ကမာၻ႔ဘ႑ာေရး အၾကပ္အတည္း ၿပီးဆံုးခ်ိန္မွ စ၍ အေမရိကန္ ေလ့လာသံုးသပ္ တြက္ခ်က္သူမ်ားကႏွစ္စဥ္ ႏွစ္တိုင္း အလားအလာေကာင္းေတြကို တြက္ဆကာ ႏွစ္တစ္ႏွစ္ကို စေလ့ ရွိၾကသည္။ ယခုႏွစ္တြင္လည္းထို႔အတူပင္ ျဖစ္သည္။ စေတာ့ ရွယ္ယာ ေစ်းကြက္၏ အေျခအေနေတြက ခိုင္မာပီျပင္ေနသည္။ စားသံုးသူမ်ား၏ယံုၾကည္ စိတ္ခ်မႈကလည္း ေကာင္းမြန္လာေနၿပီး ၂၀၁၄ ခုနစ္တြင္ ပိုမို ျမင့္မားေသာ စီးပြားေရးတိုးတက္မႈႏႈန္းေတြ ရရွိႏိုင္သည္ဟု တြက္ဆေနသည္။ အေမရိကန္ စတန္းဒတ္ အင္ ပူး၀ါး(S&P) စာရင္း၀င္ ထိပ္တန္း ကုမၸဏီ၅၀၀ တို႔၏ ရွယ္ယာ အညႊန္းကိန္းသည္ ၂၀၁၃ ခုနစ္တြင္ ၃၀% တက္ကာ အႏွစ္ႏွစ္ဆယ္အတြင္း ႏွစ္စဥ္တိုးတက္မႈ အျမင့္ဆံုး ရရွိၿပီးေနာက္ စံခ်ိန္သစ္ တင္လွ်က္ ရွိသည္။ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံ၏စီးပြားေရး တိုးတက္မႈေၾကာင့္ ကမာၻ႔စီးပြားေရးသည္၀ယ္ႏိုင္စြမ္းအား (PPP) ကို အေျခခံၿပီး တြက္လွ်င္ ၄% ခန္႔ တိုးတက္မည့္ အလားအလာ ရွိသည္။ထို တိုးတက္မႈႏႈန္းသည္ ၂၀၁၃ ထက္ ၁% ပိုမို ျမင့္မားၿပီး ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ အတြင္း အေကာင္းဆံုးျဖစ္သည္။
ႏွစ္သစ္ကူးခ်ိန္တြင္၀ိုင္း၀န္းၾသဘာေပးၾကေသာ္လည္း ဘ႑ာေရး အၾကပ္အတည္း ျဖစ္ခ်ိန္မွ စ၍ ႏွစ္စဥ္ႏွစ္တိုင္း အားရ၀မ္းသာ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတြ စိတ္ပ်က္စရာ ျဖစ္သြားခဲ့ၾကသည္ကိုလည္း ေမ့ထားရန္မသင့္ေပ။ ယခုႏွစ္တြင္ အႀကီးမားဆံုး အႏၲရာယ္မွာ ထိုအေကာင္းျမင္မႈကိုယ္တိုင္ပင္ ျဖစ္ေနသည္။
ၾကြယ္၀ခ်မ္းသာေသာ ႏိုင္ငံမ်ား၌ အေျခအေနေတြ ေကာင္းမြန္စ ျပဳလာသည္။ၿဗိတိန္ႏိုင္ငံတြင္ စီးပြားေရး ဦးေမာ့မႈ အရွိန္ရလာေနသည္။ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံတြင္ စားသံုးမႈအခြန္တိုးေကာက္ခဲ့ေသာ္လည္း စီးပြားေရး အေဆာက္အအံုကို ထိခိုက္ပံု မရေပ။ ဥေရာပ၏ အလားအလာသည္လည္းယခင္ကေလာက္ စိတ္ပ်က္ အားေလ်ာ့ဖြယ္ မဟုတ္ေပ။ သို႔ေသာ္ စီးပြားေရး အားေမာ့လာေစရန္ အဓိကေမာင္းႏွင္သူမွာ အေမရိကန္ႏိုင္ငံ ျဖစ္သည္။
အေမရိကန္ႏိုင္ငံသည္ အေျခခံ ခိုင္ခိုင္မာမာ ရွိကာ စီးပြားေရးတိုးတက္မႈ ရေနျခင္း ျဖစ္သည္။ ပထမ အခ်က္ အေနျဖင့္ အိမ္ေထာင္စုမ်ားႏွင့္ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ား၏လက္က်န္ ရွင္းတမ္း အေျခအေန ေကာင္းမြန္လွ်က္ ရွိသည္။ ဥေရာပတြင္ ပုဂၢလိကေၾကြးၿမီေတြ ေလွ်ာ့ခ်ျခင္း မျပဳႏိုင္ေသးေသာ္လည္း အေမရိကန္ႏိုင္ငံတြင္ ဘ႑ာေရး အၾကပ္အတည္းကို အတိတ္မွာ ခ်န္ထားခဲ့ၿပီး ျဖစ္သည္။ သာဓကမွာ အိမ္ယာေစ်းႏႈန္းမ်ားျပန္တက္လာျခင္း ျဖစ္သည္။
ဒုတိယအခ်က္ အေနျဖင့္ ေစ်းသက္သာစြာ ေလာင္စာ ရယူႏိုင္ျခင္း၊ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာလုပ္ခႏႈန္းမ်ားကို ထိန္းခ်ဳပ္ထားႏိုင္ျခင္းႏွင့္ အတန္အသင့္ တန္ဖိုးက်ေနေသာ ေဒၚလာတို႔ေၾကာင့္အေမရိကန္ ႏိုင္ငံသည္ ၿပိဳင္ဆိုင္ႏိုင္စြမ္း ေကာင္းမြန္ေနသည္။ ထိုအေၾကာင္းအရာ ႏွစ္ရပ္ေၾကာင့္အလုပ္အကိုင္ ရရွိမႈႏႈန္းထားကို ျမန္ဆန္လာေစၿပီး ရွယ္ယာေစ်းႏႈန္းေတြလည္း တက္လာျခင္းေၾကာင့္စားသံုးသူမ်ား၏ သံုးစြဲမႈႏွင့္ ရင္းႏွီးၿမွဳပ္ႏွံမႈတို႔ အနာဂတ္တြင္ တိုးတက္လာမည့္ အလားအလာမ်ားကိုေတြ႔ႀကံဳေနရသည္။ ေနာက္ဆံုးတြင္ ဘ႑ာေရး အခက္အခဲ ေတြ႔ေနရသည့္ ျပႆနာသည္လည္း ေလ်ာ့ပါးစ ျပဳလာသည္။ ၂၀၁၃ ခုနစ္တြင္ ဗဟိုအစိုးရသည္ ဂ်ီဒီပီ၏၁.၇၅%ကို သံုးစြဲခဲ့သည္။ အခြန္ေတြတက္ အသံုးစရိတ္ေတြကို ေလွ်ာ့ခ်ခဲ့သည္။ မၾကာေသးမီကရရွိေသာ သေဘာတူညီခ်က္ အရ ယခုႏွစ္တြင္ ဂ်ီဒီပီ၏ ၀.၅% ထိ ေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္မည္။ အထက္ပါ အေၾကာင္းတရားမ်ားအားလံုးက ၂၀၁၄ ခုနစ္တြင္ အေမရိကန္ႏိုင္ငံ၏ စီးပြားေရး တိုးတက္မႈကို ယခင္ ခန္႔မွန္းထားသည္ထက္ျမင့္မားကာ ၃% ၀န္းက်င္ အထိ တက္သြားေစမည္။
အေမရိကန္ အိမ္ေထာင္စုမ်ားႏွင့္ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ား၏ အသံုးစရိတ္တိုးျမင့္လာမႈေၾကာင့္ တရုတ္ႏိုင္ငံမွ အစ ဂ်ာမနီ အဆံုး ကမာၻအႏွံ႔တြင္ထုတ္လုပ္ေသာ ကုန္စည္ႏွင့္ ၀န္ေဆာင္မႈမ်ား၏ ၀ယ္လိုအား ျမင့္မားလာလိမ့္မည္။ ယခင္ကလိုအေမရိကန္ေတြက ႏိုင္ငံျခားျဖစ္ ပစၥည္းေတြကို မက္မက္စက္စက္ မရွိေတာ့။၁၅ ႏွစ္အတြင္း ျပည္ပေငြေပးေငြယူရွင္းတမ္း သာမန္စာရင္းလိုေငြသည္ ဂ်ီဒီပီ၏ ၂.၂% အထိ က်ဆင္းခဲ့ရာ၁၅ ႏွစ္ အတြင္း အနိမ့္ဆံုး ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္လည္း အေမရိကန္ႏိုင္ငံ၏ စီးပြားေရး အေဆာက္အအံုသည္ႀကီးမားလွသည္ ျဖစ္ရာ အသံုးစရိတ္ ျမင့္မားလာျခင္းေၾကာင့္ ကမာၻတစ္၀ွမ္းတြင္ပို႔ကုန္မ်ား ျမင့္တက္လာေစမည္ ျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ဥေရာပမွ ဂ်ပန္အထိ ျပည္တြင္းတြင္ယံုၾကည္စိတ္ခ်မႈ ျမင့္မားလာေစမည္။
ျပႆနာတစ္ခုမွာ အေမရိကန္၏ စီးပြားေရး အေဆာက္အအံုကက်န္ကမာၻတစ္၀ွမ္းသို႔ ဂယက္ရိုက္ခတ္ရာတြင္ ကုန္သြယ္ေရး လမ္းေၾကာင္းတစ္ခုတည္းမဟုတ္သလို အဓိက လမ္းေၾကာင္းလည္း မဟုတ္ေနျခင္း ျဖစ္သည္။ ယခုအခ်ိန္တြင္ ရွယ္ယာေစ်းႏႈန္းေတြထိုးတက္ေနျခင္းကို ၾကည့္လွ်င္ ဘ႑ာေရး ေစ်းကြက္မ်ားသည္ ၾသဇာႀကီးမားေၾကာင္းေတြ႔ရသည္။ အေမရိကန္ႏိုင္ငံ၏ စီးပြားေရး အင္အား ေတာင့္တင္းခိုင္မာလာသည္ႏွင့္ အမွ် ရင္းႏွီးၿမွဳပ္ႏွံသူမ်ားကဗဟိုဘဏ္သည္ မူလက လ်ာထားေသာ ၂၀၁၅ ခုနစ္ ႏွစ္လယ္ထက္ ေစာ၍ အတိုးႏႈန္းမ်ားျမွင့္တင္မည္ဟု တြက္ဆလာဖြယ္ ရွိသည္။ ထိုအခါ ေငြေခ်းစာခ်ဳပ္မ်ားမွ ရရွိေသာ အက်ိဳးအျမတ္လည္းသိသိသာသာ ျမင့္မားလာႏိုင္သည္။
ဗဟိုဘဏ္ အရာရွိမ်ားက ေငြေခ်းစာခ်ဳပ္ေတြ လိုက္လံ၀ယ္ယူမႈ အရွိန္ေလ်ာ့သည္တုိင္အတိုးႏႈန္းေတြကို အေလာသံုးဆယ္ ျမွင့္တင္ျခင္း ျပဳမည္ မဟုတ္ဟု ရွင္းရွင္းလင္းလင္း ေက်ညာခဲ့ၿပီးျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္လည္း စီးပြားေရး အေဆာက္အအံု တိုးတက္မႈ ျမန္ဆန္လာေလ ရင္းႏွီးၿမွဳပ္ႏွံသူေတြကအတိုးႏႈန္းေတြ ျမွင့္ေတာ့မည္ဟု ယံုၾကည္ေလ ျဖစ္လာၾကသည္။ ၿဗိတိန္တြင္ စီးပြားေရး တိုးတက္မႈေၾကာင့္ဗဟိုဘဏ္က အတုိးႏႈန္းေတြ ျမွင့္ေတာ့မည္ဟု ေမွ်ာ္လင့္စရာ ျဖစ္လာသည္။ အမွန္စင္စစ္ ဗဟိုဘဏ္ကအတိုးႏႈန္း ျမွင့္မည္ မဟုတ္ဟု ေျပာထားၿပီး ျဖစ္သည္။ အေမရိကန္ ႏုိင္ငံတြင္ စီးပြားေရးတိုးတက္မႈႏႈန္း ျမန္ဆန္လာျခင္းေၾကာင့္ ေငြေခ်းစာခ်ဳပ္မ်ားမွ ရေသာ အက်ိဳးအျမတ္ေတြ တက္လာလွ်င္စီးပြားေရး တိုးတက္မႈ အရွိန္အဟုန္ကို ထိပါးႏုိင္သည္။ ဗဟိုဘဏ္က ကမာၻ႔ေငြေရးေၾကးေရး အေျခအေနကို ၾသဇာလႊမ္းမိုးႏုိင္ရာ ကမာၻတစ္၀ွမ္းတြင္စီးပြားေရး တိုးတက္မႈေတြ ေႏွးေကြးသြားေစႏိုင္သည္။
ပို၍ သိမ္ေမြ႔ၿပီး ပို၍အႏၲရာယ္ႀကီးေသာ ကိစၥတစ္ခုမွာ စိတ္ေအးလက္ေအးျဖစ္သြားမည့္ အႏၲရာယ္ ျဖစ္သည္။ ႏိုင္ငံေရးသမားေတြက ခက္ခဲေသာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြလုပ္ရန္ထက္ စီးပြားေရး တိုးတက္မႈ အတြက္ အမွတ္၀င္ယူရန္ ပို၍ စိတ္အားထက္သန္တတ္ၾကသည္။ မၾကာမီက ဥေရာပတြင္ စီးပြားေရး အေျခအေနႏွင့္ ပတ္သက္သည့္ သတင္းေကာင္းေတြ ထြက္ေပၚလာၿပီးေနာက္ဘဏ္လုပ္ငန္း သမဂၢ တည္ေထာင္ေရး အစီအစဥ္မ်ား ေနာက္ဆုတ္သြားခဲ့သည္။ခ်မ္းသာၾကြယ္၀ေသာ ႏိုင္ငံမ်ားတြင္ လုပ္စရာေတြက မ်ားျပားလွရာ အခ်ိဳ႕အလုပ္ေတြကို ေနာက္ပို႔ပစ္တတ္ၾကသည္။ အေမရိကန္ႏိုင္ငံတြင္ ႏွစ္ရွည္လမ်ား လူေပါင္းမ်ားစြာ အလုပ္လက္မဲ့ ျဖစ္ေနသည့္ ျပႆနာႏွင့္ မသန္စြမ္း ေထာက္ပံ့ေၾကး တုိးပြားလာသည့္ ျပႆနာမ်ားကိုလည္းေျဖရွင္းရန္ ရွိေနေသးသည္။
ၿဗိတိန္သည္ အိမ္ယာစီမံကိန္း စည္းမ်ဥ္း စည္းကမ္းမ်ားကို ေလွ်ာ့ခ်ျခင္းမျပဳ၊ ေလဆိပ္၊ လမ္းႏွင့္ အျခား အေျခခံ အေဆာက္အအံုမ်ားတြင္ ပို၍ ရင္းႏွီးၿမွဳပ္ႏွံမႈမျပဳလုပ္ၾကလွ်င္ အိမ္ေစ်းႏႈန္းေတြ တက္ေနျခင္းကို အားကိုးအားထား ျပဳေနရမည္ ျဖစ္သည္။
ယူရိုဇုန္သည္ ပုဂၢလိက ေၾကြးၿမီေတြကို ေလ်ာ့ခ်ျခင္းမျပဳႏုိင္၊ လူငယ္ေတြကို အလုပ္ခြင္ထဲ ဆြဲမသြင္းႏိုင္ေသးလွ်င္ အမွန္တကယ္ ၾကြယ္၀ခ်မ္းသာမႈကိုမရရွိႏိုင္။
အလြန္အမင္း အားရ၀မ္းသာ ျဖစ္ေနလွ်င္ အထက္ပါ အခ်က္မ်ားကို ထည့္သြင္းစဥ္းစားရပါမည္။
ခင္ေမာင္ညိဳ (ေဘာဂေဗဒ)==>>( khitlunge )
