ပ​ေဒသရာဇ္​႐ွမ္​းျပည္​....၉

ဒီအပိုင္​းမွာ အုပ္​ခၽဳပ္​​ေရးစနစ္​ကိုအဓိကထားတင္​ျပသြား
မွာျဖစ္​ပါတယ္​။အဂၤလိပ္​၀င္​မလာခင္​ ခုႏွစ္​သကၠရာဇ္​​ေတြ
တုန္​းက ႐ွမ္​းျပည္​အုပ္​ခၽဳပ္​​ေရးအျပင္​ျမန္​မာတစ္​ျပည္​လုံး
ရဲ ့အုပ္​ခၽဳပ္​​ေရးဟာ မင္​းဆိုးမင္​းညစ္​စနစ္​(Tyrant system)က
လြဲၿပီးအျခားစနစ္​မ႐ွိခဲ့လို႔လုံး၀ဥႆုံမင္​း
ဆိုးမင္​းညစ္​စနစ္​(Absolute Tyrant )တစ္​နည္​းအား
ျဖင့္ နည္​းနည္​း​ေဖး​ေဖးမမ ​ေျပာရရင္​ သက္​ဦးဆံပိုင္​
ဘုရင္​စနစ္​(Absolute Monarchy) ျဖစ္​ပါတယ္​။
ပ​ေဒသရာဇ္​သက္​ဦးဆံပိုင္​စနစ္​ရဲ ့​ေလာကအျမင္​နဲ႔
က်င့္၀တ္​ဆိုတာ ​ေကၽးဇူးသစၥာ​ေတာ္​ကို အစဥ္​ထာ၀ရ
​ေစာင့္သိ႐ို​ေသ​ေရးသာျဖစ္​ၿပီး ဒါဟာ အဲဒီစနစ္​ရဲ ့တစ္​ခု
တည္​း​​ေသာမျဖစ္​မ​ေနလိုက္​နာအပ္​တဲ့ဥပ​ေဒလည္​းျဖစ္​တယ္​။

{ ဤကမာၻ​ေပၚတြင္​ျမန္​မာဘု႐င္​မၽား​ေလာက္​  အႏိုင္​အထက္​
သက္​ဦးဆံပိုင္​စနစ္​ႏွင့္ အုပ္​ခၽဳပ္​​ေသာ ဘုရင္​မ်ိဳးမ႐ွိဟု
ကြၽႏု္​ပ္​ထင္​​ေလသည္​။သူသည္​လူတို႔၏အသက္​မၽားကို အစိုးရ​ေသာ၊
စည္​းစိမ္​ဥစၥာမၽားကိုအစိုးရ​ေသာ အ႐ွင္​ျဖစ္​
ၿပီးလၽွင္​၊သူသည္​ ဥပ​ေဒစည္​းကမ္းမ႐ွိဘဲ မည္​သူ႔ကိုမဆို
ႏွိပ္​စက္​ႏိုင္​သည္​။ရာထူးဘြဲ႔ထူးမၽား႐ုတ္​သိမ္​းႏိုင္​သည္​။
ဥပ​ေဒ စည္​းကမ္​းအရမဟုတ္​ဘဲ မည္​သူ႔ကိုမဆိုသတ္​ႏိုင္​
သည္​။ရာဇ၀တ္​ႀကီးမၽားကၽဴးလြန္​သူမၽားကိုသာမက
သူ႔စိတ္​ႏွင့္မ​ေတြ႕​ေသာ မည္​သူ႔ကိုမဆို သတ္​ႏိုင္​သည္​။
ျမန္​မာျပည္​တြင္​ ပစၥည္​းဥစၥာႂကြယ္​၀ခၽမ္​းသာျခင္​းသည္​ ​
​ေဘးအႏၱရာယ္​တစ္​ခုပင္​ျဖစ္​သည္​။တစ္​​ေန႔​ေန႔တြင္​
ဘုရင္​သည္​သူ႔အားအျပစ္​တစ္​ခုခုျပကာ ဖမ္​းဆီးၿပီး​
​ေသဒဏ္​​ေပး၍ သူပိုင္​ပစၥည္​းဥစၥာမၽားကို သိမ္​းယူ​ေပ
လိမ့္မည္​။တိုင္​းသူျပည္​သားတိုင္​းသည္​ ဘုရင္​၏​ေကၽး
ကြၽန္​မၽားျဖစ္​ၾကၿပီးဘုရင္​သည္​ တိုင္​းသူျပည္​သားတို႔
အား  ကြၽန္​​ေတာ္​ မၽားဟု​ေခၚရသည္​ကိုပင္​ သူ႔အတြက္​
ဂုဏ္​တက္​စရာဟုထင္​မွတ္​​ေန​ေလသည္​။သူ၏လက္​​
​ေအာက္​ခံ​ေကၽးကြၽန္​မၽားအျဖစ္​ ​ေဖာ္​ျပရန္​သူ၏​ေ႐ွ ့​
​ေတာ္​သို႔ ၀င္​​ေရာက္​ရာတြင္​ လက္​အုပ္​ကိုအထက္​သို႔ ​
​ေျမာက္​ခၽီ၍ ထားရၿပီး ကိုယ္​ ကိုၾကမ္​းတြင္​ ၀ပ္​ဆင္​း​ေန
ၾက​ရ​ေလသည္​။

ျပည္​သူတို႔၏ကုန္​ပစၥည္​းသာမက လူကိုပင္​လၽွင္​သိမ္​း
ယူႏိုင္​သည္​။ထို႔​ေၾကာင့္သူသည္​မၽက္​စိကၽလၽွင္​မည္​
သည့္မိန္​းက​ေလးကိုမဆို ​ေမာင္​းမမိႆ     ံအျဖစ္​ ထားရန္​
သိမ္​းယူႏိုင္​သည္​။ျမန္​မာဘုရင္​ပိုင္​နက္​နယ္​​ေျမကမ္​း​ေျခ
သို႔ သ​ေဘာၤပၽက္​သျဖင့္​ေရာက္​႐ွိလာ​ေသာ သ​ေဘာၤ
သားမၽားႏွင့္သူတို႔၏ ပစၥည္​းမၽားကို ဘုရင္​ကသိမ္​းယူသည္​။
၎လူႏွင့္ပစၥည္​းမၽားကို သမုဒၵရာကလက္​​ေဆာင္​​ေပး
လိုက္​​ေသာ  ပစၥည္​းမၽားဟု သ​ေဘာထား​ေလသည္​။

စစ္​​ေၾကျငာျခင္​း စစ္​ရပ္​စဲျခင္​းကိုလည္​း ဘုရင္​ကျပဳ
လုပ္​ႏိုင္​သည္​။၎ျပင္​တစ္​တိုင္​းျပည္​လုံး႐ွိျပည္​သူမၽားကို
စစ္​ထြက္​ရန္​ ဆင့္ဆို​ေခၚယူႏိုင္​သည္​။သို႔မဟုတ္​အျခား
လုပ္​စရာ ကိုင္​စရာ႐ွိပါကလည္​း ဆင့္ဆို​ေခၚယူႏိုင္​​ေလ
သည္​။} ........လို႔ ၁၇၈၂ခုႏွစ္​က ျမန္​မာျပည္​ကိုသာသနာ
ျပဳဖို႔​ေရာက္​လာတဲ့ ဘုန္​း​ေတာ္​ႀကီး Father Sangrrmano
ကိုယ္​တိုင္​​ေရးတဲ့ သမိုင္​းမွာ ဘိုး​ေတာ္​
ဘုရား​ေခတ္​ၿပိဳင္​မွတ္​တမ္​းအျဖစ္​ယ​ေန႔တိုင္​အသုံးျပဳ
​ေနရဆဲျဖစ္​တဲ့ The Burmese Empire By Father
Samgermano စာအုပ္​မွာအထက္​ပါအတိုင္​း​ေရးသား
ထားတာ​ေၾကာင့္ ပ​ေဒသရာဇ္​စနစ္​ကိုနားလည္​သိျမင္​
​ေလာက္​ၿပီလို႔ယူဆမိပါတယ္​။အဲဒီစနစ္​နဲ႔တိုင္​းျပည္​နဲ႔
လူမ်ိဳးကိုႏွစ္​​ေပါင္​း၉၀၀​ေကၽာ္​အုပ္​ခၽဳပ္​ခဲ့သူ​ေတြကို
ယ​ေန႔ ဘာမွမသိ႐ွာတဲ့ျမန္​မာျပည္​သားလူ႔ငႏြားအ​ေပါင္​း
က ကိုယ့္အ႐ွင္​သခင္​​ေတြကိုသာ ​ေမၽွာ္​မွန္​းရည္​ ယ​ေန႔
တိုင္​မ​ေမ့ႏိုင္​ပါ​ေတာ့သည္​ တို႔၊ကိုယ့္ထီး ကိုယ့္နန္​း
ကိုယ့္ၾကဌာန္​း တို႔ထီး တို႔စည္​း တို႔ခ႐ိုင္​ ခိုင္​ခိုင္​တို႔
စတဲ့ ကိုလိုနီ​ေခတ္​က ပညာ႐ွိ​လို႔ခင္​ဗ်ားတို႔ပါယ​ေန႔အထိ
သတ္​မွတ္​ထားတဲ့​ေသာက္​႐ူး​ေတြ​ေလွာ္​​ေပးတာကိုအဟုတ္​
ႀကီးထင္​ၿပီးလိုက္​တမ္​းတ​ေနတာယ​ေန႔အထိပဲ။တကယ္​လို႔
အဲဒီထီး အဲဒီခ႐ိုင္​ကိုတကယ္​တမ္​းတတယ္​ဆိုရင္​
ဘာလို႔စစ္​အစိုးရကိုဆဲ​ေနၾကတာတုန္​း။ဘာဆိုင္​လဲကြာ
လို႔​ေမးရင္​မွတ္​ထား... ပ​ေဒသရာဇ္​စနစ္​ရဲ ့႐ွင္​သန္​​ေနဆဲ
ျပတိုက္​ဆိုတာ လက္​႐ွိစစ္​အာဏာ႐ွင္​စနစ္​ပဲ။ဒီမွတ္​ခၽက္​
အတြက္​ မည္​သည့္က၀ိနဲ႔မဆို ဒိဘိတ္​စြဲဖို႔ ကို႔ဘက္​က
အသင့္ပဲ။အဲ​ေတာ့႐ွမ္​းဟာလည္​း ဒီစနစ္​ပဲျဖစ္​လို႔ ဒီပုံစံ
နဲ႔ပဲ တိုင္​းသူျပည္​သားလူအမၽားကိုအုပ္​ခၽဳပ္​ခဲ့တာျဖစ္​ပါ
တယ္​။

ဒါ​ေၾကာင့္အုပ္​ခၽဳပ္​​ေရးစနစ္​​ေတြအ​ေၾကာင္​း​ေျပာမယ္​
ဆိုရင္​ျမန္​မာျပည္​လိုႏိုင္​ငံမၽိဳးရဲ ့သမိုင္​းမွာ မၽားမ်ားစားစား
​ေျပာလို႔ရတာဆိုလို႔ အဂၤလိပ္​ကိုလိုနီအုပ္​ခၽဳပ္​​ေရးအျပင္​
အျခားမ႐ွိဘူး။ဒါ​ေၾကာင့္လက္​႐ွိအုပ္​ခၽဳပ္​​ေရးစနစ္​​ေတြ
ရဲ ့စဦးလည္​းျဖစ္​၊အ​ေျခခံလည္​းျဖစ္​တဲ့ ကိုလိုနီ​ေခတ္​
ကမာၻ ့အဆင့္မီအုပ္​ခၽဳပ္​​ေရးစနစ္​အ​ေၾကာင္​းကိုသိထား
ဖို႔လိုပါတယ္​။

အဂၤလိပ္​ဟာ ျမန္​မာတစ္​ျပည္​လုံးကိုသိမ္​းပိုက္​ၿပီးခၽိန္​မွာ
၁၈၇၀ခုႏွစ္​ အစီအစဥ္​ (Scheduled-ဥပ​ေဒမွာဒီစာလုံး
ကိုပဲသုံး)​အရ အပ္​ႏွင္​းထားတဲ့ အာဏာ​ေတြနဲ႔ ၁၈၈၆ခုႏွစ္​
မတ္​လ ၁ရက္​​ေန႔ကစၿပီး နည္​းဥပ​ေဒ ​ေတြကို႐ွမ္​းနဲ႔
​ေတာင္​တန္​း​ေဒသကလြဲၿပီး ျမန္​မာျပည္​မတစ္​ခုလုံးမွာ
အာဏာတည္​​ေစတယ္​။အဲဒီႏွစ္​မွာထုတ္​ျပန္​တဲ့ျပန္​တမ္​း
အရ Scheduled District Act ကိုျမန္​မာျပည္​မမွာ
အာဏာသက္​​ေရာက္​​ေစခဲ့တယ္​။ဒါ​ေၾကာင့္ သာမန္​အား
ျဖင့္ ဥပ​ေဒျပဳအဖြဲ႔က အတည္​ျပဳ လိုက္​တဲ့ဥပ​ေဒ​ေတြဟာ
ဒီ S.D.A မွာ အလိုအ​ေလၽွာက္​အာဏာမတည္​ဘူး။အာဏာ
တည္​​ေစခၽင္​ရင္​ ျပန္​တမ္​းထုတ္​ၿပီးတည္​​ေစရတယ္​။

႐ွမ္​းျပည္​ဟာ အဲဒီအခၽိန္​က ျမန္​မာျပည္​မလိုပဲ ဘာဥပ​ေဒ
မွမ႐ွိဘူး။ဓ​ေလ့ထုံးစံ​ေတြ၊ပ​ေဒသရာဇ္​စိတ္​ကူး​ေတြ၊
ပ​ေဒသရာဇ္​ဆႏၵ​ေတြကိုသာ ယ​ေန႔သမိုင္​းဆရာ​ေတြက
အဲဒီ​ေခတ္​ကဥပ​ေဒလို႔သုံး​ေနၾကတာပါ။တကယ္​က ဥပ​ေဒ
(Law)ဆိုတဲ့ ​ေ၀ါဟာရ ရဲ ့အႏွစ္​သာရကိုသိရင္​ ဒီအသုံး
ကိုသုံးၾကမယ္​မထင္​ဘူး။တစ္​ခၽိန္​က႐ွိခဲ့တဲ့ အဲဒီဓ​ေလ့
စ႐ိုက္​၊ထုံးစံ​ေတြနဲ႔အစဥ္​အလာယဥ္​​ေကၽးမႈ​ေတြကို
ႏိုင္​ငံနဲ႔လူမ်ိဳးသမိုင္​းအရ မျဖစ္​မ​ေန႐ွိဖို႔လိုတယ္​လို႔
လူအမၽားစုက ယူဆၾကလို႔ Costumary Law လို႔​ေခၚ
တဲ့ ဓ​ေလ့ထုံးစံဥပ​ေဒကို စနစ္​တကၽျပ႒ာန္​း​​ေပးထား
တာျဖစ္​ပါတယ္​။ဒီ ကပ္​စတန္​မရီ ​ေလာ ဟာ အာ႐ွႏိုင္​ငံ
​ေတြမွာ အမၽားဆုံး႐ွိတယ္​။

အခုလည္​း ႐ွမ္​းျပည္​ဟာ ဘာဥပ​ေဒမွမ႐ွိတဲ့အျပင္​
၁၈၈၆မွာျမန္​မာျပည္​အတြက္​ျပ႒ာန္​းလိုက္​တဲ့ Upper
Burma Law Act 1886 နဲ႔လည္​းမပက္​သက္​ရတဲ့
အခါ ၁၈၉၀ ႏို၀င္​ဘာမွာထုတ္​ျပန္​တဲ့ ႐ွမ္​းျပည္​နယ္​မၽား
ဓ​ေလ့ထုံးစံဆိုင္​ရာ ဥပ​ေဒ ပုဒ္​မ ၁၀ခု ပါဥပ​ေဒကို
ျပ႒ာန္​းၿပီးအုပ္​ခၽဳပ္​တယ္​။အဲဒီပုဒ္​မ၁၀ခုရဲ ့ျပစ္​ဒဏ္​
က၄မ်ိဳးပဲ႐ွိတယ္​။၁။​ေသဒဏ္​၊၂။​ေထာင္​ဒဏ္​၊၃။ႀကိမ္​ဒဏ္​
၄။​ေငြဒဏ္​။

ပုဒ္​မ-၁ အစိုးရ(ၿဗိတိသၽွ/​ေစာ္​ဘြား)ကိုပုန္​ကန္​ရင္​​ေသ
ဒဏ္​နဲ႔ပစၥည္​းအကုန္​သိမ္​း
ပုဒ္​မ-၂ လူသတ္​ရင္​​ေသဒဏ္​နဲ႔တစ္​သက္​တစ္​ကြၽန္​ပါ
ခ်ႏိုင္​သလို ​ေငြဒဏ္​ပါတပ္​႐ိုက္​ႏိုင္​တယ္​။
ပုဒ္​မ-၃ လူသတ္​ဖို႔အားထုတ္​ရင္​​ေထာင္​၇ႏွစ္​
ပုဒ္​မ-၄ ဓားျပ၊လုယက္​၊ဓားျပလက္​ခံထားမႈအားလုံး
အတြက္​​ေထာင္​ဒဏ္​၇ႏွစ္​ စသျဖင့္ ၁၀ခု႐ွိတယ္​။အ​ေသး
စိပ္​ခၽမ​ေရး​ေတာ့ဘူး။ဒါ႐ွမ္​းျပည္​မွာျပဌာန္​းခဲ့တဲ့အဂၤလိပ္​
ရဲ ့ပထမဆုံးဥပ​ေဒျဖစ္​ပါတယ္​။အခုတင္​ျပပါ ပုဒ္​မ၁၀
အရ ႐ွမ္​းျပည္​နယ္​အစိုးရက လိုအပ္​လို႔ အထက္​ျမန္​မာ
ျပည္​မွာအာဏာတည္​​ေနတဲ့ ဥပ​ေဒတစ္​ခုခုကို ႐ွမ္​းျပည္​
နယ္​မွာျပ​႒ာန္​းၿပီး အာဏာတည္​​ေစခၽင္​ရင္​ ျပန္​တမ္​း
ထုတ္​ေၾကျငာမွအာဏာတည္​မယ္​။မဟုတ္​ရင္​အာဏာ
မတည္​ဘူး။ဒါအ​ေပၚမွာတင္​ျပခဲ့တဲ့ Scheduled District Actရဲ႕
သ​ေဘာတရားပါပဲ။

ဒါ​ေပမဲ့ ၁၈၇၀မွာ ဒီ Scheduled သ​ေဘာတရားအရ
အာဏာအပ္​ႏွင္​းတဲ့အတိုင္​း ဘယ္​​ေဒသမွာမဆို တရားဥ
ပ​ေဒစိုးမိုးႏိုင္​​ေရးအတြက္​ နည္​းဥပ​ေဒ​ေတြျပဳ ႏိုင္​တဲ့
အာဏာကုိ ကခၽင္​၊ခၽင္​း၊နဲ႔ရခိုင္​​ေတာင္​တန္​း​ေဒသ​ေတြ
အတြက္​ အထူးနည္​းဥပ​ေဒ​ေတြျပဳ လုပ္​ၿပီးျပ႒ာန္​းခဲ့ၾက
တယ္​။

အဲဒီ​ေနာက္​ ကခၽင္​​ေတာင္​တန္​းလူမၽိဳ းစုနည္​းဥပ​ေဒ
၁၈၉၅ (Kachin Hills Tribes Regulation 1895)
ကိုျပ႒ာန္​းတယ္​။ခၽင္​း​ေတာင္​တန္​းဟာ ျမန္​မာျပည္​နယ္​
စပ္​မွာ႐ွိ​ေနတာ​ေၾကာင့္ ၁၈၉၅ခုႏွစ္​ စက္​တင္​ဘာ၆ရက္​
​ေန႔မွာ နည္​းဥပ​ေဒျပဳ ႏိုင္​တဲ့အာဏာစက္​အတြင္​းကို
သြတ္​သြင္​းခဲ့ၿပီး၁၈၇၀ scheduled အရအပ္​ႏွင္​း
ထားတဲ့အာဏာနဲ႔ ခၽင္​း​ေတာင္​နည္​းဥပ​ေဒ ၁၈၉၆
(Chin Hills Regulation 1896)ကိုျပ႒ာန္​းခဲ့တယ္​။
ဒီဥပ​ေဒက ခၽင္​း​ေတာင္​မွာဘယ္​လိုဥပ​ေဒ​ေတြျပ႒ာန္​းရမလဲ
ဆိုတဲ့​ေမးခြန္​းကို​ေျဖထားတာပဲ။၁၈၇၀ခုႏွစ္​တုန္​းက
အဂၤလိပ္​ဟာ စစ္​​ေတြခ႐ိုင္​ထဲမွာႏွစ္​​ေပါင္​းမၽားစြာ႐ွိခဲ့တဲ့
ရခိုင္​​ေတာင္​တန္​း​ေဒသကို​ေဖာ္​ျပပါ Scheduled ဥပ​ေဒ
အရ နည္​းဥပ​ေဒျပဳ ႏိုင္​တဲ့အာဏာစက္​ထဲကို ဥပ​ေဒနဲ႔
အညီျပန္​တမ္​းထုတ္​ၿပီး စတင္​သြတ္​သြင္​းတယ္​။အဲဒီလို
သြတ္​သြင္​းၿပီးမွ ရခိုင္​​ေတာင္​တန္​းတရားမနည္​းဥပ​ေဒ
၁၈၇၄(Arakan Hills Civil Justic Regulations 1874)ကို
ရခိုင္​​ေတာင္​တန္​းနည္​းဥပ​ေဒအျဖစ္​ျပ႒ာန္​း
ကာ ၁၉၁၆မွာ ရခိုင္​​ေတာင္​တန္​းနည္​းဥပ​ေဒ(Arakan Hills
Regulation 1916)ကိုျပ​႒ာန္​းခဲ့ၿပီး အုပ္​ခၽဳပ္​ပုံ
စနစ္​အသစ္​​ေတြကိုထပ္​ခၽ​ေပးခဲ့တယ္​။

အခုလို ႐ွမ္​းကိုဖယ္ျပိိး ​အျခား​ေတာင္​တန္​းဥပ​ေဒနဲ႔
အုပ္​ခၽဳပ္​ပုံစနစ္​ကိုသီးသန္​႔​ေျပာရတာက ႐ွမ္​းကလြဲၿပီး
အဲဒီကခၽင္​၊ခၽင္​း၊ရခိုင္​​ေတာင္​တန္​း​ေဒသ​ေတြရဲ ့အုပ္​
ခၽဳပ္​​ေရးဟာ ၁၉၃၇ ခုႏွစ္​အထိ ဘာမွထူးထူးျခားျခား
မ​ေျပာင္​းလဲခဲ့ဘူး။

ဒါ​ေပမဲ့႐ွမ္​းက အဲလို႔မဟုတ္​ဘူး။​ေ႐ွးတုန္​းကပ​ေဒသရာဇ္​
အုပ္​ခၽဳပ္​​ေရးျဖစ္​တယ္​။ကိုလိုနီ​ေခတ္​၁၈၈၈ က​ေန ၁၉၄၂
အထိ ၅၄ႏွစ္​အတြင္​း အုပ္​ခၽဳပ္​​ေရးပုံစံ၄မၽိဳ း​ေတြ႔ရတယ္​။
၁။၁၈၈၈-၁၈၉၇
ဒီကာလမွာ သီ​ေပါ၊​ေညာင္​​ေရႊစတဲ့ ၿဗိတိသၽွအစိုးရနဲ႔
ပထမဆုံးအဆင္​​ေျပခဲ့တဲ့​ေစာ္​ဘြား​ေတြနဲ႔အတူၿဗိတိသၽွ
အၾကံ​ေပးအရာ႐ွိ​ေတြခန္​႔ထား​ေပးၿပီးအုပ္​ခၽဳပ္​တယ္​။
၁၈၈၈မွာ ​ေစာ္​ဘြားခန္​႔အပ္​လႊာကို လက္​ခံဖို႔​ေဖၽာင္​းဖၽ
စည္​း႐ုံးတယ္​။အဲဒီခန္​႔စာ ဆနဒ္​​ေတြမွာ ​ေစာ္​ဘြား​ေတြက
Superintendent ​ေခၚ ၿဗိတိသၽွအ​ေရးပိုင္​မင္​းရဲ ့
အၾကံ၊နည္​းလမ္​း​ေပးမႈ​ေတြကိုလိုက္​နာလက္​ခံသ​ေဘာ
တူရမယ္​လို႔ပါတယ္​။နယ္​ပယ္​အုပ္​ခၽဳပ္​​ေရးကိစၥ​ေတြကို
​ေတာ့​ေစာ္​ဘြား​ေတြကပဲလုပ္​တယ္​။ဒါ​ေၾကာင့္ ဒီအခၽိန္​
ပါလဟာ လက္​​ေထာက္​အုပ္​ခၽဳပ္​​ေရးမႉး သို႔မဟုတ္​
လက္​​ေထာင္​အ​ေရးပိုင္​စနစ္​(Assistant Superintendent)
႐ွမ္​းျပည္​မွာစတင္​တယ္​။

၂။၁၈၉၇-၁၉၂၂
ဒီကာလမွာ​ေတာ့ ျမန္​မာျပည္​ရဲ ့လက္​​ေထာက္​ဘုရင္​ခံ
​ေကာင္​စီမွာ ႐ွမ္​း​ေစာ္​ဘြားတစ္​ဦးပါ၀င္​ခြင့္ရခဲ့တာပဲ။

၃။၁၉၂၂-၃၅
​ဒီကာလမွာ​ေတာ့ ႐ွမ္​းျပည္​နယ္​အားလုံးကို​ေပါင္​းၿပီး
႐ွမ္​းျပည္​နယ္​အဖြဲ႔အစည္​းဖြဲ႔ အုပ္​ခၽဳပ္​ခဲ့တာျဖစ္​ပါတယ္​။
၁၉၂၂ ​ေအာက္​တိုဘာ ၁ရက္​​ေန႔မွာ ႐ွမ္​း​ေျမာက္​နဲ႔႐ွမ္​း
​ေတာင္​ကို ပူး​ေပါင္​းဖြဲ႔စည္​းခဲ့ၿပီး ႐ွမ္​း​ေစာ္​ဘြားမၽား​ေကာင္​
စီတစ္​ခုဖြဲ႔တယ္​။ဒီး႐ွမ္​​ေစာ္​ဘြားမၽား​ေကာင္​စီမွာ ၿဗိတိသၽွ
အစိုးရ မဟာ၀န္​႐ွင္​​ေတာ္​မင္​းႀကီး ​ေခၚ ​ေကာ္​မ႐ွင္​နာ
မင္​းႀကီး(Commissioner)က ဥကၠ႒(President)
ျဖစ္​တယ္​။အဲဒီ​ေကာင္​စီကတစ္​ဆင့္႐ွမ္​း​ေစာ္​ဘြား​ေတြဟာ
႐ွမ္​းျပည္​လုံးဆိုင္​ရာ ဘ႑ာ​ေရးကိစၥနဲ႔အျခားအ​ေထြ​ေထြ
ကိစၥ​ေတြနဲ႔ပက္​သက္​တဲ့သူတို႔ရဲ ့သ​ေဘာထား​ေတြကို
တင္​ျပၾကရတယ္​။ဒီလို႐ွမ္​းျပည္​​ေကာင္​စီဖြဲ႔လိုက္​တာ
​ေၾကာင့္ ျမန္​မာျပည္​ ​ေတာင္​တန္​း​ေဒသ ၀န္​ထမ္​းအဖြဲ႔ကို
လည္​း စတင္​ဖြဲ႔စည္​းလိုက္​ရတယ္​။

၄။၁၉၃၅-၄၂
ဒီကာလ​ေတြမွာ​ေတာ့ ႐ွမ္​း​​ေစာ္​ဘြား​ေတြဟာ အဂၤလန္​အစိုး
ရအထိပန္​ၾကားခၽက္​တင္​ခဲ့တာ​ေၾကာင့္ျပဳ ျပင္​​ေျပာင္​းလဲ​ေတြ
ျဖစ္​​ေပၚခဲ့တယ္​။ထူးျခားတဲ့​ေျပာင္​းလဲမႈက ႐ွမ္​းျပည္​​ေစာ္​ဘြားမၽား​ေကာင္​စီက
တင္​​ေျမာက္​လိုက္​တဲ့ကိုယ္​စားလွယ္​
၆ဦးပါ၀င္​တဲ့ အျမဲတမ္​း​ေစာ္​ဘြားမၽားအဖြဲ႔ငယ္​​ေပၚလာျခင္​း
ပဲျဖစ္​တယ္​။ဒီအဖြဲ႔ဟာ ဘုရင္​ခံနဲ႔တိုက္​႐ိုက္​​ေဆြး​ေႏြးခြင့္
ရတယ္​။ဒါ​ေၾကာင့္ဒီအဖြဲ႔ဟာ အခရာျဖစ္​လာၿပီး႐ွမ္​း​ျပည္​
လုံးဆိုင္​ရာကိစၥ​ေတြဟာလည္​း ဒီအဖြဲ႔လက္​​ေအာက္​ကၽ
​ေရာက္​သြားတယ္​။

၁၉၃၅ မွာထုတ္​ျပန္​ဒိုင္​အာခီအုပ္​ခၽဳပ္​​ေရးဟာ ျမန္​မာ
ႏိုင္​ငံရဲ ့ပထမဆုံး ဒီမိုက​ေရစီစမ္​းသပ္​ဥပ​ေဒနဲ႔အုပ္​ခၽဳပ္​
​ေရးပဲျဖစ္​တယ္​။သို႔​ေသာ္​ဒါကိုလည္​းျမန္​မာႏိုင္​ငံ​ေရး
သမား​ေတြျမင္​ႏိုင္​စြမ္​းမ႐ွိလို႔ ဆန္​႔ကၽင္​ခဲ့ပါ​ေသးတယ္​။
အဲဒီ၃၅ဥပ​ေဒမွာ သီးျခားနယ္​​ေျမျဖစ္​တဲ့ Scheduled Area​ေတြရဲ ့
စီမံခၽက္​​ေတြပါလာတယ္​။ဒီဥပ​ေဒမွာ
ဒီစကပ္​ဂ်ဴဧရိယာကို ၂မ်ိဳးခြဲတယ္​။ပထမအမ်ိဴးအစား
က ႏိုင္​ငံ​ေရးမတုိးတက္​​ေသးတဲ့​ေဒသ​ေတြပါ၀င္​ၿပီး
အဲဒီ​ေဒသ​ေတြကိုဘုရင္​ခံကပယ္​ဖၽက္​ႏိုင္​ခြင့္႐ွိတယ္​။
ဒုတိယအမ်ိဳးအစားကို တစ္​ခါ၂မ်ိဳးထပ္​ခြဲတယ္​။၂-၁က
မဲဆႏၵနယ္​(Constituency Area)​လို႔​ေခၚၿပီး အဲဒီ​ေဒသ
​ေတြက ျမန္​မာျပည္​ဥပ​ေဒျပဳ အဖြဲ႔အတြက္​ ကိုယ္​စားလွယ္​​ေတြ
​ေရႊးခၽယ္​တင္​​ေျမာက္​ခြင့္ရတယ္​။၂-၂ က မဲဆႏၵနယ္​
မဟုတ္​​တဲ့​ေဒသ(Non Constituency) လို႔​ေခၚတယ္​။
ဒီသ​ေဘာကဘာလဲဆိုရင္​ ႏိုင္​ငံ​ေရးမတိုးတက္​​ေသးတဲ့ ​
​ေဒသကို တိုးတက္​လာ​ေအာင္​​ေျပာင္​းလဲ​ေပးလို႔ရြယ္​တာ
ပါပဲ။အဲဒီကတစ္​ဆင့္​ေနာက္​ဆုံးျမန္​မာျပည္​မနဲ႔တန္​းတူ
သြတ္​သြင္​းႏိုင္တဲ့အထိ ​ေဆာင္​ရြက္​ခြင့္႐ွိတယ္​။

ျမန္​မာ​ေတြဟာ ႏိုင္​ငံ​ေရးအသိ​ေခါင္​းပါးတာ သမိုင္​း
အစဥ္​အဆက္​တစ္​​ေလၽွာက္​ယ​ေန႔အထိပဲ။၁၉၃၅ဒိုင္​အာခီ
အုပ္​ခၽဳပ္​​ေရးကို အမ်ိဳးမ်ိဳးပုတ္​ခပ္​​ေစာ္​ကားခဲ့့ၾကတာ
ျမန္​မာ​ေခတ္​ပညာတတ္​အမ်ိဳးသား​ေတြပါ။အဲဒီဒိုင္​အာခီ
ဟာ ျမန္​မာႏိုင္​ငံ​မွာ ဒီမိုက​ေရစီထြန္​းကားလာဖို႔စမ္​းသပ္​
​ေလ့ကၽင့္​ေပးတဲအုပ္​ခၽဳပ္​​ေရးပါ။ဒါ​ေပမဲ့ ျမန္​မာ​ေတြဟာ
ငါတို႔လက္​ထဲသာအာဏာ​ေပးဆိုတဲ့မူ၀ါဒသမား​ေတြျဖစ္​ခဲ့
ၾကၿပီး ကိုယ္​ႏွစ္​၁၀၀၀လုံး လုံး၀မတတ္​တဲ့ႏိုင္​ငံ​ေရးနဲ႔
အုပ္​ခၽဳပ္​​ေရးပညာကုိသင္​ယူရ​ေကာင္​းမွန္းမသိခဲ့ၾက
ဘူး။

တကယ္​​ေတာ့ ၁၈၈၅ ျမန္​မာျပည္​ကိုသိမ္​းပိုက္​လိုက္​တဲ့
ခုႏွစ္​ဟာ ကမာၻမွာအ​ေတာ္​မ်ားမ်ား​ေျပာင္​းလဲကုန္​ၿပီျဖစ္​
တဲ့ခုႏွစ္​ျဖစ္​ပါတယ္​။​ေအဒီ၁၉၀၀ျပည့္ႏွစ္​ထဲကို​ေရာက္​
ဖို႔ ၁၅ႏွစ္​ပဲလို​ေတာ့တဲ့ခုႏွစ္​ျဖစ္​သလို ကမာၻ ့ႏိုင္​ငံႀကီး​ေတြ
မွာ မင္​းနဲ႔ျပည္​သူခြဲျခားတဲ့စနစ္​ကတိမ္​​ေကာစျပဳ ​ေနၿပီ။
ဒါ​ေပမဲ့ ၿဗိတိသၽွ၀င္​လာတဲ့အခၽိန္​ျမန္​မာ​ေတြဟာ ​ပ​ေဒ
သရာဇ္​စနစ္​မွာပဲအသားကၽ​ေနခဲ့တယ္​။ဒါ​ေၾကာင့္
အုပ္​ခၽဳပ္​​ေရးသမား​ေတြကို အ​ေရးပိုင္​-မင္​း၊​ေကာ္​မ႐ွင္​
နာ-မင္​း၊မင္​း-ႀကီး(Governor)၊ရာဇ၀တ္​အုပ္​-မင္​း၊
စက္​႐ွင္​တရားသူႀကီး-မင္​း၊ၿမိဳ႕၀န္​ကိုၿမိဳ႕၀န္​-မင္​း
စသျဖင့္ ကိုယ့္ပ​​ေဒသရာဇ္​​ေခတ္​က အဆင့္ဆင့္​ေသာ
အုပ္​ခၽဳပ္​သူ​ေတြကို မင္​းတပ္​​ေခၚသလို ​ေခၚၾကတာပါပဲ။
ဒါကိုအဂၤလိပ္​အစိုးရကလည္​းသိတယ္​။သို႔​ေသာ္​မတားဘူး။
ျမန္​မာ​ေတြ​အသားကၽ​ေနတဲ့ ကြၽန္​စနစ္​ကို မသိမသာ
လိုက္​ခံယူၿပီး ဥ​ေရာပသားမၽားသာ ဆိုတဲ့ ကလပ္​​ေတြအထိ
ျဖစ္​​ေပၚခဲ့ရတာျဖစ္​ပါတယ္​။တကယ္​လည္​းအဲဒီ​ေခတ္​က
ျမန္​မာ​ေတြ အဲဒီကလပ္​​ေတြကို မသိနားမလည္​​ၾက​ေသး
ဘူး၊ဥ​ေရာပသား​ေတြ ၀တ္​၊စား၊​ေန၊ထိုင္​ ပုံနဲ႔
ျမန္​မာ့၀တ္​၊စား၊​ေန၊ထိုင္​ပုံ အားလုံးဟာ မိုးနဲ႔​ေျမလိုကြာ
ဟ​ေနခဲ့တာအမွန္​ပါ။​ေရခဲမျမင္​ဖူး​ေသးဘူး။အခၽိဳရည္​
မသိဘူး။ဘိလပ္​ကလာလို႔ဘိလပ္​ရည္​လို႔​ေတာင္​အမည္​
တြင္​ခဲ့​ပါ​ေသးတယ္​။ဘို​ေကမ​ေမးနဲ႔။တစ္​ကိုယ္​လုံး​ေဆးမင္​
​ေၾကာင္​ထိုးဆံ႐ွည္​ကိုဆံထုံးထုံးၿပီးဖင္​​ေျပာင္​​ေအာင္​
ခါး​ေထာင္​းကၽိဳက္​ထားတာျမန္​မာအမ်ိဳးသားပါ။အဲလို
လူ​ေတြကို ႏိုင္​ငံ​ေရးနားလည္​ဖို႔၊ဒီမိုက​ေရစီတန္​း​ေပး
မယ္​ဆိုရင္​ ျဖစ္​ႏိုင္​မလားစဥ္​းစား​ေလ။တာ၀န္​ယူမႈ၊
တာ၀န္​ခံမႈ၂ခုနဲ႔လြတ္​လပ္​ခြင့္ကို​ေပးတဲ့စနစ္​ ဒီမိုက​ေရစီ
ကိုတန္​း​ေပးရင္​ အခြင့္အ​ေရး​ေတာ့မပၽက္​မကြက္​ယူၾက
မွာ​ေသခၽာ​ေပမယ့္ တာ၀န္​ခံမႈက​ို​ေတာ့သိ​ေတာင္​သိၾက
မယ္​မထင္​ဘူး။အဂၤလိပ္​ဟာနယ္​ခ်ဲ့အစိုး႐ျဖစ္​လို႔
ျမန္​မာျပည္​သူတစ္​ရပ္​လုံး​ေျပာင္​းလဲသြား​ေအာင္​​ေခတ္​မီ
သြား​ေအာင္​ျပဳ လုပ္​​ေပးဖို႔တာ၀န္​​ေတာ့မ႐ွိဘူး။ျမန္​မာအစိုး
ရ​ေတြ​ေတာင္​ ဒီလိုလုပ္​​ေပးရ​ေကာင္​းမွန္​းမသိခဲ့တာယ​ေန႔
အထိပဲ။တိုင္​းသူျပည္​သားအခၽင္​းခၽင္​းမခၽစ္​ခင္​ဘဲ
မုန္​း​ေန​ေအာင္​၊သံသယနဲ႔ျဖစ္​​ေန​ေအာင္​ တကူးတက ရည္​
ရြယ္​ခ်က္​႐ွိ႐ွိနဲ႔ႏိုင္​ငံ​ေတာ္​မူ၀ါဒခၽၿပီးလုပ္​ခဲ့တာအားလုံး
အသိပဲ။ဒါ​ေၾကာင့္ဒီျဖစ္​စဥ္​မွာအဂၤလိပ္​အစိုးရကိုဘယ္​လို
အျပစ္​​ေျပာမလဲ။

အဂၤလိပ္​၀င္​လာတဲ့အခၽိန္​ျမန္​မာျပည္​က ကြၽန္​မ်ိဳးႏြယ္​
လူမ်ိဳးအားလုံး အမ်ိဳးသားကြၽန္​ဘ၀က​ေန တိုင္​းတစ္​ပါး
ကြၽန္​ဘ၀ကိုကူးခဲ့ရတယ္​။ျမန္​မာတစ္​မ်ိဳးသားလုံးဟာ
ကြၽန္​​ေတြပီပီ ကြၽန္​စိတ္​​ေတြပဲ႐ွိခဲ့ၾကတယ္​။ႏိုင္​ငံ​ေရးမသိ
စီးပြား​ေရးနားမလည္​၊စတဲ့အ​ေျခ​ေန၊ကုလားထိုင္​နဲ႔
မထိုင္​ဖူးလို႔​ေျမ​ေပၚ​ေဆာင့္​ေၾကာင့္ထိုင္​​ေနၾကတ့ဲအဆင့္၊
ဘုန္​းႀကီး​ေကၽာင္​းပညာ​ေရးကသင္​​ေပးတဲ့ဟိႏၵဴ  နိတိ
​ေလာကနီတိကိုကမာၻ​ေကၽာ္​သီအိုရီလို႔မွတ္​ယူသင္​ၾကား
ခံရင္​း ကိုယ့္ကိုယ္​ကိုယ္​ကမာၻႀကီး​ေလာက္​စိတ္​ကူးယဥ္
အိမ္​မက္​ မက္​​ေနခဲ့ၾကတာျဖစ္​ပါတယ္​။နိႈင္​းယွဥ္​စရာ
ျဖစ္​​ေစတဲ့ အဂၤလိပ္​၀င္​လာ​ေတာ့မွငါတို႔ဘာပညာမွမတတ္​
ပါလားဆိုတာကြက္​ကြက္​ကြင္​းကြင္​း ျမင္​ခဲ့ၾကတာ​ေတာင္​
အတုယူဖို႔ျပဳျပင္​ဖို႔ အမ်ိဳးသားပညာ႐ွင္​​ေတြ၊အမၽိဳ းသား
ပညာတတ္​​ေတြမတိုက္​တြန္​းခဲ့ၾကဘူး။အားလုံးတစ္​​ေလ
သံတည္​း နယ္​ခ်ဲ့ဆိုတာထက္​မပိုတာယ​ေန႔အထိပဲ။

အဲ​ေတာ့ လူမႈ​ေရး စီးပြား​ေရး ႏိုင္​ငံ​ေရး ပညာ​ေရး
နဲ႔လူမႈႏိုင္​ငံ​ေတာ္​​ေရးရာအျခား​ေသာက႑အားလုံးမွာ
ဘာဆိုဘာမွမ႐ွိ​ေသးတဲ့ျမန္​မာႏိုင္​ငံသား​ေတြ
ဟာ စနစ္​က်ၿပီးသားအဂၤလိပ္​အစိုးရနဲ႔ထိ​ေတြ႔ခဲ့ရတာ
ျဖစ္​ပါတယ္​။သင္​ယူခၽင္​စိတ္​သာ႐ွိမယ္​ဆိုရင္​ယ​ေန႔
ဒီပုံစံမ်ိဳး ​ျဖစ္​လာမွာမဟုတ္​ဘူး။ျမန္​မာ့သမိုင္​းမွာ
ဘယ္​တုန္​းကမွစံနမူနာ​ေကာင္​းကိုသင္​ယူဖူးတဲ့သမိုင္​း
မ႐ွိခဲ့ဘူး။အဆိုးတရား​ေတြ သင္​ယူခဲ့တဲ့သမိုင္​း​ေတာ့
႐ွိပါတယ္​။ဒီလိုအတန္​းအစား​ေတြက ၂၁ရာစုထဲမွာ
မ်ိဳး႐ိုးကအထက္​တန္​းစား​ေတြတို႔၊တို႔ထီးတို႔စည္​းနဲ႔
​ေနခဲ့ၾကတာ​ေပါ့တို႔၊ငါတို႔လူမၽိဳ းကဘယ္​လိုတို႔
စသျဖင့္ဘယ္​သူမွဘာမွမ​ေျပာ​တာ​ေတာင္​ ကိုယ့္ဟာကိုယ္​
အိုးမလုံအုံပြင့္ျဖစ္​ခါ ထၿပီး ​ေအာ္​ႀကီးဟစ္​ကၽယ္​ ပ်ာပ်ာသလဲလဲ ​
ေအာ္​ဟစ္​​ေနၾကတဲ့ဖားသူငယ္​​ေတြရဲ ့အျဖစ္​ဟာ
 အ​ေတာ္​သနားစရာ​ေကာင္​းလြန္​း​ေနပါတယ္​။အခုလို
တစ္​မ်ိဳးသားလုံး၀ဲစြဲၿပီးကမာၻ ့​ေအာက္​တန္​း​ေနာက္​တန္​း
​ေရာက္​​ေနရတဲ့ျဖစ္​စဥ္​ရဲ ့အဓိကနံပါတ္​၁တရားခံဟာ
ျမန္​မာအစိုးရလို႔​ေခၚတဲ့အမၽိဳ းသားဖက္​ဆစ္​​ေတြပဲ။

ဆက္​ပါဦး


https://m.facebook.com/story.php?story_fbid=139620637180143&id=100033966230641