂၢ (¤)

၁၇။ အဂၤ

၁၈။ သီဟဠ (¤)

၁၉။ ကသ္မီရ (¤)

၂၀။ ကာသိ

၂၁။ ပ႑၀ (¤) 

(May 12, 2012)

➤ စာညႊန္း

၁။ မဇၩိမေဒသ ၿမိဳရြာမ်ားမွ သမိုင္း႐ုပ္ႂကြင္း ပုံရိပ္လႊာမ်ား၊ သာဝတၳိျမန္မာေက်ာင္း ဆရာေတာ္

၂။ Indian Buddhism, A.K. Warder

၃။ The Great Transformation: The world in the time of Buddha, Socrates, Confucius and Jeremiah, Karen Armstrong

၄။ Foreign Trade And Commerce In Ancient India, Prakash Charan Prasad

၅။ Dāna: Giving and Getting in Pali Buddhism, Ellison Banks Findley

https://m.facebook.com/story.php?story_fbid=pfbid025xRdxbh1cmNpiVihLad3pZyueUUKc9i4noKXjqSjx9R3PtiEzdVh5AnBiNxUknhBl&id=100003204234190