■ ျမန္မာနိုင္ငံ တရားစီရင္ေရးမွာ တရားစီရင္ၾကားနာမွုစံႏွုန္းေတြကို လိုက္နာေဆာင္ရြက္မွု အားနည္းေတာေၾကာင့္ နိုင္ငံသား အခြင့္အေရးေတြ ဆုံးရွုံးေနတယ္လို့ ေရွ႕ေနအဖြဲ႕အစည္း (၁၁) ဖြဲ႕က ဒီဇင္ဘာ ၆ ရက္ေန႔မွာ အစီရင္ခံစာ ထုတ္ျပန္ထားပါတယ္။
တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးကို လက္ရွိအစိုးရသက္တမ္းမွာ ထိထိေရာက္ေရာက္ မလုပ္နိုင္ခဲ့ဘူး၊ လုပ္ဖို့အမ်ားႀကီး လိုအပ္ေနေသးတယ္လို့ ေရွ႕ေနအဖြဲ႕ေတြက ေထာက္ျပၾကပါတယ္။ NLD ပါတီဘက္ကေတာ့ လက္ရွိနိုင္ငံေရးအခင္းအက်င္းအရ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရး ေဆာင္ရြက္နိုင္ဖို့ အကန႔္အသတ္ေတြရွိေနတယ္လို့ ဆိုပါတယ္။
ျမန္မာနိုင္ငံမွာမၽွတတဲ့ တရားစီရင္ေရး စံႏွုန္းအတြက္ လိုက္နာေဆာင္ရြက္မွုေတြ အားနည္းေနၿပီး ျပည္သူအားလုံး နိုင္ငံသားအခြင့္ေရးေတြ ဆုံးရွုံးေနတယ္လို့ ေရွ႕ေနအဖြဲ႕အစည္း ၁၁ ဖြဲ႕က ေဝဖန္လိုက္ပါတယ္။
NLD အစိုးရ ဥပေဒစိုးမိုးေရး မလုပ္နိုင္ခဲ့ေၾကာင္း ေရွ႕ေနအဖြဲ႕ေတြ ေဝဖန္
~~~~~~~~~~
ေက်ာ္လြင္ဦး
တရားဥပေဒ စိုးမိုးေရးအတြက္ နိုင္ငံတကာစံခ်ိန္စံညႊန္းေတြကို ကိုးကားထားတဲ့ “ မၽွတေသာ တရားစီရင္ၾကားနာမွုဆိုင္ရာ စံႏွုန္းမ်ား” ကို ျပည္ေထာင္စုေရွ႕ေနခ်ဳပ္႐ုံးက ၂၀၁၈ ခုႏွစ္က ထုတ္ေဝခဲ့ေပမယ့္လည္း အေကာင္ထည္ေဖာ္မွု အားနည္းေနတယ္လို့ ေရွ႕ေန ၁၁ ဖြဲ႕က ေျပာခြင့္ရ တရားလႊတ္ေတာ္ ေရွ႕ေန ေဒၚေအးမြန္သူက ေျပာပါတယ္။
“ျပည္သူေတြနဲ႔ထိေတြ႕က ရဲကေနစထိေတြ႕တာေပါ့ေနာ္၊ ေနာက္ဆုံးတရား႐ုံးအထိ ေရာက္သြားတာေပါ့၊ အဲအဆင့္ဆင့္ တရားစြဲအဖြဲ႕အစည္းေတြအားလုံးက သူတို့ဥပေဒတစ္ခု ထုတ္ျပန္ၿပီဆိုရင္ အဲဥပေဒပါအခြင့္အေရးကို အကာအကြယ္ေပးဖို့ သူတို့မွာတာဝန္ရွိတယ္၊ ဒါေပမဲ့လည္း ဒီေန႔အထိ ခ်ိဳးေဖာက္ခံရတုန္းပဲ၊ တစ္ကမၻာလုံးရဲ့ တရားမၽွတမွုဆိုင္ရာ ညႊန္းကိန္းေတြမွာ ျမန္မာနိုင္ငံက ဒီအဆင့္မွာပဲ ရွိေနတုန္းပဲ၊ အဲအဆင့္ကကို တတ္မလာဘူး၊ ဒီသက္တမ္းမွာေရာ တတ္လာနိုင္ေခ်ရွိလား၊ အဲဒါကို ေမးခြန္းထုတ္ခ်င္တာ”
ကမၻာနိုင္ငံေတြရဲ့ တရားဥပေဒစိုးမိုးမွုဆိုင္ရာ ညႊန္းကိန္းေတြအရ နိုင္ငံေပါင္း ၁၂၈ နိုင္ငံမွာ ျမန္မာက အဆင့္ ၁၁၂ မွာ ရွိေနဆဲျဖစ္ပါတယ္။
NLD အစိုးရ ပထမသက္တမ္းမွာ နိုင္ငံေတာ္ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က တရားဥပေဒ စိုးမိုးေရးလုပ္ဖို့ ဦးစားေပးအစီစဥ္ေတြထဲမွာ ပါဝင္ေပမယ့္ တကယ္လက္ေတြ႕မွာ လုပ္ေဆာင္နိုင္တာ မရွိဘူးလို့လည္း ေရွ႕ေနအဖြဲ႕ေတြက ေထာက္ျပၾကပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ အခုလာမယ့္ အစိုးရသက္တမ္းမွာ ထုတ္ျပန္ထားတဲ့ ဥပေဒေတြအတိုင္းလုပ္ဖို့နဲ႔ ျပည္သူေတြကို အကာအကြယ္ေပးဖို့ အစိုးရကို တိုက္တြန္းထားပါတယ္။
ပဲခူးတိုင္း၊ ရန္ကုန္တိုင္း၊ တနသၤာရီတိုင္း၊ မႏၲေလးတိုင္း၊ ကခ်င္ျပည္နယ္၊ ကယားျပည္နယ္စတဲ့ ေဒသေတြမွာရွိတဲ့ ေရွ႕ေနအဖြဲ႕ (၁၁) ဖြဲ႕ ပူးေပါင္ၿပီး ရာဇဝတ္မွုေပါင္း (၁၀၇) မွုက အခ်က္အလက္ေတြအေပၚ အေျခခံ သုေတသန ျပဳလုပ္ထားတဲ့ အစီရင္ခံစာကို ဒီဇင္ဘာ ၆ ရက္ေန႔က ထုတ္ျပန္ခဲ့တာပါ။
ဒီထဲမွာပါဝင္တဲ့ အမွုေတြဟာ ၂၀၁၇ ကေန ၂၀၁၉ ထိ အစီရင္ခံထားတဲ့ အမွုေတြ ျဖစ္ပါတယ္။
ေရွ႕ေနအဖြဲ႕ေတြ သုေတသနလုပ္ခဲ့တဲ့ ျပည္နယ္နဲ႔ တိုင္း ၆ ခုအျပင္ တျခားေဒသေတြမွာလည္း ျပည္သူေတြ ဥပေဒရဲ့ အကာအကြယ္မရပဲ မွားယြင္းဖမ္းဆီးခံရတဲ့ အေျခအေနေတြလည္း ရွိေနပါတယ္။
မွားယြင္းဖမ္းဆီးခံရမွုေတြထဲက လူသိမ်ားတာကေတာ့ ေနျပည္ေတာ္က Victoria သက္ငယ္မုဒိမ္းမွုနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး မွားယြင္းအဖမ္းခံခဲ့ရတဲ့ ကိုေအာင္ႀကီးပါ။
ကိုေအာင္ႀကီးရဲ့အေဖျဖစ္သူ ဦးျမသိန္းက မွားယြင္းဖမ္းဆီးခံရသူေတြဟာ သူအပါအဝင္ မိသားစုေတြပါ ဒုကၡေရာက္တာေၾကာင့္ ေသခ်ာစိစစ္ၿပီးမွာ ဖမ္းဆီးသင့္တယ္လို့ ေျပာပါတယ္။
“က်ေနာ္သားလိုပဲ ေနာက္ေနာင္မွားၿပီး မဖမ္းဖို့၊ စိစစ္ၿပီးေတာ့ မွန္ရင္မွန္တဲ့အတိုင္း လုပ္ေဆာင္ေစခ်င္တာေပါ့၊ ျမန္မာနိုင္ငံ ရဲတပ္ဖြဲ႕ကို၊ မွားယြင္းၿပီး ဖမ္းဆီးတယ္ဆိုရင္ လူတစ္ေယာက္အဖို့ သူကိုယ္တိုင္ေရာ သူရဲ့ေနာက္က မိသားစုအသိုင္းအဝိုင္းေတြေရာ အကုန္ဒုကၡေရာက္တာေပါ့၊ သူရဲ့မွားယြင္းဖမ္းခံရတဲ့ အရာဝတၳဳအားလုံးဟာ မိသားစုအသိုင္းအဝိုင္းဟာ ေနာက္ပိုင္းမွာ အမ်ားႀကီးဒုကၡေရာက္တယ္”
ကိုေအာင္ႀကီး (ေခၚ) ကိုေအာင္ေက်ာ္မ်ိဳးက မွားယြင္းဖမ္းဆီးခံရၿပီး ေထာက္ထဲမွာ ၆ လေက်ာ္ၾကာ ေနထိုင္ရတာေၾကာင့္ သူ႔ရဲ့ ႐ုပ္ပိုင္းစိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ နစ္နာမွုေတြအတြက္ ျမန္မာနိုင္ငံ ရဲတပ္ဖြဲ႕ထံက က်ပ္သိန္း ၅၀၀၀ ေလ်ာ္ေၾကးရလိုေၾကာင္း ဒီဇင္ဘာ ၈ ရက္ေန႔မွာ ဒကၡိဏခရိုင္တရား႐ုံးမွာ တိုင္ၾကားထာပါတယ္။
ျပစ္မွုဆိုင္ရာမွုခင္းေတြကို စီရင္ၾကားနာရာမွာ ျပည္ေထာင္စုေရွ႕ေနခ်ဳပ္႐ုံးက ထုတ္ျပန္ခဲ့တဲ့ "မၽွတေသာ တရားစီရင္ေရးစံႏွုန္းမ်ား" စံသတ္မွတ္ခ်က္ကို ျပည့္မီဖို့ လိုအပ္ေနေသးတယ္လို့ ျမန္မာ့ေရွ႕ေနအဖြဲ႕ (၁၁) ဖြဲ႕ ပူးေပါင္းထုတ္ေဝတဲ့ သုေတသန အစီရင္ခံစာမွာ ေထာက္ျပထားပါတယ္။
မၽွတတဲ့ တရားစီရင္ၾကားနာမွု စံႏွုန္းေတြကို လိုက္နာေဆာင္ရြက္မွု အားနည္းတာေၾကာင့္ ျပည္သူလူထု တစ္ဦးခ်င္းရဲ့နိုင္ငံသားအခြင့္အေရးေတြ ဆုံးရွုံးေနတယ္လို့လည္း အစီရင္ခံစာမွာ ေရးသားထားပါတယ္။
ျပည္သူေတြဟာ သူတို့ကို ဖမ္းဆီးတဲ့ အေၾကာင္းရင္းေတြ သိရွိပိုင္ခြင့္မရတာ၊ ရဲစခန္းမွာ ေရွ႕ေနငွားရမ္းပိုင္ခြင့္၊ ေရွ႕ေနနဲ႔ လၽွို့ဝွက္စိတ္ခ်ရတဲ့ေနရာမွာ ေတြ႕ဆုံနိုင္ခြင့္စတဲ့ အခ်က္ေတြ အပါအဝင္ အခ်က္ ၈ ခ်က္ ဆုံးရွုံးေနတယ္လို့ ေရွ႕ေနအဖြဲ႕ေတြရဲ့အစီရင္ခံစာက ဆိုပါတယ္။
ျမန္မာနိုင္ငံမွာ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးဟာ အထူးလိုအပ္ေနၿပီး ဥပေဒနဲ႔မညီဘဲ ဖမ္းဆီးတာ၊ ဖမ္းဆီးခံရရင္လည္း ဥပေဒရဲ့ အကာအကြယ္ေတြ အျပည့္အဝ မရေသးဘူးလို့ နိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ား ကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရးအသင္း AAPP အဖြဲ႕ အလုပ္မွုေဆာင္အဖြဲ႕ဝင္ ဦးေအာင္မ်ိဳးေက်ာ္က ေျပာပါတယ္။
“တကယ္လည္း တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးက က်ေနာ္တို့နိုင္ငံမွာ လိုအပ္ေနေသးတယ္၊ သက္ဆိုင္ရာ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးကို ကိုင္တြယ္ေနတဲ့ ရဲပဲျဖစ္ျဖစ္ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးကို ကိုင္တြယ္ေနတဲ့ အဖြဲ႕အကုန္ေပါ့ဗ်ာ ဒါေတြကေန လူေတြကို ဖမ္းဆီးတဲ့အခါမွာ ဥပေဒနဲ႔မညီပဲ ဖမ္းဆီးတာေတြ က်ေနာ္တု့ိ ၾကားသိေနရတယ္၊ ၾကဳံလည္းၾကဳံေနရတာပဲ၊ ဖမ္းဆီးခံရတဲ့သူေတြက ဥပေဒရဲ့ အကာအကြယ္ အျပည့္အဝမရဘူးဆိုတာလည္း အားလုံးအသိပဲေပါ့ေနာ္၊ ဒီလို့ဥပေဒနဲ႔မညီပဲ ဖမ္းဆီးတာေတြလည္း အမ်ားႀကီးရွိေနတယ္”
NLD အစိုးရသက္တမ္းအတြင္း တရားဥပေဒစိုးမိုးေရး ထိေရာက္စြာ မလုပ္နိုင္ခဲ့ေၾကာင္း ေဝဖန္ေျပာဆိုခ်က္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အစိုးရရဲ့တုံ႔ျပန္ခ်က္ကိုသိနိုင္ဖို့ နိုင္ငံေတာ္ သမၼတ႐ုံး ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ ဦးေဇာ္ေဌးကို RFA က ေမးျမန္းခဲ့ေပမယ့္ အေၾကာင္းမျပန္ပါဘူး။
NLD အစိုးရအေနနဲ႔ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရး လုပ္ေဆာင္ရာမွာ အကန႔္အသတ္ေတြရွိေနတယ္လို့ NLD ပါတီ ေအာင္နိုင္ေရးေကာ္မတီ ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ ေဒါက္တာမ်ိဳးညႊန႔္က ေျပာပါတယ္။
“တရားေရးအဖြဲ႕အစည္းရဲ့ အေတြအၾကဳံနဲ႔သူရဲ့ ဘာကိုမွေၾကာက္လန႔္မေနပဲ လြတ္လပ္စြာ တရားစီရင္နိုင္တာ၊ တရားစီရင္ေရးအဖြဲ႕ဆိုတာ ႏွစ္အဆက္ဆက္ က်ေနာ္တို့ အမိန႔္ေပး၊ အမိန႔္ခံနဲ႔ လုပ္ခဲ့ရတဲ့အခါမွာ သူတို့မွာ ဒီမိုကေရစီနဲ႔ အသားလည္း မက်ေသးဘူး၊ ဒါေပမဲ့ က်ေနာ္တို့ ျဖစ္နိုင္သေရြ႕အျမန္ဆုံးျပင္ဖို့ ႀကိဳးစားမွာပဲခင္ဗ်၊ မျဖစ္မေနျပင္ကို ျပင္ရမယ့္ကိစၥလည္းျဖစ္ပါတယ္၊၊ သို့ေသာ္ လက္ရွိနိုင္ငံေရး အခင္းအက်င္းအရ အကန႔္အသတ္ေတြရွိတယ္။ ဒီအကန႔္အသတ္အတြင္းမွာ ျမန္နိုင္သမၽွျမန္ေအာင္ လုပ္ရမယ္လို့ေတာ့ က်ေနာ္ ေျပာခ်င္ပါတယ္”
ေနာက္လာမယ့္ အစိုးရေတြ၊ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေတြအေနနဲ႔ ျပည္သူေတြ ေန႔စဥ္ၾကဳံေတြ႕ေနရတဲ့ တရားမၽွတမွုေတြ အားနည္းေနတာေတြကို အကာအကြယ္ေပးဖို့နဲ႔ တရားစီရင္ေရးစနစ္ကို ျပည္သူေတြ ပိုမိုသိရွိဖို့၊ ပိုမိုေလးစားလိုက္နာမွုေတြ ျမႇင့္တင္ဖို့လည္း ေရွ႕ေန ၁၁ ဖြဲ႕က သုေတသနလုပ္ၿပီး ထုတ္ျပန္တဲ့ အစီရင္ခံစာမွာ တိုက္တြန္းထားပါတယ္။
- Unicode
~~~~~~~~~~~~~
NLD အစိုးရ ဥပေဒစိုးမိုးေရး မလုပ္ႏိုင္ခဲ့ေၾကာင္း ေရွ႕ေနအဖြဲ႕ေတြ ေဝဖန္
~~~~~~~~~~
ေက်ာ္လြင္ဦး
■ ျမန္မာႏိုင္ငံ တရားစီရင္ေရးမွာ တရားစီရင္ၾကားနာမႈစံႏႈန္းေတြကို လိုက္နာေဆာင္႐ြက္မႈ အားနည္းေတာေၾကာင့္ ႏိုင္ငံသား အခြင့္အေရးေတြ ဆုံးရႈံးေနတယ္လို႔ ေရွ႕ေနအဖြဲ႕အစည္း (၁၁) ဖြဲ႕က ဒီဇင္ဘာ ၆ ရက္ေန႔မွာ အစီရင္ခံစာ ထုတ္ျပန္ထားပါတယ္။
တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးကို လက္ရွိအစိုးရသက္တမ္းမွာ ထိထိေရာက္ေရာက္ မလုပ္ႏိုင္ခဲ့ဘူး၊ လုပ္ဖို႔အမ်ားႀကီး လိုအပ္ေနေသးတယ္လို႔ ေရွ႕ေနအဖြဲ႕ေတြက ေထာက္ျပၾကပါတယ္။ NLD ပါတီဘက္ကေတာ့ လက္ရွိႏိုင္ငံေရးအခင္းအက်င္းအရ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရး ေဆာင္႐ြက္ႏိုင္ဖို႔ အကန႔္အသတ္ေတြရွိေနတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။
ျမန္မာႏိုင္ငံမွာမွ်တတဲ့ တရားစီရင္ေရး စံႏႈန္းအတြက္ လိုက္နာေဆာင္႐ြက္မႈေတြ အားနည္းေနၿပီး ျပည္သူအားလုံး ႏိုင္ငံသားအခြင့္ေရးေတြ ဆုံးရႈံးေနတယ္လို႔ ေရွ႕ေနအဖြဲ႕အစည္း ၁၁ ဖြဲ႕က ေဝဖန္လိုက္ပါတယ္။
တရားဥပေဒ စိုးမိုးေရးအတြက္ ႏိုင္ငံတကာစံခ်ိန္စံၫႊန္းေတြကို ကိုးကားထားတဲ့ “ မွ်တေသာ တရားစီရင္ၾကားနာမႈဆိုင္ရာ စံႏႈန္းမ်ား” ကို ျပည္ေထာင္စုေရွ႕ေနခ်ဳပ္႐ုံးက ၂၀၁၈ ခုႏွစ္က ထုတ္ေဝခဲ့ေပမယ့္လည္း အေကာင္ထည္ေဖာ္မႈ အားနည္းေနတယ္လို႔ ေရွ႕ေန ၁၁ ဖြဲ႕က ေျပာခြင့္ရ တရားလႊတ္ေတာ္ ေရွ႕ေန ေဒၚေအးမြန္သူက ေျပာပါတယ္။
“ျပည္သူေတြနဲ႔ထိေတြ႕က ရဲကေနစထိေတြ႕တာေပါ့ေနာ္၊ ေနာက္ဆုံးတရား႐ုံးအထိ ေရာက္သြားတာေပါ့၊ အဲအဆင့္ဆင့္ တရားစြဲအဖြဲ႕အစည္းေတြအားလုံးက သူတို႔ဥပေဒတစ္ခု ထုတ္ျပန္ၿပီဆိုရင္ အဲဥပေဒပါအခြင့္အေရးကို အကာအကြယ္ေပးဖို႔ သူတို႔မွာတာဝန္ရွိတယ္၊ ဒါေပမဲ့လည္း ဒီေန႔အထိ ခ်ိဳးေဖာက္ခံရတုန္းပဲ၊ တစ္ကမာၻလုံးရဲ႕ တရားမွ်တမႈဆိုင္ရာ ၫႊန္းကိန္းေတြမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံက ဒီအဆင့္မွာပဲ ရွိေနတုန္းပဲ၊ အဲအဆင့္ကကို တတ္မလာဘူး၊ ဒီသက္တမ္းမွာေရာ တတ္လာႏိုင္ေခ်ရွိလား၊ အဲဒါကို ေမးခြန္းထုတ္ခ်င္တာ”
ကမာၻႏိုင္ငံေတြရဲ႕ တရားဥပေဒစိုးမိုးမႈဆိုင္ရာ ၫႊန္းကိန္းေတြအရ ႏိုင္ငံေပါင္း ၁၂၈ ႏိုင္ငံမွာ ျမန္မာက အဆင့္ ၁၁၂ မွာ ရွိေနဆဲျဖစ္ပါတယ္။
NLD အစိုးရ ပထမသက္တမ္းမွာ ႏိုင္ငံေတာ္ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က တရားဥပေဒ စိုးမိုးေရးလုပ္ဖို႔ ဦးစားေပးအစီစဥ္ေတြထဲမွာ ပါဝင္ေပမယ့္ တကယ္လက္ေတြ႕မွာ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္တာ မရွိဘူးလို႔လည္း ေရွ႕ေနအဖြဲ႕ေတြက ေထာက္ျပၾကပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ အခုလာမယ့္ အစိုးရသက္တမ္းမွာ ထုတ္ျပန္ထားတဲ့ ဥပေဒေတြအတိုင္းလုပ္ဖို႔နဲ႔ ျပည္သူေတြကို အကာအကြယ္ေပးဖို႔ အစိုးရကို တိုက္တြန္းထားပါတယ္။
ပဲခူးတိုင္း၊ ရန္ကုန္တိုင္း၊ တနသၤာရီတိုင္း၊ မႏၲေလးတိုင္း၊ ကခ်င္ျပည္နယ္၊ ကယားျပည္နယ္စတဲ့ ေဒသေတြမွာရွိတဲ့ ေရွ႕ေနအဖြဲ႕ (၁၁) ဖြဲ႕ ပူးေပါင္ၿပီး ရာဇဝတ္မႈေပါင္း (၁၀၇) မႈက အခ်က္အလက္ေတြအေပၚ အေျခခံ သုေတသန ျပဳလုပ္ထားတဲ့ အစီရင္ခံစာကို ဒီဇင္ဘာ ၆ ရက္ေန႔က ထုတ္ျပန္ခဲ့တာပါ။
ဒီထဲမွာပါဝင္တဲ့ အမႈေတြဟာ ၂၀၁၇ ကေန ၂၀၁၉ ထိ အစီရင္ခံထားတဲ့ အမႈေတြ ျဖစ္ပါတယ္။
ေရွ႕ေနအဖြဲ႕ေတြ သုေတသနလုပ္ခဲ့တဲ့ ျပည္နယ္နဲ႔ တိုင္း ၆ ခုအျပင္ တျခားေဒသေတြမွာလည္း ျပည္သူေတြ ဥပေဒရဲ႕ အကာအကြယ္မရပဲ မွားယြင္းဖမ္းဆီးခံရတဲ့ အေျခအေနေတြလည္း ရွိေနပါတယ္။
မွားယြင္းဖမ္းဆီးခံရမႈေတြထဲက လူသိမ်ားတာကေတာ့ ေနျပည္ေတာ္က Victoria သက္ငယ္မုဒိမ္းမႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး မွားယြင္းအဖမ္းခံခဲ့ရတဲ့ ကိုေအာင္ႀကီးပါ။
ကိုေအာင္ႀကီးရဲ႕အေဖျဖစ္သူ ဦးျမသိန္းက မွားယြင္းဖမ္းဆီးခံရသူေတြဟာ သူအပါအဝင္ မိသားစုေတြပါ ဒုကၡေရာက္တာေၾကာင့္ ေသခ်ာစိစစ္ၿပီးမွာ ဖမ္းဆီးသင့္တယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။
“က်ေနာ္သားလိုပဲ ေနာက္ေနာင္မွားၿပီး မဖမ္းဖို႔၊ စိစစ္ၿပီးေတာ့ မွန္ရင္မွန္တဲ့အတိုင္း လုပ္ေဆာင္ေစခ်င္တာေပါ့၊ ျမန္မာႏိုင္ငံ ရဲတပ္ဖြဲ႕ကို၊ မွားယြင္းၿပီး ဖမ္းဆီးတယ္ဆိုရင္ လူတစ္ေယာက္အဖို႔ သူကိုယ္တိုင္ေရာ သူရဲ႕ေနာက္က မိသားစုအသိုင္းအဝိုင္းေတြေရာ အကုန္ဒုကၡေရာက္တာေပါ့၊ သူရဲ႕မွားယြင္းဖမ္းခံရတဲ့ အရာဝတၳဳအားလုံးဟာ မိသားစုအသိုင္းအဝိုင္းဟာ ေနာက္ပိုင္းမွာ အမ်ားႀကီးဒုကၡေရာက္တယ္”
ကိုေအာင္ႀကီး (ေခၚ) ကိုေအာင္ေက်ာ္မ်ိဳးက မွားယြင္းဖမ္းဆီးခံရၿပီး ေထာက္ထဲမွာ ၆ လေက်ာ္ၾကာ ေနထိုင္ရတာေၾကာင့္ သူ႔ရဲ႕ ႐ုပ္ပိုင္းစိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ နစ္နာမႈေတြအတြက္ ျမန္မာႏိုင္ငံ ရဲတပ္ဖြဲ႕ထံက က်ပ္သိန္း ၅၀၀၀ ေလ်ာ္ေၾကးရလိုေၾကာင္း ဒီဇင္ဘာ ၈ ရက္ေန႔မွာ ဒကၡိဏခ႐ိုင္တရား႐ုံးမွာ တိုင္ၾကားထာပါတယ္။
ျပစ္မႈဆိုင္ရာမႈခင္းေတြကို စီရင္ၾကားနာရာမွာ ျပည္ေထာင္စုေရွ႕ေနခ်ဳပ္႐ုံးက ထုတ္ျပန္ခဲ့တဲ့ "မွ်တေသာ တရားစီရင္ေရးစံႏႈန္းမ်ား" စံသတ္မွတ္ခ်က္ကို ျပည့္မီဖို႔ လိုအပ္ေနေသးတယ္လို႔ ျမန္မာ့ေရွ႕ေနအဖြဲ႕ (၁၁) ဖြဲ႕ ပူးေပါင္းထုတ္ေဝတဲ့ သုေတသန အစီရင္ခံစာမွာ ေထာက္ျပထားပါတယ္။
မွ်တတဲ့ တရားစီရင္ၾကားနာမႈ စံႏႈန္းေတြကို လိုက္နာေဆာင္႐ြက္မႈ အားနည္းတာေၾကာင့္ ျပည္သူလူထု တစ္ဦးခ်င္းရဲ႕ႏိုင္ငံသားအခြင့္အေရးေတြ ဆုံးရႈံးေနတယ္လို႔လည္း အစီရင္ခံစာမွာ ေရးသားထားပါတယ္။
ျပည္သူေတြဟာ သူတို႔ကို ဖမ္းဆီးတဲ့ အေၾကာင္းရင္းေတြ သိရွိပိုင္ခြင့္မရတာ၊ ရဲစခန္းမွာ ေရွ႕ေနငွားရမ္းပိုင္ခြင့္၊ ေရွ႕ေနနဲ႔ လွ်ိဳ႕ဝွက္စိတ္ခ်ရတဲ့ေနရာမွာ ေတြ႕ဆုံႏိုင္ခြင့္စတဲ့ အခ်က္ေတြ အပါအဝင္ အခ်က္ ၈ ခ်က္ ဆုံးရႈံးေနတယ္လို႔ ေရွ႕ေနအဖြဲ႕ေတြရဲ႕အစီရင္ခံစာက ဆိုပါတယ္။
ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးဟာ အထူးလိုအပ္ေနၿပီး ဥပေဒနဲ႔မညီဘဲ ဖမ္းဆီးတာ၊ ဖမ္းဆီးခံရရင္လည္း ဥပေဒရဲ႕ အကာအကြယ္ေတြ အျပည့္အဝ မရေသးဘူးလို႔ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ား ကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရးအသင္း AAPP အဖြဲ႕ အလုပ္မႈေဆာင္အဖြဲ႕ဝင္ ဦးေအာင္မ်ိဳးေက်ာ္က ေျပာပါတယ္။
“တကယ္လည္း တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးက က်ေနာ္တို႔ႏိုင္ငံမွာ လိုအပ္ေနေသးတယ္၊ သက္ဆိုင္ရာ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးကို ကိုင္တြယ္ေနတဲ့ ရဲပဲျဖစ္ျဖစ္ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးကို ကိုင္တြယ္ေနတဲ့ အဖြဲ႕အကုန္ေပါ့ဗ်ာ ဒါေတြကေန လူေတြကို ဖမ္းဆီးတဲ့အခါမွာ ဥပေဒနဲ႔မညီပဲ ဖမ္းဆီးတာေတြ က်ေနာ္တု႔ိ ၾကားသိေနရတယ္၊ ႀကဳံလည္းႀကဳံေနရတာပဲ၊ ဖမ္းဆီးခံရတဲ့သူေတြက ဥပေဒရဲ႕ အကာအကြယ္ အျပည့္အဝမရဘူးဆိုတာလည္း အားလုံးအသိပဲေပါ့ေနာ္၊ ဒီလို႔ဥပေဒနဲ႔မညီပဲ ဖမ္းဆီးတာေတြလည္း အမ်ားႀကီးရွိေနတယ္”
NLD အစိုးရသက္တမ္းအတြင္း တရားဥပေဒစိုးမိုးေရး ထိေရာက္စြာ မလုပ္ႏိုင္ခဲ့ေၾကာင္း ေဝဖန္ေျပာဆိုခ်က္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အစိုးရရဲ႕တုံ႔ျပန္ခ်က္ကိုသိႏိုင္ဖို႔ ႏိုင္ငံေတာ္ သမၼတ႐ုံး ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ ဦးေဇာ္ေဌးကို RFA က ေမးျမန္းခဲ့ေပမယ့္ အေၾကာင္းမျပန္ပါဘူး။
NLD အစိုးရအေနနဲ႔ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရး လုပ္ေဆာင္ရာမွာ အကန႔္အသတ္ေတြရွိေနတယ္လို႔ NLD ပါတီ ေအာင္ႏိုင္ေရးေကာ္မတီ ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ ေဒါက္တာမ်ိဳးၫႊန႔္က ေျပာပါတယ္။
“တရားေရးအဖြဲ႕အစည္းရဲ႕ အေတြအႀကဳံနဲ႔သူရဲ႕ ဘာကိုမွေၾကာက္လန႔္မေနပဲ လြတ္လပ္စြာ တရားစီရင္ႏိုင္တာ၊ တရားစီရင္ေရးအဖြဲ႕ဆိုတာ ႏွစ္အဆက္ဆက္ က်ေနာ္တို႔ အမိန႔္ေပး၊ အမိန႔္ခံနဲ႔ လုပ္ခဲ့ရတဲ့အခါမွာ သူတို႔မွာ ဒီမိုကေရစီနဲ႔ အသားလည္း မက်ေသးဘူး၊ ဒါေပမဲ့ က်ေနာ္တို႔ ျဖစ္ႏိုင္သေ႐ြ႕အျမန္ဆုံးျပင္ဖို႔ ႀကိဳးစားမွာပဲခင္ဗ်၊ မျဖစ္မေနျပင္ကို ျပင္ရမယ့္ကိစၥလည္းျဖစ္ပါတယ္၊၊ သို႔ေသာ္ လက္ရွိႏိုင္ငံေရး အခင္းအက်င္းအရ အကန႔္အသတ္ေတြရွိတယ္။ ဒီအကန႔္အသတ္အတြင္းမွာ ျမန္ႏိုင္သမွ်ျမန္ေအာင္ လုပ္ရမယ္လို႔ေတာ့ က်ေနာ္ ေျပာခ်င္ပါတယ္”
ေနာက္လာမယ့္ အစိုးရေတြ၊ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေတြအေနနဲ႔ ျပည္သူေတြ ေန႔စဥ္ႀကဳံေတြ႕ေနရတဲ့ တရားမွ်တမႈေတြ အားနည္းေနတာေတြကို အကာအကြယ္ေပးဖို႔နဲ႔ တရားစီရင္ေရးစနစ္ကို ျပည္သူေတြ ပိုမိုသိရွိဖို႔၊ ပိုမိုေလးစားလိုက္နာမႈေတြ ျမႇင့္တင္ဖို႔လည္း ေရွ႕ေန ၁၁ ဖြဲ႕က သုေတသနလုပ္ၿပီး ထုတ္ျပန္တဲ့ အစီရင္ခံစာမွာ တိုက္တြန္းထားပါတယ္။
- Zawgyi
~~~~~~~~~~~~~
https://m.facebook.com/story.php?story_fbid=10160621439603128&id=39218993127
